Diecezja zielonogórsko-gorzowska
Na mapach: 51°56′23″N 15°30′18″E/51,939722 15,505000
 Herb diecezji zielonogórsko-gorzowskiej | |
| Państwo | |
|---|---|
| Siedziba |
Zielona Góra |
| Data powołania |
1945 r.(jako administracja apostolska kamieńska, lubuska i prałatury pilskiej) |
| Wyznanie | |
| Kościół | |
| Metropolia | |
| Katedra diecezjalna | |
| Biskup diecezjalny | |
| Biskup pomocniczy | |
| Biskup senior | |
| Dane statystyczne (2017[1]) | |
| Liczba wiernych |
981 448 |
| Liczba kapłanów • w tym diecezjalnych • w tym zakonnych |
669 |
| Liczba osób zakonnych |
189 |
| Liczba dekanatów |
30 |
| Liczba parafii |
270 (w tym 22 zakonne) |
| Powierzchnia |
14 814 km² |
| |
| 51°56′23″N 15°30′18″E/51,939722 15,505000 | |
| Strona internetowa | |
Diecezja Zielonogórsko-Gorzowska (łac. Dioecesis Viridimontanensis-Gorzoviensis) – jedna z 3 diecezji obrządku łacińskiego metropolii szczecińsko-kamieńskiej (położona w zachodniej Polsce). Podzielona jest na 30 dekanatów i 270 parafii, w tym 22 zakonne. Terytorium diecezji stanowią województwo lubuskie oraz powiat głogowski, pokrywa się ono zatem z terytorium dawnego województwa zielonogórskiego[2]. Nawiązuje do historycznej diecezji lubuskiej, istniejącej w latach 1124–1598. Od 29 listopada 2020 diecezja zielonogórsko-gorzowska posiada herb[3].
Historia
[edytuj | edytuj kod]Historia obecnej diecezji sięga 15 sierpnia 1945, kiedy powołano Administrację Apostolską Kamieńską, Lubuską i Prałatury Pilskiej z siedzibą w Gorzowie Wielkopolskim, obejmującą przyłączoną do Polski część terytorium diecezji berlińskiej, a także terytorium niezależnej prałatury pilskiej. Następnie funkcjonowały kolejno: Ordynariat Gorzowski (od grudnia 1950 do 25 maja 1967); Administracja Apostolska Gorzowska „ad nutum Sanctae Sedes” (od 25 maja 1967 do 28 czerwca 1972)[4]. W wyniku jej podziału w dniu 28 czerwca 1972 przez papieża Pawła VI bullą Episcoporum Poloniae coetus ustanowiono Diecezję Gorzowską, przemianowaną w dniu 25 marca 1992 przez papieża Jana Pawła II bullą Totus Tuus Poloniae populus na Diecezję Zielonogórsko-Gorzowską ze stolicą w Zielonej Górze[5].
Instytucje
[edytuj | edytuj kod]- Kuria diecezjalna w Zielonej Górze
- Sąd Kościelny w Gorzowie Wielkopolskim
- Zielonogórsko-Gorzowskie Wyższe Seminarium Duchowne w Gościkowie-Paradyżu z siedzibą w Gorzowie Wlkp. (sekcja zamiejscowa Wydziału Teologicznego Uniwersytetu Szczecińskiego)
- Instytut Studiów Wyższych w Gorzowie Wlkp. (sekcja zamiejscowa Wydziału Teologicznego Uniwersytetu Szczecińskiego)
- Instytut Filozoficzno-Teologiczny im. Edyty Stein w Zielonej Górze (sekcja zamiejscowa Papieskiego Wydziału Teologicznego we Wrocławiu)
- Instytut Biskupa Wilhelma Pluty w Gorzowie Wielkopolskim
- Diecezjalne Studium Organistowskie w Zielonej Górze
- Diecezjalny Ośrodek Formacji Diakonów Stałych w Zielonej Górze[6]
- Diecezjalny Ośrodek Katechumenalny w Zielonej Górze
- Gorzowska Kapituła Katedralna
- Zielonogórska Kapituła Kolegiacka pw. św. Jadwigi Śląskiej
- Głogowska Kapituła Kolegiacka
- Caritas diecezjalna w Zielonej Górze
- Archiwum Diecezjalne w Zielonej Górze
- Wydawnictwo Diecezjalne w Zielonej Górze
- Diecezjalna Księgarnia św. Antoniego
