Antoni Zdrojewski

Antoni Józef Zdrojewski "Daniel", "Nestor"
generał brygady
Data i miejsce urodzenia	26 marca 1900 Skorzewo
Data i miejsce śmierci	13 maja 1989 Paryż
Przebieg służby
Lata służby	od 1919
Główne wojny i bitwy	wojna polsko-bolszewicka, II wojna światowa, kampania wrześniowa, kampania francuska 1940, ruch oporu we Francji
Odznaczenia

Antoni Józef Zdrojewski, ps. "Daniel", "Nestor" (ur. 26 marca 1900 w Skorzewie na Kaszubach, zm. 13 maja 1989 w Paryżu) – generał brygady Wojska Polskiego i generał dywizji armii francuskiej.

Życiorys

Uczestnik wojny polsko-bolszewickiej, Od listopada 1919 do czerwca 1920 był oficerem 66 Kaszubskiego Pułku Piechoty, a w latach 1923-1924 oficerem 43 Pułku Piechoty Strzelców Kresowych stacjonującego w Dubnie i Brodach . Jako oficer tego pułku był odkomenderowany do Batalionu Szkolnego Piechoty Okręgu Korpusu Nr II na stanowisko oficera broni . Adiutantem tego batalionu był por. Mieczysław Sylwester Bobrownicki-Libchen. Po 1924 przeniesiony został z korpusu oficerów piechoty do korpusu oficerów artylerii i mianowany dowódcą baterii w 16 Pomorskim Pułku Artylerii Lekkiej w Grudziądzu . Od stycznia 1930 do grudnia 1937 dowodził III dywizjonem w macierzystym pułku. Od grudnia 1937 do września 1939 pełnił służbę w Departamencie Artylerii Ministerstwa Spraw Wojskowych na stanowisku szefa Wydziału Studiów.

Brał udział w kampanii wrześniowej i kampanii francuskiej 1940, dowódca II dywizjonu 2 Warszawskiego Pułku Artylerii Lekkiej. Internowany w Szwajcarii, uciekł w listopadzie 1940 do Francji, gdzie działał w ruchu oporu. Do 1942 komendant okręgu lyońskiego Polskiej Organizacji Niepodległościowej (PON). Zagrożony aresztowaniem uciekł do Hiszpanii i przez Gibraltar dotarł do Anglii. Po ukończeniu specjalnych kursów, w 1943 przerzucony do okupowanej Francji, gdzie pod pseudonimami "Daniel", "Nestor" i innymi był komendantem PON także Polskiego Ruchu Oporu we Francji. Od września do grudnia 1944 był szefem Delegatury MON we Francji, następnie w Oddziale Likwidacyjnym we Francji. W 1944 został awansowany przez władze Wolnej Francji do stopnia generała brygady. W 1947 zdemobilizowany został z Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie. Prezydent RP na Uchodźstwie, August Zaleski mianował go generałem brygady ze starszeństwem z 11 listopada 1964 .

Potem wstąpił do armii francuskiej, osiągnął stopień generała dywizji. Od 1970 r. do śmierci był wielkim mistrzem "reaktywowanego" Zakonu Templariuszy. Na swojego następcę wyznaczył George'a Lamiranda. Po wojnie był prezesem Związku Uczestników Polskiego Ruchu Oporu we Francji.

Awanse

W Wojsku Polskim:

• porucznik - ze starszeństwem z 1 lipca 1921 w korpusie oficerów zawodowych piechoty
• kapitan - 27 stycznia 1930 ze starszeństwem z 1 stycznia 1930 i 72. lokatą w korpusie oficerów zawodowych artylerii
• major - ze starszeństwem z 19 marca 1937 w korpusie oficerów zawodowych artylerii
• podpułkownik - ze starszeństwem z 23 lipca 1943
• pułkownik - ze starszeństwem z 21 września 1944
• generała brygady - ze starszeństwem z 11 listopada 1964

W armii francuskiej:

• generał brygady - 1944
• generał dywizji

Przyznawane przez samozwańczego Prezydenta Wolnej Polski na Wychodźstwie Juliusza Nowinę-Sokolnickiego

• generał broni - 5 lipca 1975 (w związku z bezprawnym przyznaniem mu tytułu Generalnego Inspektora Sił Zbrojnych), ze starszeństwem z 1 marca 1941
• marszałek Polski - 3 maja 1979

Ordery i odznaczenia

• Krzyż Srebrny Orderu Wojennego Virtuti Militari
• Krzyż Wielki Orderu Odrodzenia Polski
• Krzyż Niepodległości
• Krzyż Walecznych (dwukrotnie)
• Złoty Krzyż Zasługi
• Krzyż Kampanii Wrześniowej 1939
• Krzyż za Wolność i Niepodległość
• Krzyż Zasługi Związku Uczestników Polskiego Ruchu Oporu (ZUPRO)
• Medal Polskiego Ruchu Oporu we Francji
• Medal Wdzięczności Armii Polskiej Ruchu Oporu we Francji
• Medal Pamiątkowy Europy
• Krzyż Wojenny 1939-1945 (Francja)
• Medal Ruchu Oporu (Francja)
• Krzyż Kombatanta Ochotnika (Francja)
• Medal Pamiątkowy Wojny 1939-45 (Francja)
• 1939-1945 Star (Wielka Brytania)
• France and Germany Star (Wielka Brytania)
• Defence Medal (Wielka Brytania)
• War Medal 1939-1945 (Wielka Brytania)

Bibliografia

• Tadeusz Kryska-Karski i Stanisław Żurakowski, Generałowie Polski Niepodległej, Editions Spotkania, Warszawa 1991, wyd. II uzup. i poprawione, s. 188.