Diecezja toruńska

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Diecezja toruńska
Bazylika katedralna św. Jana Chrzciciela i św. Jana Ewangelisty w Toruniu
Bazylika katedralna św. Jana Chrzciciela i św. Jana Ewangelisty w Toruniu
Państwo  Polska
Siedziba Toruń
ul. Łazienna 18
Data powołania 25 marca 1992
Wyznanie katolickie
Kościół rzymskokatolicki
Metropolia gdańska
Katedra diecezjalna Bazylika katedralna św. Jana Chrzciciela i św. Jana Ewangelisty w Toruniu
Biskup diecezjalny Wiesław Śmigiel
Biskup pomocniczy Józef Szamocki
Biskup senior Andrzej Suski
Dane statystyczne (2017[1])
Liczba wiernych
• procent wiernych
573.801
94,6
Liczba kapłanów
• w tym diecezjalnych
• w tym zakonnych
509
418
91
Liczba osób zakonnych 275
Liczba dekanatów 24
Liczba parafii 196
Liczba klasztorów 37
Powierzchnia 5.427 km²
Położenie na mapie Torunia
Położenie na mapie województwa kujawsko-pomorskiego
Położenie na mapie Polski
53°00′33,4800″N 18°36′21,9600″E/53,009300 18,606100
Strona internetowa
Matka Boża Nieustającej Pomocy, główna patronka diecezji toruńskiej
Błogosławiony Stefan Wincenty Frelichowski, jeden z patronów diecezji toruńskiej
Bursa Akademicka Caritas Diecezji Toruńskiej im. ks. Jerzego Popiełuszki w Przysieku
Diecezjalne Centrum Kultury – Zamek Bierzgłowski
Klasztor Zgromadzenia sióstr Świętego Wincentego a Paulo w Chełmnie
Tablica znajdująca się na lotnisku Aeroklubu Pomorskiego upamiętniająca wizytę Jana Pawła II w dniu 7 czerwca 1999 roku w Toruniu

Diecezja toruńska – jedna z 3 diecezji obrządku łacińskiego w metropolii gdańskiej.

Historia[edytuj]

Diecezja toruńska została ustanowiona 25 marca 1992 roku przez papieża Jana Pawła II bullą „Totus Tuus Poloniae populus”. Powstała ona z dużej części dawnej diecezji chełmińskiej, erygowanej przez papieża Innocentego IV 29 lipca 1243 roku oraz z jednego dekanatu archidiecezji gnieźnieńskiej[2][3].

Pierwszym biskupem toruńskim został ówczesny biskup pomocniczy płocki Andrzej Suski, a jego ingres do katedry odbył się 31 maja 1992 roku[4].

Bazyliką katedralną stał się najstarszy kościół Torunia, pochodzący z XIV wieku, pw. św. św. Janów. Pierwotnie pełnił on funkcję kościoła parafialnego dla Starego Miasta. W 1935 roku podniesiony do rangi bazyliki mniejszej przez papieża Piusa XI[5].

Patronką diecezji toruńskiej została Matka Boża Nieustającej Pomocy, która od 1962 roku patronowała także byłej diecezji chełmińskiej. Jej cudowny wizerunek znajduje się w diecezjalnym sanktuarium na Bielanach w Toruniu, gdzie posługę sprawują ojcowie redemptoryści[6].

Dotychczas najważniejszym wydarzeniem w historii diecezji toruńskiej była mająca miejsce 7 czerwca 1999 roku wizyta papieża Jana Pawła II w Toruniu, podczas której nawiedził katedrę św. św. Janów, w Auli UMK spotkał się z przedstawicielami polskiej nauki, na terenie lotniska odprawił nabożeństwo czerwcowe oraz dokonał beatyfikacji ks. Stefana Wincentego Frelichowskiego[7].

Instytucje diecezjalne[edytuj]

Toruń[edytuj]

Przysiek[edytuj]

  • Ośrodek Formacji Diakonów Stałych[11]
  • Bursa Akademicka Caritas Diecezji Toruńskiej im. ks. Jerzego Popiełuszki

Górsk[edytuj]

  • Centrum Edukacji Młodzieży im. ks. Jerzego Popiełuszki[12] 

Zamek Bierzgłowski[edytuj]

  • Diecezjalne Centrum Kultury – Zamek Bierzgłowski

Biskupi[edytuj]

 Osobny artykuł: Biskupi toruńscy.