- Dom Księży Emerytów w Zielonej Górze
- Aspekty. Niedziela Zielonogórsko-Gorzowska – redakcja w Zielonej Górze
- Gość Zielonogórsko-Gorzowski – redakcja w Zielonej Górze
Biskupi
[edytuj | edytuj kod]
Biskup diecezjalny
[edytuj | edytuj kod]- bp Tadeusz Lityński – od 2016
Biskup pomocniczy
[edytuj | edytuj kod]- bp Adrian Put (wikariusz generalny) – od 2022
Biskupi seniorzy
[edytuj | edytuj kod]- bp Paweł Socha CM – biskup pomocniczy zielonogórsko-gorzowski w latach 1973–2012 (do 1992 gorzowski), senior od 2012
- bp Stefan Regmunt – biskup diecezjalny zielonogórsko-gorzowski w latach 2008–2015, senior od 2015 (od lipca 2021 z zakazem uczestnictwa w jakichkolwiek celebracjach i spotkaniach publicznych na terenie diecezji)
Wikariusze generalni i biskupi
[edytuj | edytuj kod]- ks. kan. Piotr Kubiak – wikariusz generalny (kanclerz Kurii)
- ks. prał. Zbigniew Kobus – wikariusz biskupi ds. liturgii
- ks. kan. Robert Patro – wikariusz biskupi ds. personalnych
- ks. kan. Zygmunt Zimnawoda – wikariusz biskupi ds. duszpasterskich
Główne świątynie
[edytuj | edytuj kod]- Katedra Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Gorzowie Wielkopolskim (rocznica poświęcenia: 9 września)
- Konkatedra św. Jadwigi Śląskiej w Zielonej Górze
- Kolegiata Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Głogowie
- Bazylika Matki Bożej Rokitniańskiej w Rokitnie
- Matka Boża Rokitniańska – główna patronka diecezji, uroczystość liturgiczna 18 czerwca
- Pięciu Świętych Braci Międzyrzeckich – patroni drugorzędni, święto liturgiczne 13 listopada
- s. Maria Teresa od św. Józefa – błogosławiona, zakonnica, założycielka Zgromadzenia Sióstr Karmelitanek Boskiego Serca Jezusa. Urodzona 19 czerwca 1855 w Sądowie.
- s. Juliana Edelburgis Kubitzki – błogosławiona, męczennica, zakonnica ze Zgromadzenia Sióstr św. Elżbiety (elżbietanek). Zginęła 20 lutego 1945 w Żarach.
- bp Wilhelm Pluta – Sługa Boży, biskup gorzowski. Zmarł w 22 stycznia 1986 w Przetocznicy.
- s. M. Iwona Król[7] – Sługa Boża, zakonnica ze zgromadzenia Zgromadzenia Sióstr św. Elżbiety (elżbietanek). Zmarła 8 sierpnia 1990 we Wschowie.
Sanktuaria diecezjalne[8]
[edytuj | edytuj kod]- Babimost – Sanktuarium Matki Bożej Gospodyni Babimojskiej
- Gorzów Wlkp. – Sanktuarium św. Weroniki Giuliani
- Gościkowo (Paradyż) – Sanktuarium Matki Bożej Wychowawczyni Powołań Kapłańskich
- Grodowiec – Sanktuarium Matki Bożej Grodowieckiej
- Jakubów – Sanktuarium św. Jakuba Apostoła
- Międzyrzecz – Sanktuarium Pierwszych Męczenników Polski
- Otyń – Sanktuarium Matki Bożej Klenickiej
- Rokitno – Sanktuarium Matki Bożej Rokitniańskiej
- Skwierzyna – Sanktuarium Matki Bożej Klewańskiej
- Świebodzin – Sanktuarium Miłosierdzia Bożego
- Wschowa – [[Kościół św. Józefa Oblubieńca Najświętszej Maryi Panny we Wschowie
|Sanktuarium Matki Bożej Pocieszenia]]
Dekanaty
[edytuj | edytuj kod]Obecne diecezja składa się z następujących dekanatów:
| dekanat | liczba
parafii | |
|---|---|---|
| 1 | Dekanat Babimost | 7 |
| 2 | Dekanat Drezdenko | 6 |
| 3 | Dekanat Głogów – NMP Królowej Polski | 13 |
| 4 | Dekanat Głogów – św. Mikołaja | 12 |
| 5 | Dekanat Gorzów Wielkopolski – Chrystusa Króla | 7 |
