Roman Wilhelmi

Roman Wilhelmi
Płaskorzeźba na ścianie Kina Praha w Warszawie
Data i miejsce urodzenia	6 czerwca 1936 Poznań, Polska
Data i miejsce śmierci	3 listopada 1991 Warszawa, Polska
Zawód	aktor teatralny i filmowy
Lata aktywności	1958-1991
Nagrody Nagroda na FPFF w Gdyni Najlepszy aktor 1975 Zaklęte rewiry 1980 Ćma
Galeria ilustracji w Wikimedia Commons
Kolekcja cytatów w Wikicytatach
Profil w bazie IMDb
Profil w bazie filmpolski.pl
Profil w bazie Stopklatka.pl

Grób Romana Wilhelmiego na Cmentarzu w Wilanowie

Roman Wilhelmi (ur. 6 czerwca 1936 w Poznaniu, zm. 3 listopada 1991 w Warszawie) – polski aktor teatralny i filmowy.

Biografia

Absolwent PWST w Warszawie (1958). Aktor teatrów warszawskich (od 1958), licznych pierwszoplanowych ról filmowych (Czterej pancerni i pies, Zaklęte rewiry, Kariera Nikodema Dyzmy) często charyzmatycznych. Grane przez niego postacie były charakterystyczne, co w dużej mierze należy przypisywać właśnie jego osobowości. Znakomicie dawał sobie radę w różnych gatunkach filmowych od debiutanckiego kina historycznego, poprzez dramat (Bez znieczulenia, 1979), akcję (Prywatne śledztwo), po komedię (Kariera Nikodema Dyzmy, Alternatywy 4). Zmarł na raka wątroby. Został pochowany na cmentarzu wilanowskim w Warszawie.

Nagrody

• 1967
  • nagroda zespołowa dla realizatorów i wykonawców serialu Czterej pancerni i pies
• 1975
  • nagroda aktorska za rolę w filmie Zaklęte rewiry (2. Festiwal Polskich Filmów Fabularnych w Gdańsku)
• 1979
  • nagroda za rolę w spektaklu Teatru TV Czarownice z Salem (II Festiwal Teatrów Telewizyjnych Olsztyn)
  • nagroda za rolę McMurphy'ego w Lot nad kukułczym gniazdem (XIX Kaliskie Spotkanie Teatralne Kalisz)
• 1980
  • główna nagroda zespołowa w przeglądzie sztuk telewizyjnych za rolę w spektaklu Czarownice z Salem (XX Kaliskie Spotkanie Teatralne Kalisz)
  • nagroda komitetu ds. RTV I stopnia za rolę w serialu Kariera Nikodema Dyzmy
  • nagroda aktorska za rolę w filmie Ćma (7. Festiwal Polskich Filmów Fabularnych w Gdańsku)
• 1981
  • Złoty Ekran za osiągnięcie artystyczne w dziedzinie aktorstwa telewizyjnego ze szczególnym uwzględnieniem ról w serialu Kariera Nikodema Dyzmy i w spektaklu Proces
  • medal za najlepszą rolę męską oraz nagroda dziennikarzy radzieckich z APN "Nowosti" za rolę w filmie Ćma (XII Międzynarodowy Festiwal Filmowy Moskwa)
• 1982
  • nagroda za najlepszą rolę męską w filmie Wojna światów - Następne stulecie (Międzynarodowy Festiwal Filmowy "Imafic '81" Madryt)
  • nagroda za najlepszą rolę męską w filmie Wojna światów - Następne stulecie (Festiwal Filmów Fantastycznych Triest)
• 1983
  • nagroda zespołowa Wydziału Kultury UW oraz Puchar Stoczni Szczecińskiej za rolę w spektaklu Dwoje na huśtawce (Szczeciński Tydzień Teatralny)

