Rubid

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Rubid
← rubid → stront
Wygląd
srebrzystobiały
Rubid
Widmo emisyjne rubidu
Widmo emisyjne rubidu
Ogólne informacje
Nazwa, symbol, l.a. rubid, Rb, 37
(łac. rubidium)
Grupa, okres, blok 1 (IA), 5, s
Stopień utlenienia I
Właściwości metaliczne metal alkaliczny
Właściwości tlenków silnie zasadowe
Masa atomowa 85,4678(3)[a][2] u
Stan skupienia stały
Gęstość 1532 kg/m³
Temperatura topnienia 39,31 °C
Temperatura wrzenia 688 °C
Numer CAS 7440-17-7
PubChem 5357696[3]
Jeżeli nie podano inaczej, dane dotyczą
warunków normalnych (0 °C, 1013,25 hPa)
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Wikisłownik Hasło rubid w Wikisłowniku

Rubid (Rb, łac. rubidium) – pierwiastek chemiczny z grupy metali alkalicznych układu okresowego.

Charakterystyka[edytuj | edytuj kod]

W postaci czystej rubid jest metalem o srebrzysto-szarym połysku. Jego własności chemiczne są zbliżone do potasu, tyle że jest jeszcze bardziej reaktywny. Na powietrzu zapala się, z wodą reaguje wybuchowo.

Kationy Rb+ barwią płomień na kolor fioletowo-różowy.

Występowanie[edytuj | edytuj kod]

Występuje w skorupie ziemskiej w ilości 90 ppm, w postaci minerałów:

Rubid posiada 30 izotopów z przedziału mas 75–98. Trwały jest tylko jeden 85Rb. W naturalnym składzie izotopowym tego pierwiastka występuje jeszcze długożyciowy izotop 87Rb.

Odkrycie[edytuj | edytuj kod]

Został odkryty w roku 1861 r. przez R. Bunsena i G. Kirchhoffa, w Heidelbergu, w Niemczech. Robert Bunsen otrzymał rubid po raz pierwszy w postaci czystej za pomocą reakcji chlorku rubidu z potasem.

Znaczenie biologiczne[edytuj | edytuj kod]

Niektóre jego sole, podobnie jak sole litu, mają działanie stymulujące ośrodkowy układ nerwowy. Dawniej podejmowano próby zastosowania soli rubidu w lecznictwie psychiatrycznym (w chorobie afektywnej)[4].

Zastosowania techniczne[edytuj | edytuj kod]

Znane są jego tlenki, sole kwasów nieorganicznych i kilkaset kompleksów metaloorganicznych, jednak żaden z tych związków nie odgrywa praktycznej roli.

W roku 1995 izotop 87Rb został wykorzystany do uzyskania kondensatu Bosego-Einsteina.

Stosowany jest w niewielkich ilościach jako domieszka do półprzewodników stosowanych w fotokomórkach, dodatek do specjalnych gatunków szkła oraz jako komponent zegarów atomowych.

Uwagi

  1. Liczba w nawiasie oznacza niepewność ostatniego podanego miejsca po przecinku.

Przypisy

  1. Rubid (ang.). Karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich dla Stanów Zjednoczonych. [dostęp 2011-09-30].
  2. Current Table of Standard Atomic Weights in Order of Atomic Number (ang.). Commission on Isotopic Abundances and Atomic Weights, IUPAC, 2013-09-24. [dostęp 2013-12-02].
  3. Rubid – podsumowanie (ang.). PubChem Public Chemical Database.
  4. Farmakologia, Podstawy farmakoterapii, Piotr Kubikowski, Wojciech Kostowski, PZWL 1979 – strona 365.