Janusz Drzewucki

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Janusz Drzewucki
Ilustracja
Janusz Drzewucki, 2014
Data i miejsce urodzenia 6 grudnia 1958
Kruszwica
Zawód poeta, krytyk literacki, wydawca, dziennikarz

Janusz Drzewucki (ur. 6 grudnia 1958 w Kruszwicy) – krytyk literacki, poeta, dziennikarz, wydawca, redaktor miesięcznika „Twórczość”, przewodniczący jury Nagrody Literackiej m. st. Warszawy.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Absolwent filologii polskiej Uniwersytetu Jagiellońskiego. Jako poeta zadebiutował w 1979 r. w „Życiu Literackim”. W latach 1982-1984 był asystentem w Instytucie Filologii Polskiej UJ. W latach 1984-1990 pracował jako redaktor, zastępca kierownika i kierownik redakcji literatury pięknej Wydawnictwa „Pomorze” w Bydgoszczy, a także współpracownik „Studenta”, „Życia Literackiego” i „Pisma Literacko-Artystycznego” oraz „Poezji”.

W 1990 r. zamieszkał w Warszawie. Dziennikarz „Itd” (1990), „Nowej Europy” (1992-1993) i „Rzeczpospolitej” (1993-2005). Autor cyklicznego felietonu „Półka z poezją” w dodatku do „Rzeczpospolitej” – „Rzecz o książkach”. Na łamach „Rzeczpospolitej” ogłosił ok. 800 recenzji, artykułów i szkiców poświęconych współczesnej literaturze pięknej (polskiej i obcej).

Od 1996 r. redaktor działu poezji miesięcznika „Twórczość” (na łamach którego utwory oryginalne i teksty krytycznoliterackie publikuje od roku 1983). Od 2000 r. stały współpracownik miesięcznika „Książki. Magazyn Literacki”. W latach 2005-2012 redaktor naczelny Spółdzielni Wydawniczej „Czytelnik”. Od roku 2013 pracuje także na rzecz Biblioteki Narodowej.

Wiersze, szkice, recenzje i felietony publikował na łamach: „Twórczości”, „Literatury”, „Tygodnika Powszechnego”, „Poezji”, „Odry”, „Zeszytów Literackich”, „Akcentu”, „Studenta”, „W drodze”, „Czasu Kultury”, „Borussii”, „Tygodnika Literackiego”, „Potopu”, „Arkusza”, „Polityki” i „Gazety Wyborczej”. Współpracował z prasą regionalną: bydgoskim „Ilustrowanym Kurierem Polskim”, łódzkimi „Wiadomościami Dnia” i krakowskim „Dziennikiem Polskim”.

Jest laureatem nagród: im. Kazimiery Iłłakowiczówny (1988) – za najlepszy poetycki książkowy debiut roku, Nagrody Artystycznej Młodych im. Stanisława Wyspiańskiego (1989) – w dziedzinie krytyki artystycznej, Funduszu Literatury Ministerstwa Kultury i Sztuki (1989), im. Stanisława Piętaka (1991) – w dziedzinie krytyki literackiej, XVIII Międzynarodowego Listopada Poetyckiego w Poznaniu (1995) – za zbiór wierszy Podróż na południe. W 2006 r. Giorgio Napolitano, prezydent Włoch odznaczył go Krzyżem Kawalerskim Orderu Gwiazdy Solidarności Włoskiej. W 2014 r. został laureatem Nagrody im. Cypriana Kamila Norwida w kategorii literatura za tom Dwanaście dni (Iskry) i finalistą Nagrody Poetyckiej Orfeusz (również za tom Dwanaście dni[1]), a także w tym samym roku, został uhonorowany Symboliczną Nagrodą Ryszarda Milczewskiego – Bruno za wybitną twórczość eseistyczną i krytycznoliteracką[2]. Podczas 21. Międzynarodowych Targów Książki w Krakowie w 2017 r. uhonorowany został nagrodą specjalną Polskiej Izby Książki w konkursie o Pikowy Laur[3].

Członek PEN Clubu, Stowarzyszenia Pisarzy Polskich[4] i Stowarzyszenia Dziennikarzy Polskich, a także Stowarzyszenia Autorów ZAiKS.