Role filmowe i teatralne

tytuł	reżyser	rola
1. Eroica, 1957	Andrzej Munk	Powstaniec
2. Krzyżacy, 1960	Aleksander Ford	Kniaź Jamont
3. Dziś w nocy umrze miasto, 1961	Jan Rybkowski	Francuz Pierre
4. Wielka, większa i największa, 1962	Anna Sokołowska	mieszkaniec planety układu Vega
5. Wiano, 1963	Jan Łomnicki	Staszek Stosina
6. Czterej pancerni i pies, serial TV 1966	Konrad Nałęcki	Olgierd Jarosz
7. Mąż pod łóżkiem, cykl: Komedie pod łóżkiem, 1967	Stanisław Różewicz	młodzieniec spod łóżka
8. Westerplatte, 1967	Stanisław Różewicz	mat Franciszek Bartoszak
9. Do przerwy 0:1, 1969	Stanisław Jędryka	Romek Wawrzusiak
10. Paragon gola, 1969	Stanisław Jędryka	Romek Wawrzusiak
11. Wakacje z duchami, 1969	Stanisław Jędryka	Grzegorz Otowicz, naukowiec
12. Nagrody i odznaczenia, 1973	Jan Łomnicki	Kapitan Szpak
13. Stawiam na Tolka Banana, 1973	Stanisław Jędryka	Wacek
14. S.O.S. (serial telewizyjny) (1974)	Janusz Morgenstern	Andrzej Schmidt
15. Dzieje grzechu, 1975	Walerian Borowczyk	Antoni Pochroń
16. Zaklęte rewiry, 1975	Janusz Majewski	Robert Fornalski
17. Mistrz zawsze traci cykl: Parada oszustów, 1976	Grzegorz Lasota	Brassieur, mieszkaniec Labriet
18. Zaklęty dwór, serial TV, 1976	Antoni Krauze	Starościc Mikołaj Żwirski
19. Lalka, serial TV, 1977	Ryszard Ber	Kazio Starski
20. Sam na sam, 1977	Andrzej Kostenko	Bogdan – ginekolog
21. Sprawa Gorgonowej, 1977	Janusz Majewski	inżynier Zaremba
22. Tajny detektyw, film TV, cykl: Parada oszustów, 1977	Grzegorz Lasota	Władysław Trzpil, złodziej
23. Jaguar 1936, film TV, cykl: Parada oszustów, 1977	Grzegorz Lasota	Recepcjonista
24. Bez znieczulenia, 1978	Andrzej Wajda	Broński
25. Zielona miłość, serial TV, 1978	Stanisław Jędryka	Błażej Morawiecki sekret. Partii
26. Aria dla atlety, 1979	Filip Bajon	Bolcio Rogalski
27. Kariera Nikodema Dyzmy, 1979	Jan Rybkowski	Nikodem Dyzma
28. Ćma, 1980	Tomasz Zygadło	dziennikarz Jan
29. Mniejsze niebo, 1980	Janusz Morgenstern	Artur Gunter
30. Okolice spokojnego morza, 1981	Zbigniew Kuźmiński	Kpt Roman Markowski
31. Wojna światów - Następne stulecie, 1981	Piotr Szulkin	Iron Idem
32. Odwet, 1982	Tomasz Zygadło	inżynier Świdrycki
33. Zapach psiej sierści, 1982	Jan Batory	Paweł
34. Alternatywy 4, serial TV, 1983	Stanisław Bareja	Stanisław Anioł
35. Widziadło, 1983	Marek Nowicki	Piotr Strumiński
36. Jesienią o szczęściu, film TV, 1985	Stanisław Jędryka	Jan Grabowski reżyser filmowy
37. Pan W., film TV, 1985	Krzysztof Gruber	Szef
38. Prywatne śledztwo, 1986	Wojciech Wójcik	Rafał Skonecki
38. Rykowisko, 1986	Grzegorz Skurski	Wiktor Szałaj
39. Klątwa Doliny Węży, 1987	Marek Piestrak	Traven
40. Zad wielkiego wieloryba, 1987	Mariusz Treliński	Fryzjer
41. La note bleue (Błękitna nuta), 1987	Andrzej Żuławski	Adalbert Grzymała
42. Kolacja na cztery ręce, 1990	Kazimierz Kutz	Jerzy Fryderyk Händel
autor, teatr, data premiery	reżyser	rola
1. Jean Anouilh Skowronek, Sala kongresowa PKiN, Warszawa 24.09.1956	Czesław Szpakowicz	Brat
2. Molier Lekarz mimo woli, Teatr Ateneum, Warszawa 01.10.1958	Jerzy Rakowiecki	Leader
3. Franz Kafka Proces, Teatr Ateneum, Warszawa 06.12.1958	Jan Kulczyński	Willem: Głos w głębi mieszkania
4. Tennessee Williams Tramwaj zwany pożądaniem, Teatr Ateneum, Warszawa 12.01.1959	Aleksander Bardini	Stanley
5. William Szekspir Sen nocy letniej, Teatr Ateneum, Warszawa 28.04.1959	Aleksander Bardini	Demetriusz
6. Juliusz Słowacki Lilla Weneda, Teatr Ateneum, Warszawa 16.07.1959	Jan Kulczyński	Lech
7. Tymoteusz Karpowicz Studnia, Teatr Ateneum, Warszawa 30.01.1960	Jan Kulczyński	I Milicjant
