Diecezja łomżyńska
Wygląd
Herb Diecezji Łomżyńskiej | |
| Państwo | |
|---|---|
| Województwo | |
| Siedziba |
Łomża |
| Data powołania |
28 października 1925 |
| Wyznanie | |
| Kościół | |
| Metropolia | |
| Katedra | |
| Biskup diecezjalny | |
| Biskup pomocniczy | |
| Dane statystyczne (2023) | |
| Liczba wiernych • odsetek wiernych |
491 838 |
| Liczba kapłanów • w tym diecezjalnych • w tym zakonnych |
504 |
| Liczba osób zakonnych |
132 |
| Liczba dekanatów |
24 |
| Liczba parafii |
183 |
| Liczba klasztorów |
7 |
| Powierzchnia |
11 500 km² |
| Strona internetowa | |





Diecezja łomżyńska (łac. Dioecesis Lomzensis) – jedna z trzech diecezji obrządku łacińskiego w metropolii białostockiej w Polsce powołana bullą Vixdum Poloniae unitas z 28 października 1925 przez papieża Piusa XI.
Kalendarium
[edytuj | edytuj kod]Diecezja wigierska i diecezja sejneńska
[edytuj | edytuj kod]- 1807 – Obwód białostocki w wyniku traktatu w Tylży, zostaje włączony do Cesarstwa Rosyjskiego. Diecezja wigierska traci dekanaty: Białystok, Bielsk, Brańsk, Drohiczyn, Knyszyn i Sokółka
- 1818 – Ostateczne rozwiązanie diecezji wigierskiej. Papież Pius VII, bullą Ex imposita Nobis eryguje diecezję sejneńską (augustowską). Pokrywała się z granicami województwa augustowskiego. Prócz reszty diecezji wigierskiej, w skład nowej diecezji weszły dekanaty odebrane Płockowi: Łomża, Wąsosz i Wizna.
- 1921 – W wyniku traktatu ryskiego, diecezja sejneńska traci dekanaty: Kalwaria, Mariampol, Wiłkowyszki, Władysławów i część dekanatu Sejny
- 1921–1925 – w trakcie prac nad reorganizacją uszczuplonej diecezji sejneńskiej narodził się pomysł, by nową stolicą stała się Łomża
- 1925 – Ostateczne rozwiązanie diecezji sejneńskiej.
Diecezja łomżyńska
[edytuj | edytuj kod]- 1925 – Papież Pius XI bullą Vixdum Poloniae unitas eryguje diecezję łomżyńską. Do diecezji włączono z Płocka: Czyżew, Ostrów Mazowiecka i fragment dekanatu ostrołęckiego. Diecezje podzielono na nowo na 15 dekanatów: Augustów, Czyżew, Jedwabne, Kolno, Łomża, Ostrołęka, Ostrów Mazowiecka, Sejny, Sokoły, Suwałki, Szczuczyn, Śniadowo, Teolin, Wąsosz i Wysokie Mazowieckie. Biskupem został Romuald Jałbrzykowski.
- 1945 – w wyniku zmian granic Łomża traci część dekanatu Teolin.
- 1992 – w wyniku decyzji Jana Pawła II, zawartej w bulli Totus Tuus Poloniae Populus diecezja łomżyńska traci dekanaty: Augustów – Najświętsze Serce Jezusa, Augustów – Matka Boża Częstochowa, Suwałki – Święta Aleksandra, Suwałki – Święty Piotr i Paweł, Sejny, fragment dekanatu grajewskiego, fragment dekanatu Rajgród, fragment dekanatu rydzewskiego i fragment dekanatu Pruska (na rzecz nowej diecezji ełckiej). Zyskuje natomiast kosztem Płocka: Różan, fragment dekanatu wyszkowskiego, fragment dekanatu chorzelskiego, fragment dekanatu makowskiego, fragment dekanatu przasnyskiego.