W roku 2016 został przewodniczącym jury Nagrody Literackiej m.st. Warszawy[5]. W roku 2017 wszedł w skład jury Nagrody Literackiej im. Marka Nowakowskiego[6]. Ponadto wchodzi w skład kapituły literackiej Nagrody im. Cypriana Kamila Norwida[7] oraz jury Nagrody Poetyckiej im. Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego "Orfeusz"[8].

Prowadzi zajęcia warsztatowe w Studium Literacko-Artystycznym Uniwersytetu Jagiellońskiego[9], a także w Szkole Mistrzów przy Instytucie Literatury Polskiej Uniwersytetu Warszawskiego[10].

Uprawia amatorsko biegi długodystansowe[11]. W roku 2013 przebiegł 14 Poznań Maraton[12], Orlen Warsaw Marathon i 35 Maraton Warszawski. Rekord życiowy w maratonie 3:55:23 (ustanowiony podczas 36 Maratonu Warszawskiego w 2014), rekord życiowy w półmaratonie 1:49:34 (ustanowiony podczas 9 Półmaratonu Warszawskiego w 2014), rekord życiowy w biegu na 10 km 48:34 (ustanowiony podczas Biegu Niepodległości w Warszawie w 2014)[13]. Zajmuje się amatorsko fotografiką. Nakładem Wydawnictwa Forma w Szczecinie wydał cykl pocztówek z Portugalii, Włoch i Serbii. Fotografował także Tadeusza Różewicza, jego zdjęcia były publikowane na stronie www.culture.pl[14] oraz na łamach „Rzeczpospolitej[15].

Twórczość[edytuj | edytuj kod]

Portret Janusza Drzewuckiego,
autor Zbigniew Kresowaty

Poezje[edytuj | edytuj kod]

  • Ulica Reformacka. Wiersze z lat 1980–1986 (Wydawnictwo Literackie, 1988)
  • Starożytny język (Toruńskie Towarzystwo Kultury, 1989)
  • Podróż na południe (Oficyna Cracovia, 1995; jako: Podróż na południe. Wiersze z lat 1986–1995: Oficyna Cracovia 1997)
  • Światło września. 77 wierszy dawnych i nowych (Świat Literacki, 1998)
  • Ostatnia niedziela sierpnia (arkusz poetycki dwumiesięcznika „Topos” nr 5, 2006)
  • Wiersze wybrane. Wstęp Marian Grześczak (Biblioteka Poetów LSW, 2010)
  • Dwanaście dni (Iskry, 2013)
  • Rzeki Portugalii (Biblioteka „Toposu”, 2016)

Wiersze w antologiach[edytuj | edytuj kod]

  • Jeśli gdzieś są ogrody. Wybór, układ, posłowie Roman Bąk (W drodze, 1991)
  • Pegaz bydgoski (Instytut Wydawniczy „Świadectwo”, 1994)
  • Krzysztof Karasek, Współcześni poeci polscy. Poezja polska od roku 1956 (Iskry, 1997)
  • Ryszard Matuszewski, Poezja polska 1939-1996 (Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, 1998)
  • „To miasto jest wszędzie...”. Kraków w poezji polskiej XX wieku. Wybór i opracowanie Jerzy Illg (Biuro Festiwalowe „Kraków 2000”, 2001)
  • Miasto pod niebem z ciemnego szkła. Toruń w poezji polskiej XX wieku. Antologia (wybrał, opracował i wstępem opatrzył Krzysztof Ćwikliński; Graffiti, 2001)
  • Olsztyn w wierszach (wybór, opracowanie i posłowie Zbigniew Chojnowski; Polskie Towarzystwo Czytelnicze, 2003)
  • „Poza słowa. Antologia wierszy 1976-2006”. Wstęp, wybór i redakcja Tadeusz Dąbrowski, posłowie Marian Stala (Słowo/ obraz terytoria, Gdańsk 2006)
  • „«Niechby ta jedna nić...». 25 lat Nagrody Iłłakowiczówny”. Redakcja Włodzimierz Braniecki (Poznańska Galeria Nowa, Poznań 2007)

Proza[edytuj | edytuj kod]

  • Życie w biegu. O ludziach, miejscach, literaturze, piłce nożnej, maratonach i całej reszcie (Wydawnictwo Melanż, 2015)

Krytyka literacka[edytuj | edytuj kod]

