Woda morska
Woda morska – woda występująca w morzach i oceanach. W wodzie tej są rozpuszczone tysiące związków chemicznych i prawie wszystkie pierwiastki chemiczne obecne na kuli ziemskiej. Woda morska stanowi ponad 96% wody obecnej w formie ciekłej na powierzchni Ziemi, tzw. woda słodka stanowi zaś mniej niż 3%.
Spis treści |
Charakterystyka [edytuj]
Najbardziej charakterystyczną cechą wody morskiej jest wysokie stężenie kationów sodu (Na+), potasu (K+), magnezu (Mg2+) i glinu (Al3+) oraz anionów chlorkowych, siarczanowych oraz węglanowych, które łącznie nadają wodzie morskiej intensywnie gorzki lub gorzko-słony smak i powodują, że nie nadaje się ona do picia. Niewielkie ilości wypitej wody nie są szkodliwe dla człowieka, jednak picie wody aby zapobiec odwodnieniu jest nie tylko szkodliwe, ale i bezcelowe, gdyż więcej wody jest wykorzystywanej do pozbycia się nadmiaru soli z organizmu niż znajduje się w wodzie morskiej. W efekcie spożycie wody morskiej tylko przyspiesza proces odwodnienia[1]. Woda morska ma odczyn lekko alkaliczny (pH = 7,5 do 8,4).
Stężenie jonów w wodzie morskiej przelicza się często na taką zawartość wagową chlorku sodu w 1 dm³ wody, która dawałaby podobne średnie stężenie molowe wszystkich jonów. Stężenie to w oceanach jest względnie stałe i zależy głównie od strefy klimatycznej w której dokonuje się pomiar. Wynosi ono 32–40 promila. W morzach stężenie to waha się w granicach od 3 do 50 ‰. Woda o zasoleniu wynoszącym 35‰ zamarza w temperaturze -2 °C.
Zasoby słonej wody morskiej [edytuj]
| Substancje rozpuszczone w 1 m³ (1 026 kg) wody morskiej | ||
|---|---|---|
| chlorek sodu NaCl | 27,213 kg | 77,80% |
| chlorek magnezu MgCl2 | 3,807 kg | 10,90% |
| siarczan magnezu MgSO4 | 1,658 kg | 4,70% |
| siarczan wapnia CaSO4 | 1,260 kg | 3,60% |
| siarczan potasu K2SO4 | 865 g | 2,50% |
| węglan wapnia CaCO3 | 123 g | 0,03% |
| bromek magnezu MgBr2 | 76 g | |
| białka i inne związki organiczne | 1,4 g | |
| fluor F | 33 g | |
| bar Ba | 0,5 g | |
| jod I | 0,5 g | |
| argon Ar | 0,1 g | |
| srebro Ag | 0,3 mg | |
| rubid Rb | 0,2 mg | |
| złoto Au | 4 µg | |
| rad Ra | 0,02 µg | |
Wszystkie oceany i morza otwarte zawierają takie same sole będące w takim samym stosunku procentowym. Woda z poszczególnych zbiorników różni się między sobą jedynie stężeniem, czyli stosunkiem ilości wszystkich soli do ilości wody. Jest to podstawowa reguła stałości składu wody morskiej zwana regułą Dittmara.
| Skład pierwiastków w wodzie morskiej | |||
|---|---|---|---|
| Zwróć uwagę, że chodzi o masę, a nie stężenie molowe | |||
| Pierwiastek | % | Pierwiastek | % |
| tlen | 85,7000 | siarka | 0,0885 |
| wodór | 10,8000 | wapń | 0,0400 |
| chlor | 1,9000 | potas | 0,0380 |
| sód | 1,0500 | brom | 0,0065 |
| magnez | 0,1350 | węgiel | 0,0026 |
Porównanie z wodą słodką [edytuj]
Wody słodkie poza ilością rozpuszczonych soli różnią się od wody morskiej także składem chemicznym. W wodzie morskiej dominują chlorki, które w wodzie słodkiej występują w ilościach znikomych, a za to dominują węglany. Najważniejszym z nich, stanowiącym około 60% wszystkich rozpuszczonych ciał stałych jest węglan wapnia.
| Sole mineralne w wodzie morskiej i słodkiej za Lityńskim 1952 | |||
|---|---|---|---|
| Wody | Chlorki % | Siarczany % | Węglany % |
| woda morska (oceaniczna) | 88,7 | 10,8 | 0,4 |
| woda słodka (rzeczna) | 6,9 | 13,2 | 79,9 |