Główne świątynie[edytuj]

Przykłady[edytuj]

Podział administracyjny[edytuj]

Diecezja obejmuje teren 5427 km2, który zamieszkuje 617 694 mieszkańców. Podzielona jest ona na trzy rejony: brodnicki, grudziądzki i toruński, na które składają się 24 dekanaty ze 196 parafiami[13].

Mapa diecezji[edytuj]

Podział administracyjny diecezji toruńskiej

Podział na rejony[edytuj]

  • brodnicki I:
  1. dekanat Brodnica
  2. dekanat Działdowo
  3. dekanat Golub
  4. dekanat Górzno
  5. dekanat Kurzętnik
  6. dekanat Lidzbark Welski
  7. dekanat Lubawa
  8. dekanat Nowe Miasto Lubawskie
  9. dekanat Rybno Pomorskie
  • grudziądzki II:
  1. dekanat Chełmno
  2. dekanat Grudziądz I
  3. dekanat Grudziądz II
  4. dekanat Jabłonowo Pomorskie
  5. dekanat Łasin
  6. dekanat Radzyń Chełmiński
  7. dekanat Wąbrzeźno
  • toruński III:
  1. dekanat Bierzgłowo
  2. dekanat Chełmża
  3. dekanat Kowalewo Pomorskie
  4. dekanat Toruń I
  5. dekanat Toruń II
  6. dekanat Toruń III
  7. dekanat Toruń IV
  8. dekanat Unisław
  • parafie garnizonowe:
  1. Matki Bożej Częstochowskiej w Chełmnie
  2. św. Stanisława Kostki w Grudziądzu
  3. św. Katarzyny w Toruniu

Miasta diecezji[edytuj]

Miasta znajdujące się na terenie diecezji toruńskiej
herb miasto ludność dekanat województwo powiat
POL Toruń COA.svg Toruń 202 591 Toruń I
Toruń II
Toruń III
Toruń IV
kujawsko-pomorskie toruński
POL Grudziądz COA.svg Grudziądz 96 111 Grudziądz I
Grudziądz II
kujawsko-pomorskie grudziądzki
POL Brodnica COA.svg Brodnica 28 471 Brodnica kujawsko-pomorskie brodnicki
POL Działdowo COA.svg Działdowo 21 619 Działdowo warmińsko-mazurskie działdowski
POL Chełmno COA.svg Chełmno 20 622 Chełmno kujawsko-pomorskie chełmiński
POL Chełmża COA.svg Chełmża 14 965 Chełmża kujawsko-pomorskie toruński
POL Wąbrzeźno COA.svg Wąbrzeźno 13 877 Wąbrzeźno kujawsko-pomorskie wąbrzeski
POL Nowe Miasto Lubawskie COA.svg Nowe Miasto Lubawskie 11 230 Nowe Miasto Lubawskie warmińsko-mazurskie nowomiejski
Herb Lubawa.jpg Lubawa 10 124 Lubawa warmińsko-mazurskie lubawski
Herb Lidzbarski.svg Lidzbark 8 217 Lidzbark Welski warmińsko-mazurskie działdowski
POL Kowalewo Pomorskie COA.svg Kowalewo Pomorskie 4 115 Kowalewo Pomorskie kujawsko-pomorskie golubsko-dobrzyński
POL Jabłonowo Pomorskie COA.svg Jabłonowo Pomorskie 3 645 Jabłonowo Pomorskie kujawsko-pomorskie brodnicki
POL Łasin COA.svg Łasin 3 271 Łasin kujawsko-pomorskie grudziądzki
POL Golub-Dobrzyń COA.svg Golub 1 887 (Golub) Golub kujawsko-pomorskie golubsko-dobrzyński
POL Radzyń Chełmiński COA.svg Radzyń Chełmiński 1 878 Radzyń Chełmiński kujawsko-pomorskie grudziądzki

Sanktuaria[edytuj]

Rejon brodnicki[edytuj]

Rejon grudziądzki[edytuj]

