5 Pułk Piechoty (LP)
| 5 Pułk Piechoty | |
 |
|
| Historia | |
| Państwo |  Polska |
| Sformowanie | 1914 |
| Rozformowanie | 1917 |
| Tradycje | |
| Tradycje jednostki kontynuuje lub kontynuowały | 5 Pułk Piechoty Legionów 5 Pułk Zmechanizowany 12 Brygada Zmechanizowana |
| Dowódcy | |
| Pierwszy | kpt. Leon Berbecki |
| Działania zbrojne | |
| I wojna światowa | |
| Organizacja | |
| Podporządkowanie | I Brygada Legionów Polskich |
| Rodzaj wojsk | piechota |
5 Pułk Piechoty (5 pp) - oddział piechoty Legionów Polskich.
Spis treści |
[edytuj] Formowanie
W nocy z 5 na 6 sierpnia 1914 roku, na teren Królestwa Kongresowego wkroczyła 1 kompania kadrowa. W kolejnych dniach dołączyły do niej pozostałe oddziały. 18 sierpnia zgrupowanie zostało podzielone na pięć batalionów: I — Żegoty -Januszajtisa, II — Norwida-Neugebauera, III — Śmigłego-Rydza, IV — Wyrwy-Furgalskiego, V — Karaszewicza-Tokarzewskiego.
W grudniu 1914 roku została zorganizowana dwupułkowa 1 Brygada Legionów Polskich. Na bazie dotychczasowych II i IV batalionu utworzono 5 pułk. Jako oficjalną datę powstania pułku uznano 18 XII 1914 roku[1]. W ramach wewnętrznej numeracji, pułk nosił numer 2 [2].
[edytuj] Walki pułku
W połowie grudnia pułk z Nowego Sącza pomaszerował pod Tarnów. W dniach 22 - 25 grudnia walczył z oddziałami rosyjskimi pod Łowczówkiem[3].
2 marca pułk obsadził odcinek nad Nidą w rejonie Sobowice - Pawłowice - Kwasków[3]. Tam do maja toczył walki pozycyjne. 11 maja przeprawił się przez Nidę i ścigał oddziały rosyjskie w kierunku wschodnim. Od 16 do 25 maja walczył w bitwie pod Konarami. W czerwcu, w ramach letniej ofensywy państw centralnych, 5 pp wziął udział w bitwie pod Ożarowem i Tarłowem. Za zasługi w bojach Józef Piłsudski nadał pułkowi przydomek "Zuchowatych"[1].
Po przekroczeniu Wisły pułk walczył pod Józefowem i Urzędowem. Pod Jastkowem wspierał nowo sformowany 4 pułk pułkownika Roji. W końcu sierpnia pułk walczył pod Raśną i Wysokiem Litewskiem. W pierwszych dniach września przegrupował się na Wołyń na linię Stochodu i Styru i do grudnia prowadził ciężkie walki w rejonie Kołki - Koszyszcze - Stowygoroże[1].
W końcu kwietnia 1916 roku, wspólnie z innymi oddziałami 1 Brygady obsadził rejon na północ od "Polskiej Góry" pod wsią Kostiuchnówka. 4 lipca nastąpiło natarcie piechoty rosyjskiej na polskie pozycje. W najtrudniejszej sytuacji znalazł się I/ 5 pp. Batalion musiał walczyć w okrążeniu. W wyniku przewagi ilościowej Rosjan, oddziały 5 pułku wycofały się na linię Stochodu.
 |
Spod Kostiuchnówki, pułk został wycofany nad Stochód. Tu do października prowadził jeszcze szereg walk – pod Dubniakami, Rudką Mizyńską i Sitowiczami. W połowie października został przewieziony do Baranowicz. Zaś w końcu listopada został przetransportowany do Pułtuska[4], gdzie miał stanowić podstawę do tworzenia przyszłych sił zbrojnych przy boku Niemców. Tu wszedł w podporządkowanie dowódcy III Brygady Legionów płk. Szeptyckiego.
W czasie kryzysu przysięgowego żołnierze pułku odmówili złożenia przysięgi. 17 lipca 1917 r. w Zegrzu 5 pułk piechoty został rozwiązany. Żołnierzy pochodzących z Królestwa internowano w Beniaminowie i Szczypiornie, a mieszkańców Galicji wcielono do jednostek austro-węgierskich[1].
W okresie istnienia pułku w walkach zginęło 32 oficerów i 304 szeregowych, rannych zostało 1176 oficerów oraz szeregowych[1].
[edytuj] Sztandar pułku
Prawa strona wykonana była z czerwonego jedwabiu. W środku znajdował się w wieńcu laurowym herb dwupolowy Rzeczypospolitej pod koroną. U góry widniał napis WOJSKO POLSKIE na dole PUŁK 5-TY PIECHOTY. Na lewej stronie, na białym tle znajdował się herb dwupolowy Rzeczypospolitej, a na dole data 1914 - 1916[5].
[edytuj] Dowódcy pułku
- kpt. Leon Berbecki 18 XII 1914 - 5 VII 1916
- mjr Stanisław Burhardt-Bukacki 6 VII 1916 - 25 IX 1916
- ppłk Leon Berbecki 26 IX 1916 - XI 1916
- mjr Ryszard Trojanowski XI 1916 - 1917
- mjr Stanisław Burhardt-Bukacki 1917 - 17 VII 1917
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 Dariusz Faszcza: 5 pułk piechoty Legionów. s. 9 - 12.
- ↑ Zamiast dwóch trzybatalionowych pułków (1 i 5), na jakie oficjalnie dzieliła się brygada, istniały trzy (1, 2 i 3) — każdy po dwa bataliony
- ↑ 3,0 3,1 Księga chwały piechoty (metryka)
- ↑ Kazimierz Bąbiński Zarys historji wojennej 5-go Pułku Piechoty Legionów, Warszawa, 1929, s. 14
- ↑ Dariusz Faszcza: 5 pułk piechoty Legionów. s. 48 - 49.
[edytuj] Bibliografia
- Kazimierz Bąbiński, Zarys historii wojennej 5-go Pułku Piechoty Legionów, Warszawa 1929.
- Księga chwały piechoty, praca zbiorowa, Warszawa 1992, reprint wydania z 1939 r.
- Dariusz Faszcza: Zarys historii wojennej pułków polskich w kampanii wrześniowej. 5 pułk piechoty Legionów. Pruszków: Oficyna Wydawnicza Ajaks, 1994. ISBN 8385621431.
|
|||||||||||||||||||
