Grąziowa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ten artykuł dotyczy wsi w Polsce. Zobacz też: Grąziowa - wieś na Ukrainie.
Grąziowa
Cerkiew Narodzenia Bogarodzicy (obecnie w MBL w Sanoku)
Cerkiew Narodzenia Bogarodzicy (obecnie w MBL w Sanoku)
Państwo  Polska
Województwo podkarpackie
Powiat bieszczadzki
Gmina Ustrzyki Dolne
Liczba ludności (2006) 22
Strefa numeracyjna (+48) 13
Kod pocztowy 38-540
Tablice rejestracyjne RBI
SIMC 0361778
Położenie na mapie gminy Ustrzyki Dolne
Mapa lokalizacyjna gminy Ustrzyki Dolne
Grąziowa
Grąziowa
Położenie na mapie powiatu bieszczadzkiego
Mapa lokalizacyjna powiatu bieszczadzkiego
Grąziowa
Grąziowa
Położenie na mapie województwa podkarpackiego
Mapa lokalizacyjna województwa podkarpackiego
Grąziowa
Grąziowa
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Grąziowa
Grąziowa
Ziemia49°36′05″N 22°32′58″E/49,601389 22,549444
Zdziczałe sady w Grąziowej

Grąziowaosada leśna w województwie podkarpackim, w powiecie bieszczadzkim, w gminie Ustrzyki Dolne[1], położona nad Wiarem na terenie Pogórza Przemyskiego.

Wieś powstała w wyniku akcji kolonizacyjnej Rybotyckich, pierwsza wzmianka pisana pochodzi z 1469 r. Parafia obrządku wschodniego istniała już w 1510 r. Przez kolejne stulecia wchodziła w skład klucza rybotyckiego i wraz z nim zmieniała właścicieli. W 1921 r. było tu 210 domów i 1155 mieszkańców (890 gr-kat., 190 rz-kat., 75 mojż.). Ludność ukraińską wywieziono w 1946 r. do ZSRR i w 1947 na Ziemie Odzyskane.

W 1959 r. osiedlono tu emigrantów z Grecji. W latach 70. XX w. po raz kolejny wysiedlono mieszkańców, tereny te weszły w skład Ośrodka Wypoczynkowego Urzędu Rady Ministrów w Arłamowie. Sądząc po pozostałych, zdewastowanych budynkach, prowadzono tu pomocnicze gospodarstwo hodowlane. Po dawnych mieszkańcach pozostały zdziczałe sady.

Do 1968 r. stała tu drewniana cerkiew pw. Narodzenia NMP z 1731 r. Wyposażenie zostało po 1947 r. zniszczone bądź rozgrabione. Zachowała się polichromia autorstwa Stefana Paszeckiego z 1735 r. W 1968 r. przeniesiono cerkiew do skansenu w Sanoku. Wewnątrz umieszczono ikonostas z cerkwi w Poździaczu.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa krośnieńskiego.

W roku 1879, Grąziowa to "wieś w powiecie dobromilskim, 18 km na zachód od Dobromila, 11 km na południowy wschód od stacji pocztowej w Birczy, w dolinie Wiaru, objętej od wschodu lesistym pasmem górskim, którego szczyt najwyższy wznosi się do 571 m, od zachodu zaś Wielkim Lasem, ze szczytem 488 m. wysokim. Domów 128, mieszkańców 775. Własność większa obejmuje roli ornej 771 mórg, łąk i ogrodów 75, pastwisk 97, lasu 641; własności mniejszej roli ornej 948, łąk i ogrodów 75, pastwisk 127, lasu 200 mórg. Parafia rzymskokatolicka w Nowosielcach Kozickich, greckokatolicka w miejscu. We wsi tartak wodny."

Właścicielem dóbr w Grąziowej był Stanisław Dydyński (zm. 1927)[2].

22 marca 1945 oddział UPA zamordował w nocy siedmiu Polaków. Ofiarami napadu byli: Franciszek Kania, Antoni Kania, Michał Kielar, Mikołaj Kielar, Piotr Kijanka, Stanisław Kucharski i Jan Stelmach.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Rejestr TERYT
  2. Wiadomości bieżące. Nekrologia. „Gospodarz”, s. 3, Nr 4 z 15 marca 1927. 

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]