Hoyerswerda
| Hoyerswerda Wojrowice Wojerecy |
|||
|
|||
| Państwo |  Niemcy |
||
| Kraj związkowy | Saksonia | ||
| Powiat | Budziszyn | ||
| Powierzchnia | 95,06 km² | ||
| Wysokość | 117 m n.p.m. | ||
| Populacja (31 grudnia 2009) • liczba ludności • gęstość |
38 218 402 os./km² |
||
| Nr kierunkowy | 03571, 035722 | ||
| Kod pocztowy | 02977 | ||
| Tablice rejestracyjne | BZ | ||
Plan miasta |
|||
|
Położenie na mapie Saksonii
  Hoyerswerda
Wojrowice Wojerecy |
|||
|
Położenie na mapie Niemiec
 Hoyerswerda
Wojrowice Wojerecy |
|||
 51°26′N 14°15′E / 51.433333333333, 14.25Na mapach: 51°26′N 14°15′E / 51.433333333333, 14.25 |
|||
 Multimedia w Wikimedia Commons |
|||
| Strona internetowa | |||
Hoyerswerda (pol. Wojrowice[1]; górnołuż. Wojerecy, wym. [ˈwɔjɛʀɛt͡sɨ]; dolnołuż. Wórjejce, wym. [ˈʰɛrjejt͡se]) – górnołużyckie miasto w Niemczech, w północnej części kraju związkowego Saksonia, w okręgu administracyjnym Drezno, w powiecie Budziszyn, położone ok. 40 km na południe od Chociebuża i ok. 60 km na północny wschód od Drezna. Miasto należy do Euroregionu "Nysa".
Do 31 lipca 2008 Hoyerswerda było miastem na prawach powiatu, 1 sierpnia zostało włączone do powiatu Budziszyn.
Spis treści |
Historia [edytuj]
Miejscowość wzmiankowana w 1272 r. Prawa miejskie otrzymała w 1311 r. Miasteczko wielokrotnie zmieniało właścicieli. Na pocz. XVIII wieku znalazło się w posiadaniu ks. cieszyńskiej Urszuli Katarzyny Radziejowskiej, ks. Lubomirskiej (od 1704 do 1736 r.). Z rąk Radziejowskiej, miasto przejął elektor saski i król polski August III. W 1815 r. wraz z Dolnymi Łużycami miasto zostało oderwane od Saksonii i przyłączone do Prus. Miasto zostało połączone z resztą kraju linią kolejową, którą wybudowano w 1873 r. Fakt ten miał pozytywny wpływ na rozwój lokalnej gospodarki. W miasteczku w październiku 1912 r. założono organizację Serbołużyczan, Domowina i wybrano jej zarząd[2]. W tym samym roku miejscowość ta została włączona do pruskiej prowincji Śląsk. W 1918 r. miasto było widownią demonstracji Serbołużyczan protestujących przeciwko polityce wynaradawiania Łużyczan prowadzonej w pruskiej i saskiej części Łużyc[3]. W 1921 r. na konferencji delagatów Domowiny w Wojrowicach potępiono politykę germanizacji Łużyczan prowadzoną przez Niemcy[4]. Podczas działań wojennych wiosną 1945 r. toczyły się tutaj zacięte walki, w wyniku których w mieście uległo zniszczeniu 35% budynków[5].
W czasach NRD rozpoczęto industrializację miasta. W 1955 r. zbudowano kombinat chemiczny "Schwarze Pumpe" (Čorna Pumpa) bazujący na węglu brunatnym wydobywanym w okolicach. Zakłady zatrudniały ponad 20 tys. pracowników, w większości pochodzących spoza Hoyerswerdy. Zbudowano dla nich nowe miasto-blokowisko obok już istniejącego. Na pocz. lat 80. XX w. liczba mieszkańców przekroczyła 70 tys. Po upadku NRD spadła prawie o połowę. Obecnie trwa wyburzanie blokowisk, które wcześniej opustoszały. Jednocześnie dąży się do przywrócenia dawnego charakteru miasta sprzed czasów industrializacji.
Zabytki i atrakcje turystyczne [edytuj]
- ratusz z 1449 r., wielokrotnie przebudowywany, ostatnio w 1930 r. Na fasadzie herby byłych właścicieli miasta oraz herb miasta i daty 1591 i 1592
- kościół św. Jana (Johanneskirche)z XV/XVI wieku z elementami rensesansowymi, przebudowany w stylu barokowym
- zamek nawodny (Schloss Hoyerswerda) z XIII wieku. Obecny kształt nadały budowli gruntowne przebudowy w 1592 i 1720 r. Niegdyś zamek był siedzibą właścicieli miasta, później zamieniony został na muzeum (Heimatmuseum)
- tablica upamiętniająca powstanie Domowiny na ścianie budynku szkoły przy ul. Schlossergasse.
Współpraca [edytuj]
Miejscowości partnerskie[6]:
- Dillingen/Saar, Saara
- Heinersreuth, Bawaria - kontakty utrzymuje dzielnica Schwarzkollm
- Huittinen, Finlandia
- Pforzheim, Badenia-Wirtembergia
- Příkazy, Czechy - kontakty utrzymuje dzielnica Zeißig
- Solingen, Nadrenia Północna-Westfalia
- Stephanskirchen, Bawaria - kontakty utrzymuje dzielnica Schwarzkollm
- Środa Wielkopolska, Polska
Galeria [edytuj]
-
Niemiecko-łużycka tablica z nazwą miasta
-
Rynek
-
Wieża ciśnień na stacji kolejowej
.jpg)
.jpg)
Przypisy
- ↑ J. Szaflarski: Polska, mapa fizyczna 1:2,500.000 z ok. 1946 r. (z nazwami miast na Ziemiach Odzyskanych podanych wg uchwał Komisji Ustalania Nazw Miejscowości przy Ministerstwie Administracji Publicznej).
- ↑ Jan Šołta: Zarys dziejów Serbołużyczan, Wrocław 1984, str. 98.
- ↑ Jan Šołta: Zarys dziejów Serbołużyczan, Wrocław 1984, str. 104.
- ↑ Jan Šołta: Zarys dziejów Serbołużyczan, Wrocław 1984, str. 110.
- ↑ Jan Šołta: Zarys dziejów Serbołużyczan, Wrocław 1984, str. 138
- ↑ Współpraca
Bibliografia [edytuj]
- Krzysztof R. Mazurski, Andrzej Zieliński: Łużyce, Warszawa 1984, KAW, ISBN 83-0300772-6
- Jan Šołta: Zarys dziejów Serbołużyczan, Wrocław 1984, Ossolineum, ISBN 83-04-01643-5
Linki zewnętrzne [edytuj]
- Wojrowice w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Tom XIII (Warmbrun – Worowo) z 1893 r.
|
||||||||||||||||||||
