Chrystian I Oldenburg
| Chrystian I Oldenburg |
|
 |
|
| król Danii | |
| Okres panowania | od 1448 do 21 maja 1481 |
| Poprzednik | Krzysztof Bawarski |
| Następca | Jan Oldenburg |
| król Norwegii | |
| Okres panowania | od 1450 do 21 maja 1481 |
| Poprzednik | Karol VIII Knutsson Bonde |
| Następca | Jan Oldenburg |
| król Szwecji | |
| Okres panowania | od 1457 do 1464 |
| Poprzednik | Karol VIII Knutsson Bonde Eryk Axelsson |
| Następca | Karol VIII Knutsson Bonde |
| Książę Szlezwika | |
| Okres panowania | od 1460 do 21 maja 1481 |
| Poprzednik | Adolf VIII Holsztyński |
| Następca | Jan Oldenburg |
| Książę Holsztynu | |
| Okres panowania | od 1460 do 21 maja 1481 |
| Poprzednik | Adolf VIII Holsztyński |
| Następca | Jan Oldenburg |
| Dane biograficzne | |
| Dynastia | Oldenburgowie |
| Urodzony | luty 1426 Oldenburg |
| Zmarł | 21 maja 1481 Kopenhaga |
| Miejsce pochówku | Katedra w Roskilde |
| Ojciec | Dietrich Oldenburg |
| Matka | Jadwiga von Schauenburg |
| Żona | Dorota brandenburska |
| Dzieci | Olaf, Kanut, Jan Oldenburg, Małgorzata Duńska, Fryderyk I Oldenburg |
 Galeria w Wikimedia Commons |
|
Chrystian I Oldenburg (ur. w lutym 1426 w Oldenburgu, zm. 21 maja 1481 w Kopenhadze) – król Danii w latach 1448–1481 (założyciel dynastii Oldenburgów) oraz na prawach Unii kalmarskiej, władca Norwegii w latach 1450–1481 i Szwecji w latach 1457–1464.
Panowanie Chrystiana rozpoczęło się problemami z uznaniem go za króla w Norwegii; Szwecja natomiast zerwała Unię kalmarską, a na tron wstąpił tam Karol VIII Knutsson Bonde. Jednym z pierwszych posunięć Karola było zażądanie od Chrystiana oddania Gotlandii, kolejnym, w 1449, ogłoszenie się królem Norwegii, choć formalnie miał nim być Chrystian. Na spotkaniu królów w Halmstad doszło do porozumienia: w zamian za koronę Norwegii Chrystian uznał prawa Karola do Szwecji. Wkrótce jednak Karol wypowiedział Danii wojnę i zaatakował Skanię. Przeciągające się pięć lat potyczki skończyły się w 1457 roku klęską Karola; wtedy również na tronie Szwecji zasiadł Chrystian. Karol zbiegł do Gdańska.
W latach 1459–1460 Chrystian przyłączył do królestwa południową Jutlandię, został władcą Szlezwiku i Holsztyna (z zastrzeżeniem wymuszonym przez holsztyńskich możnych, że obie te krainy nie zostaną nigdy rozdzielone; drugim warunkiem było coroczne zwoływanie rady holsztyńskich i szlezwickich możnych). Sprawa przejęcia części Jutlandii, Holsztynu i Szlezwiku wymagała nakładów na wojny z innymi chętnymi na te tereny. Wojny te były finansowane podatkami nałożonymi w Skanii. Doprowadziło to do buntu, z którego skorzystał Karol Bonde, który powrócił i ponownie koronował się na króla Szwecji.
Po śmierci Karola, w 1470, Chrystian próbował ponownie przejąć Szwecję. Poniósł jednak druzgocącą klęskę w bitwie pod Brunkeberg (10 października 1471).
Linki zewnętrzne [edytuj]
Biografia w Nordisk familjebok - Kristian ss.1361–1362 (szw.) [dostęp 18 lutego 2010]
| Poprzednik Krzysztof III Bawarski |
 |
król Danii 1448 - 1481 |
|
Następca Jan Oldenburg |
| Poprzednik Karol VIII Knutsson Bonde |
 |
król Norwegii 1450 - 1481 |
|
Następca Jan II Oldenburg |
| Poprzednik Karol VIII Knutsson Bonde Eryk Axelsson |
 |
król Szwecji 1457 - 1464 |
|
Następca Karol VIII Knutsson Bonde |