Rejon toruński[edytuj]

  • Chełmonie – Matki Bożej Brzemiennej
  • Chełmża – bł. Juty w Bielczynach
  • Kowalewo Pomorskie – Matki Bożej z Dzieciątkiem
  • Nawra – Matki Bożej Nawrzańskiej
  • Toruń – bł. Stefana Wincentego Frelichowskiego
  • Toruń – Matki Bożej Nieustającej Pomocy
  • Toruń – Miłosierdzia Bożego i św. siostry Faustyny
  • Toruń - Matki Bożej Podgórskiej Niepokalanej Królowej Rodzin
  • Toruń - Najświętszej Maryi Panny Gwiazdy Nowej Ewangelizacji i św. Jana Pawła II[14]

Patroni[edytuj]

Zakony męskie[edytuj]

Rejon brodnicki

Rejon grudziądzki

Rejon toruński

Zakony żeńskie[edytuj]

Rejon brodnicki

Rejon grudziądzki

Rejon toruński

Galeria[edytuj]

Wybrane kościoły z terenu diecezji toruńskiej

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. Konferencja Episkopatu Polski, Informator 2017, Biblos 2017, ​ISBN 978-83-7793-478-4
  2. Sekretarz Przewodniczącego KEP, Diecezje | Konferencja Episkopatu Polski, episkopat.pl [dostęp 2017-11-12] (pol.).
  3. Twoje-Miasto Sp., Diecezja Toruńska, diecezja-torun.pl [dostęp 2017-11-12] (pol.).
  4. Twoje-Miasto Sp., Biskupi Toruńscy, diecezja-torun.pl [dostęp 2017-11-12] (pol.).
  5. JW Web Development, Toruń, Atrakcje Torunia, Przewodnik po Toruniu, Zwiedzanie Torunia z przewodnikiem, Przewodnicy miejscy Toruń przewodnik miejski Informacja turystyczna, Zabytki Torunia i kujawsko-pomorskiego, Muzea, Historia, Pierniki toruńskie, Twierdza Toruń, www.turystyka.torun.pl [dostęp 2017-11-12] (pol.).
  6. Sanktuarium Matki Bożej Nieustającej Pomocy w Toruniu, www.jozeftorun.pl [dostęp 2017-11-12] (pol.).
  7. Twoje-Miasto Sp., Wywiad z bpem Andrzejem Suskim, diecezja-torun.pl [dostęp 2017-11-16] (pol.).
  8. Twoje-Miasto Sp., Studium Muzyki Kościelnej Diecezji Toruńskiej, diecezja-torun.pl [dostęp 2017-10-19] (pol.).
  9. Ustanowienie Diecezjalnego Ośrodka Katechumenalnego, www.jozeftorun.pl [dostęp 2017-10-19] (pol.).
  10. Twoje-Miasto Sp., Wydawnictwo Diecezjalne, diecezja-torun.pl [dostęp 2017-03-27] (pol.).
  11. Toruń: Ośrodek formacji diakonów stałych, „info.wiara.pl” [dostęp 2016-11-29].
  12. Poświęcenie i otwarcie Centrum Edukacji Młodzieży im. ks. Jerzego Popiełuszki w Górsku | Życie Zakonne, www.zyciezakonne.pl [dostęp 2017-10-20] (pol.).
  13. Katolicka Agencja Informacyjna, KAI, Diecezja toruńska: bp Suski erygował nową parafię - ekai.pl, ekai.pl [dostęp 2016-11-14].
  14. Twoje-Miasto Sp., Konsekracja toruńskiej świątyni z legatem papieskim, diecezja-torun.pl [dostęp 2016-05-19].
  15. W Toruniu odbyły się uroczystości 50. rocznicy koronacji obrazu MB Nieustającej Pomocy, „Prowincja Warszawska Redemptorystów”, 1 października 2017 [dostęp 2017-11-12] (pol.).
  16. Nowa wspólnota redemptorystów w Toruniu, „Prowincja Warszawska Redemptorystów”, 24 października 2017 [dostęp 2017-11-12] (pol.).
  17. zakony i zgromadzenia (pol.). diecezja-torun.pl.

Linki zewnętrzne[edytuj]