  • Chaos i konwencja (Krakowskie Wydawnictwo Akademickie „Alma Art”, 1988)
  • Smaki słowa. Szkice o poezji (Wydawnictwo Dolnośląskie, 1999)
  • Akropol i cebula. O Zbigniewie Herbercie (Tikkun, 2004)
  • Stan skupienia. Teksty o prozie (Wydawnictwo Forma, 2014)
  • Charakter pisma. Szkice o polskiej poezji współczesnej (Biblioteka „Twórczości”, Instytut Książki, 2015)
  • Środek ciężkości. Szkice o współczesnej liryce polskiej (Instytut Mikołowski, 2016)
  • Lekcje u Różewicza. Teksty krytycznoliterackie i osobiste (Wrocławskie Wydawnictwo Warstwy, 2018)
  • Obrona przypadku. Teksty o prozie 2 (Wydawnictwo Forma, 2018)

Szkice krytycznoliterackie w pracach zbiorowych[edytuj | edytuj kod]

  • Coś Tadeusza Różewicza w: „Słowo za słowo. Szkice o twórczości Tadeusza Różewicza” (FA-art. 1998)
  • Twoja mojość, nicość i coś jeszcze w: „Poeta czułej pamięci. Studia i szkice o twórczości Janusza Szubera” (Biblioteka „Frazy” 2008)
  • O prozie powieściowej Feliksa Netza w: „Nie byłem sam. Na siedemdziesięciolecie urodzin Feliksa Netza” (Śląsk 2009)
  • Tak Kazimierza Hoffmana w: „Niewysychające nigdy źródło. Wspomnienia o Kazimierzu Hoffmanie” (Biblioteka SPP 2010)
  • Nic, czyli wszystko oraz „Ktoś inny” w: „Było nie minęło. Antologia tekstów krytycznych poświęconych twórczości Juliana Kornhausera” (Wydawnictwo Uniwersytetu Opolskiego 2011)
  • Miara, wiara, szczegóły i arytmia materii w: „Poznawanie Kazimierza Hoffmana. Filozoficzno-kulturowe źródła i konteksty” (Wydawnictwo Wyższej Szkoły Gospodarki, Bydgoszcz 2011)
  • O «Ocalonym» w: „Dorzecze Różewicza (Biuro Literackie 2011)
  • O tajemnicach natury i poczuciu szczęścia w: „Poznawanie Miłosza 3 (1999-2010) (Wydawnictwo Literackie 2011)
  • O mnie i o tobie w: „Kartki Celana. Interpretacje” (Wydawnictwo Austeria 2012)
  • Cień ciemniejący (Kilka uwag o języku poetyckim Mariana Grześczaka) w: „Cień światła. Życie i twórczość Mariana Grześczaka” (Biblioteka Raczyńskich 2012)
  • 41 w: Wojciech Kass „Czterdzieści jeden. Wiersze. Glosy” (Biblioteka Krytyki / Biblioteka „Toposu” 2012)
  • Być sobą tak, że już nie być w: „Wielogłos. Krystyna Miłobędzka w recenzjach, szkicach, rozmowach” (Biuro Literackie 2013)
  • Elegancja, wytworność i dym z papierosa w: „Zachwyt i rozpacz. Wspomnienia o Wisławie Szymborskiej”. (PWN 2014)
  • Szanowny Panie, no, no w: „Wierność. Wspomnienia o Zbigniewie Herbercie” (PWN 2014)
  • Pamięć, niepamięć i coś jeszcze w: „Rzeczy do nazwania. Wokół Juliana Kornhausera” (WBPiCAK 2016)
  • Wenecja jest w nas w: „Odwitania z poetą (Leszek Aleksander Moczulski)” (Muzeum Okręgowe w Suwałkach 2018)

Prace redakcyjne[edytuj | edytuj kod]