Podział na dekanaty
[edytuj | edytuj kod]
Dekanat Chorzele
Dekanat Czyżew
Dekanat Grajewo
Dekanat Jedwabne
Dekanat Kadzidło
Dekanat Kobylin
Dekanat Kolno
Dekanat Krasnosielc
Dekanat Łapy
Dekanat Łomża – św. Brunona
Dekanat Łomża – św. Michała Archanioła
Dekanat Myszyniec
Dekanat Ostrołęka – Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny
Dekanat Ostrołęka – św. Antoniego
Dekanat Ostrów Mazowiecka – Chrystusa Dobrego Pasterza
Dekanat Ostrów Mazowiecka – Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny
Dekanat Piątnica
Dekanat Różan
Dekanat Rzekuń
Dekanat Szczuczyn
Dekanat Szepietowo
Dekanat Wysokie Mazowieckie
Dekanat Wyszków
Dekanat Zambrów
Instytucje
[edytuj | edytuj kod]- Kuria diecezjalna
- Wyższe Seminarium Duchowne w Łomży
- Sąd biskupi
- Caritas diecezjalna
- Łomżyńska Kapituła Katedralna
- Centrum Edukacji Medialnej SpesMediaGroup
- Muzeum Diecezjalne
- Archiwum
Biskupi
[edytuj | edytuj kod]Biskup diecezjalny
[edytuj | edytuj kod]- bp Janusz Stepnowski (od 2011)
Biskup pomocniczy
[edytuj | edytuj kod]- bp Tadeusz Bronakowski - (wikariusz generalny) (od 2006)
Biskupi łomżyńscy
[edytuj | edytuj kod]- Romuald Jałbrzykowski (1926; następnie arcybiskup wileński)
- Stanisław Kostka Łukomski (1926–1948)
- Czesław Falkowski (1949–1969)
- Mikołaj Sasinowski (1970–1982)
- Juliusz Paetz (1983–1996; następnie arcybiskup poznański)
- Stanisław Stefanek (1996–2011)
- Janusz Stepnowski (od 2011)
Protonotariusze Apostolscy
[edytuj | edytuj kod]Główna świątynia
[edytuj | edytuj kod]
- Katedra św. Michała Archanioła w Łomży (rocznica poświęcenia: 4 września)
Bazyliki mniejsze
[edytuj | edytuj kod]Sanktuaria
[edytuj | edytuj kod]- Matki Boskiej Hodyszewskiej
- Matki Boskiej Łomżyńskiej Pięknej Miłości
- Matki Boskiej Osuchowskiej
- Matki Boskiej Płonkowskiej
- Matki Boskiej Wąsewskiej
- Matki Boskiej Wąsoskiej
- Najświętszej Maryi Panny Dąbrowskiej
- Miłosierdzia Bożego w Łomży
- Świętego Antoniego z Padwy w Ostrołęce
- Świętej Teresy od Dzieciątka Jezus w Porządziu
- Świętego Idziego w Wyszkowie
- Świętej Rodziny w Wyszkowie
- Matki Bożej Pocieszenia Pani Małopłockiej
- Sanktuarium Matki Bożej Miłosierdzia w Łapach[1]
- Sanktuarium bł. Stefana kard. Wyszyńskiego w Zuzeli[2]
- Święty Bruno z Kwerfurtu, biskup i męczennik (główny patron)
- Święty Andrzej Bobola, prezbiter i męczennik
Błogosławieni z terenu diecezji
[edytuj | edytuj kod]- Bł. ks. Adam Bargielski
- Bł. ks. Michał Piaszczyński
- Bł. ks. kard. Stefan Wyszyński
Zobacz też
[edytuj | edytuj kod]Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Poświęcenie Kaplicy Matki Bożej Miłosierdzia [online], Parafia pw. św. Krzyża [dostęp 2026-04-06].
- ↑ Parafia pw. Przemienienia Pańskiego w Zuzeli - Ustanowienie Sanktuarium Bł. Stefana Kard. Wyszyńskiego w Zuzeli [online], www.parafiazuzela.pl [dostęp 2026-04-06].
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Ks. prał. Tadeusz Śliwowski i in. „Rocznik Jubileuszowy Diecezji Łomżyńskiej 2009/2010”. Łomżyńska Kuria Diecezjalna. ISSN 1233-7668. (pol.).
- Historia diecezji. diecezja.lomza.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2020-02-27)].
- Ks. Witold Zdaniewicz, ks. Sławomir H. Zaręba, Robert Stępisiewicz Wykaz parafii w Polsce 2006 (s. 353–377) Instytut Statystyki Kościoła Katolickiego SAC. Warszawa 2006 ISBN 83-85945-17-2.
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Diecezja łomżyńska
- Diecezja łomżyńska [online], catholic-hierarchy.org [dostęp 2011-02-06] (ang.).