Święty Krzysztof
| Święty Krzysztof | |
| Χριστόφρος | |
| męczennik | |
Święty Krzysztof pędzla Bernardo Strozzi |
|
| Data urodzenia | Nieustalona Licja (Azja Mniejsza) |
| Data śmierci | ok. 250 Licja |
| Kościół/ wyznanie |
katolicki, prawosławny |
| Wspomnienie | 25 lipca (kat.) 9 maja (praw. liturgia według kal. jul.) 22 maja (praw. według kal. greg.) |
| Patron | podróżujących, kierowców |
Święty Krzysztof, gr. Χριστόφορος, cs. Muczenik Christofor (ur. prawdopodobnie w Licji, zm. ok. 250 tamże) – męczennik, święty Kościoła katolickiego i prawosławnego, jeden z Czternastu Świętych Wspomożycieli.
Spis treści |
Żywot świętego [edytuj]
Jest świętym znanym głównie z legend, choć badania historyczne dowodzą, że pochodził z Azji Mniejszej i poniósł męczeńską śmierć za panowania Trajana Decjusza, ok. 250 roku.
Według świeckich podań ludowych był olbrzymem: miał cztery metry wzrostu i niezwykłą siłę dzięki której przenosił pielgrzymów przez rzekę. Na popularnych wizerunkach przedstawiany z dzieckiem na barkach. Wedle legend święty zapadł się w dno rzeki pod ciężarem dziecka. Wtedy ono rzekło: "Dźwigasz cały świat, gdyż ja jestem ten, któremu służysz pomagając innym".
Kult [edytuj]
Kult świętego rozwinął się z końcem V wieku.
- Patronat
Krzysztof stał się patronem mostów, miast położonych nad rzekami, przewoźników, flisaków i żeglarzy, podróżników i pielgrzymów, również patronem dobrej śmierci – szczególnie na wschodzie, a obecnie kierowców.
Dzień obchodów [edytuj]
Wspomnienie liturgiczne w Kościele katolickim obchodzone jest 25 lipca.
W dzień świętego Krzysztofa odbywa się w niektórych parafiach poświęcenie pojazdów (autosacrum)[1].
Tego samego dnia w polskim Kościele obchodzony jest Dzień Bezpiecznego Kierowcy z inicjatywy m.in. Duszpasterstwa Kierowców[2] , a tydzień w którym on przypada obchodzony jest jako Tydzień św. Krzysztofa[3].
Cerkiew prawosławna wspomina męczennika 9/22 maja[4], tj. 22 maja według kalendarza gregoriańskiego.
Ikonografia [edytuj]
We wschodnich ikonach – greckich czy bułgarskich – święty przedstawiany jest jako rycerz o szakalej głowie (Cynocefal), trzymający w jednej dłoni włócznię, a w drugiej tarczę lub krzyż. Wyobrażenie to związane było z panującą wersją legendy o chłopcu, nazwanym przez rodziców imieniem Reprobus (Rieprew, Niegodny, Odrażający) z powodu nie tylko olbrzymiego wzrostu i siły, ale również niekształtnej głowy przypominającej psi łeb. Męczeńską śmiercią miał przebłagać Boga by dał mu duszę. Przeżywał tortury zanim został ostatecznie ścięty mieczem lub spalony na stosie.
Heraldyka [edytuj]
Miastem, które posiada historyczny herb przedstawiający św. Krzysztofa jest Wilno.
Święty widnieje również w herbach polskich miast i gmin, m.in. w herbie gminy Chełmiec.
Zobacz też [edytuj]
- kult świętych
- modlitwa za wstawiennictwem świętego
- parafie i świątynie pod wezwaniem św. Krzysztofa
- święci i błogosławieni Kościoła katolickiego
- święci prawosławni
Przypisy
- ↑ Autosacrum 2010 w Podkowie Leśnej na oficjalnej stronie miasta
- ↑ III Ogólnopolski Dzień Bezpiecznego Kierowcy (25.07.2008) na duszpasterstwokierowcow.pl
- ↑ Tydzień św. Krzysztofa 2010
- ↑ podwójne datowanie
Bibliografia [edytuj]
- Święty Krzysztof, męczennik na brewiarz.katolik.pl [ostatnia aktualizacja: 28.06.2010]
- męcz. Krzysztof na cerkiew.pl (opr. Jarosław Charkiewicz)
Linki zewnętrzne [edytuj]
- Legenda o św. Krzysztofie podana przez Jakuba de Voragine
- Święty Krzysztof – legenda (kri)
- Św. Krzysztof – fresk
- Święty Krzysztof na jezuici.pl (autor: ks. Stanisław Groń SJ)
- Wiersz Rodzicom Krzysztofa Kamila Baczyńskiego
|
||||||||