| 6 | Dekanat Gorzów Wielkopolski – Katedra | 10 |
| 7 | Dekanat Gorzów Wielkopolski – Świętej Trójcy | 8 |
| 8 | Dekanat Gubin | 6 |
| 9 | Dekanat Kostrzyn nad Odrą | 10 |
| 10 | Dekanat Kożuchów | 7 |
| 11 | Dekanat Krosno Odrzańskie | 10 |
| 12 | Dekanat Lubsko | 8 |
| 13 | Dekanat Łęknica | 8 |
| 14 | Dekanat Nowa Sól | 9 |
| 15 | Dekanat Pszczew | 9 |
| 16 | Dekanat Rokitno | 7 |
| 17 | Dekanat Rzepin | 11 |
| 18 | Dekanat Sława | 7 |
| 19 | Dekanat Strzelce Krajeńskie | 7 |
| 20 | Dekanat Sulechów | 12 |
| 21 | Dekanat Sulęcin | 8 |
| 22 | Dekanat Świebodzin – Miłosierdzia Bożego | 7 |
| 23 | Dekanat Świebodzin – NMP Królowej Polski | 7 |
| 24 | Dekanat Szprotawa | 11 |
| 25 | Dekanat Wschowa | 11 |
| 26 | Dekanat Żagań | 12 |
| 27 | Dekanat Żary | 12 |
| 28 | Dekanat Zielona Góra – Ducha Świętego | 10 |
| 29 | Dekanat Zielona Góra – Podwyższenia Krzyża Świętego | 7 |
| 30 | Dekanat Zielona Góra – św. Jadwigi | 9 |
Miasta diecezji
[edytuj | edytuj kod]
Galeria
[edytuj | edytuj kod]-
Katedra Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Gorzowie Wielkopolskim -
Konkatedra św. Jadwigi w Zielonej Górze -
Wyższe Seminarium Duchowne w Gościkowie- Paradyżu -
Kolegiata Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Głogowie -
Ołtarz główny w bazylice mniejszej Matki Bożej Cierpliwie Słuchającej – diecezjalne sanktuarium maryjne w Rokitnie -
Patroni diecezji zielonogórsko-gorzowskiej, święci Męczennicy międzyrzeccy; Benedykt, Jan, Mateusz, Izaak, Krystyn. Obraz z pustelni w Rokitnie.
.jpg)
Zobacz też
[edytuj | edytuj kod]- Biskupi zielonogórsko-gorzowscy
- Metropolia szczecińsko-kamieńska
- Diecezja lubuska
- Podział administracyjny Kościoła katolickiego w Polsce
- Nuncjatura Stolicy Apostolskiej w Polsce
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Konferencja Episkopatu Polski, Informator 2017, Biblos 2017, ISBN 978-83-7793-478-4.
- ↑ Bulla [online], diecezjakoszalin.pl [dostęp 2022-01-10].
- ↑ Dekret ustanowienia herbu Diecezji Zielonogórsko-Gorzowskiej [online], Oficjalna strona Diecezji Zielonogórsko-Gorzowskiej [dostęp 2021-06-14] (pol.).
- ↑ Paweł Socha, Sylwetki administratorów apostolskich i biskupów Diecezji Zielonogórsko-Gorzowskiej, Studia Zielonogórskie pod red. Andrzeja Toczewskiego, t. XIV, Zielona Góra 2008, s. 10.
- ↑ Historia [online], diecezjazg.pl [dostęp 2024-10-21].
- ↑ Krzysztof Król, W Zielonej Górze powstał Diecezjalny Ośrodek Formacji Diakonów Stałych [online], info.wiara.pl, 26 września 2023 [dostęp 2023-10-10].
- ↑ Siostra M. Iwona Król elżbietanka - cicha bohaterka Wschowy [online], Siostra M. Iwona Król elżbietanka - cicha bohaterka Wschowy [dostęp 2023-03-15] (pol.).
- ↑ Sanktuaria – Oficjalna strona Diecezji Zielonogórsko-Gorzowskiej [online], diecezjazg.pl [dostęp 2018-06-11] (pol.).
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- ks. Witold Zdaniewicz, ks. Sławomir H. Zaręba, Robert Stępisiewicz: Wykaz parafii w Polsce 2006 (s. 813–833). Warszawa: Instytut Statystyki Kościoła Katolickiego SAC, 2006. ISBN 83-85945-17-2.
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]
| rzymskokatolickie | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| greckokatolickie |
|
