Niels Stary

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Niels Stary
Kong niels.jpg
król Danii
Okres panowania od 1104
do 25 czerwca 1134
Dane biograficzne
Dynastia Estrydsenidzi
Urodziny ok. 1064
Śmierć 25 czerwca 1134
Ojciec Swen II Estrydsen
Żona 1. Małgorzata Fredkulla,
2. Ulvhild
Dzieci z Małgorzatą:
Inge,
Magnus Silny
Galeria w Wikimedia Commons Galeria w Wikimedia Commons

Niels Stary[1], (ur. ok. 1064 – zm. 25 czerwca 1134) – król Danii w latach 1104–1134.

Dokładna data urodzenia króla nie jest znana.

Niels na tron wstąpił po śmierci swojego brata Eryka Dobrego, który zginął na Cyprze podczas pielgrzymki. Co prawda w swoim testamencie Eryk na następcę i na regenta na czas swej nieobecności wyznaczył swego syna Haralda Włócznię, jednak możni siłą wymogli wybór Nielsa, syna Swena Estrydsena.

W 1104 Niels poślubił Małgorzatę, córkę szwedzkiego króla Inge Starszego, wdowę po królu Norwegii Magnusie III. Małgorzatę nazwano Fredkulla (dziewica pokoju), być może z powodu jej intensywnych starań o zgodne stosunki między licznymi dziećmi Swena Estrydsena. Drugą żoną Nielsa została Ulfhilda, wdowa po królu szwedzkim Inge II Młodszym.

Pierwsze 25 lat rządów Nielsa przebiegło spokojnie i pokojowo. Współpraca króla z kościołem (reprezentowanym wówczas przez arcybiskupa Assera) układała się bardzo dobrze, Niels m.in. zarządził na rzecz kościoła dziesięcinę.

W tym czasie syn Eryka Dobrego, Kanut Lavard, zdobył wysoką pozycję polityczną w Szlezwiku. Syn Nielsa, Magnus Silny (Magnus den Stærke), poczuł się tym faktem zagrożony i uznał Kanuta za swojego konkurenta do tronu. W styczniu 1131[2] zaprosił Kanuta na przyjacielskie spotkanie w Ringsted, gdzie podstępnie go zamordował. Morderstwo to spowodowało wieloletnią wojnę domową między Nielsem i Magnusem z jednej strony, a Erykiem Pamiętnym, bratem Kanuta z drugiej. W 1133 papież Innocenty II odebrał niezależność kościołowi duńskiemu, i przekazał go pod władzę arcybiskupa Hamburga i Bremy. Konsekwencją tego było odwrócenie się arcybiskupa Assera od króla i poparcie Eryka Pamiętnego.

4 czerwca 1134 doszło między przeciwnikami do bitwy pod Fodevig w Skanii. Bitwa skończyła się całkowitą klęską Nielsa i Magnusa. Król zbiegł do Szlezwiku, gdzie został zamordowany 25 czerwca 1134. Na tron Danii wstąpił Eryk II Pamiętny.

Przypisy

  1. duńskie imię Niels w jęz. polskim to Mikołaj
  2. Praca zbiorowa pod redakcją naukową Macieja Salamona: Wielka Historia Świata Tom 4 Kształtowanie średniowiecza. T. 4. Oficyna Wydawnicza FOGRA, 2005, s. 443. ISBN 83-85719-85-7.


Poprzednik
Eryk I Zawsze Dobry
National Coat of arms of Denmark.svg król Danii
1104 - 1134
National Coat of arms of Denmark.svg Następca
Eryk II Pamiętny