  • Krzysztof Lisowski, Piętnaście tysięcy dni. Wiersze z lat 1975–1995 (autor wstępu; Śródmiejski Ośrodek Kultury i Oficyna Cracovia, 1995; seria: „Poeci Krakowa”)
  • Stanisław Grochowiak, Wiersze (autor wyboru i wstępu; Muza, 1995)
  • Edward Stachura, Wiersze wybrane (autor wyboru i wstępu; Muza, 1996)
  • Juliusz Słowacki, Poezje (autor wyboru; Muza, 1996)
  • Maria Pawlikowska-Jasnorzewska, Poezje (autor wyboru; Muza, 1997)
  • Jerzy Pomianowski Ruski miesiąc z hakiem (autor posłowia; Wstęp Jerzy Giedroyc; Wydawnictwo Dolnośląskie, 1997)
  • Robert Mielhorski, Wybór (autor posłowia; Kujawsko-Pomorskie Towarzystwo Kulturalne, 1997)
  • Adam Ziemianin, Gościniec. Wiersze wybrane 1966-1999 (autor wstępu; Wydawnictwo Arka, 1999)
  • Stanisław Grochowiak, Rok polski (autor wyboru i posłowia; BOSZ, 2004)
  • Jarosław Iwaszkiewicz, Brzezina i inne opowiadania. (autor wyboru i posłowia; Czytelnik, 2007)
  • Jarosław Iwaszkiewicz, Urania i inne wiersze. (autor wyboru i posłowia; Czytelnik, 2007)
  • Jarosław Iwaszkiewicz, Wenecja i inne szkice. (autor wyboru i posłowia; Czytelnik, 2008)
  • Leopold Staff, Wiosna w zimie. Z autografów przygotował do druku i opracował Tomasz Jodełka-Burzecki. (autor noty edytorskiej; Czytelnik, 2008)
  • Stanisław Chyczyński, Sonety kalwaryjskie. (autor wstępu; Temat, 2010)
  • Andrzej Warzecha, Poezje wybrane. (autor wstępu; Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, 2010)
  • Nick Hornby, Futbolowa gorączka. (autor posłowia; Wydawnictwo Zysk, 2012)
  • Adam Ochwanowski, Pławienie koni. (autor posłowia; Wojewódzka Biblioteka Publiczna w Kielcach, 2013)
  • Tadeusz Różewicz, Wiersze i poematy z „Twórczości” (1946-2005). (zebrał, wstępem i notą opatrzył oraz bibliografię opracował; Wrocławskie Wydawnictwo Warstwy, 2017)
  • Bogdan Ostromęcki, Wiersze wybrane. (wybór i posłowie; Wydawnictwo Ośrodek Brama Grodzka – Teatr NN, 2017)

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Orfeusz – Nagroda Poetycka im. K. I. Gałczyńskiego – finaliści. orfeusz-nagroda.pl. [dostęp 2015-07-05].
  2. Janusz Drzewucki z kolejną nagrodą – Rynek książki, rynek-ksiazki.pl [dostęp 2018-02-05] (pol.).
  3. Laureaci PIK-owego Lauru 2017! [dostęp 2018-02-05] (pol.).
  4. Janusz DRZEWUCKI | Stowarzyszenie Pisarzy Polskich, sppwarszawa.pl [dostęp 2018-02-05] (pol.).
  5. Nagroda Literacka m.st. Warszawy. Jury. Kulturalna Warszawa, 2016. [dostęp 2017-02-07].
  6. Skład Kapituły Nagrody Literackiej imienia Marka Nowakowskiego. bn.org.pl. [dostęp 2018-04-09].
  7. https://norwid.mazovia.pl/kategorie/kapitula/literatura/.
  8. Orfeusz - Nagroda Poetycka im. K. I. Gałczyńskiego - jury VII edycji, www.orfeusz-nagroda.pl [dostęp 2018-09-15] (ang.).
  9. Janusz Drzewucki – Podyplomowe Studia Literacko-Artystyczne (Szkoła Pisarzy) Uniwersytetu Jagiellońskiego, www.sla.polonistyka.uj.edu.pl [dostęp 2018-02-05] (pol.).
  10. Instytut Literatury Polskiej, ilp.uw.edu.pl [dostęp 2018-09-15] (pol.).
  11. Drzewucki: Cieszę się, że dobiegnę [dostęp 2018-02-05] (pol.).
  12. Drzewucki Janusz. 14 Poznań Maraton, 2013. [dostęp 2017-02-07].
  13. Janusz Drzewucki: nałóg, który nie ma żadnych minusów, „Onet Sport”, 26 marca 2015 [dostęp 2018-02-05] (pol.).
  14. Tadeusz Różewicz i fotografie – mówi Janusz Drzewucki [wideo] | Wideo | Culture.pl, „Culture.pl” [dostęp 2018-02-05] (pol.).
  15. Fotografie Tadeusza Różewicza. Poeta nie odchodzi [dostęp 2018-02-05] (pol.).

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]