8. William Szekspir Król Henryk IV, Teatr Ateneum, Warszawa 04.03.1960	Aleksander Bardini	Gadschill
9. W. Siemion, E. Brzozowska Ballady i fraszki, Teatr Ateneum, Warszawa 07.05.1960 Wojciech Siemion	Rycerz
10. William Saroyan Zabawa jak nigdy, Teatr Ateneum, Warszawa 15.06.1960	Aleksander Bardini	Pijak
11. Ariano Suassuna Testament psa, Teatr Ateneum, Warszawa 14.09.1960	Konrad Swinarski	Severino
12. William Szekspir Ryszard III, Teatr Ateneum, Warszawa 17.10.1960	Jacek Woszczerowicz	Ksiądz;Morderca Walter Herbert
13. Leon Schiller Kram z piosenkami, Teatr Ateneum, Warszawa 25.02.1961	Barbara Fijewska	Pasterz; zakonnik; Dworzanin
14. Jean-Paul Sartre Więźniowie z Altony, Teatr Ateneum, Warszawa 07.10.1961	Janusz Warmiński	Feldfebel Heinrich
15. Jean Genet Murzyni, Teatr Ateneum, Warszawa 02.12.1961	Zygmunt Hübner	Wioska
16. Krzysztof Choiński Krucjata, Teatr Ateneum, Warszawa 24.03.1962	Jan Bratkowski	Achilles
17. Stanisław Grochowiak Partita na instrument drewniany, Teatr Ateneum, Warszawa 01.05.1962	Zdzisław Tobiasz	Żołnierz
18. Janusz Krasiński Kwatery, Teatr Ateneum, Warszawa 01.05.1962	Zdzisław Tobiasz	Igła
19. Max Frisch Andorra, Teatr Ateneum, Warszawa 02.05.1962	Janusz Warmiński	Żołnierz andorrański
20. William Faulkner Requiem dla zakonnicy, Teatr Ateneum, Warszawa 23.06.1962	Jerzy Markuszewski	Peter
21. John Whiting Demony, Teatr Ateneum, Warszawa 02.03.1963	Andrzej Wajda	De Conde
22. Ryszard Smożewski Pięć pytań i nic więcej, Teatr Ateneum, Warszawa 01.05.1963	Jan Biczycki	Aktor B; Gaduła i in.
23. Krzysztof Choiński Nocna opowieść, Teatr Ateneum, Warszawa 07.03.1964	Janusz Warmiński	Zezowaty
24. Agnieszka Osiecka Niech no tylko zakwitną jabłonie, Teatr Ateneum, Warszawa 16.06.1964	Jan Biczycki	inżynier Metropolitaine
25. Maciej Zenon Bordowicz Idący o poranku, Teatr Ateneum, Warszawa 16.01.1965	Kazimierz Dejmek	Cudny
26. Witold Wandurski Śmierć na gruszy, Teatr Ateneum, Warszawa 04.06.1966	Józef Szajna	Pan w żakiecie
27. Arthur Miller Incydent w Vichy, Teatr Ateneum, Warszawa 12.10.1966	Janusz Warmiński	Major
28. Izaak Babel Zmierzch, Teatr Ateneum, Warszawa 12.10.1966	Bohdan Korzeniewski	Lowka Krzyk
29. Peter Weiss Męczeństwo i śmierć Jeana Paula Marata, przedstawione przez zespół aktorski przytułku w Charenton pod kierunkiem pana De Sade, Teatr Ateneum, Warszawa 10.06.1967	Konrad Swinarski	Duperret
30. Leon Kruczkowski Niemcy, Teatr Ateneum, Warszawa 20.10.1967	Janusz Warmiński	Willi
31. Harold Pinter Dozorca, Teatr Ateneum, Warszawa 13.05.1968	Jacek Woszczerowicz	Nick
32. Aleksander Fredro Dyliżans, Teatr Ateneum, Warszawa 18.05.1968	Jerzy Goliński	Pułkownik Ludmir
33. Stanisław Ignacy Witkiewicz Sonata Belzebuba, Teatr Ateneum, Warszawa 14.06.1969	Wanda Laskowska	Hieronim Sakalyi
34. Andrzej Trzebiński Aby podnieść różę, Teatr Ateneum, Warszawa 17.02.1970	Janusz Warmiński	Deromur Ilfare
35. Ernest Bryll Kurdesz, Teatr Ateneum, Warszawa 11.06.1970	Janusz Warmiński	Duraś
36. Henryk Ibsen Peer Gynt, Teatr Ateneum, Warszawa 28.08.1970	Maciej Prus	Peer Gynt
37. Fiodor Dostojewski Biesy, Teatr Ateneum, Warszawa 13.03.1971	Janusz Warmiński	Fideka
38. Samuel Beckett Czekając na Godota, Teatr Ateneum, Warszawa 27.04.1971	Maciej Prus	Pozzo
39. Stanisław Ignacy Witkiewicz Szewcy, Teatr Ateneum, Warszawa 12.08.1971	Maciej Prus	Prokurator Scurvy
40. Fryderyk Schiller Don Carlos, Teatr Ateneum, Warszawa 15.01.1972	Maciej Prus	Markiz Posa
41. Arnold Wesker Kuchnia, Teatr Ateneum, Warszawa 15.04.1972	Janusz Warmiński	Peter
42. Maksym Gorki Na dnie, Teatr Ateneum, Warszawa 11.10.1972	Jan Świderski	Waśka Piepieł
43. Stanisław Ignacy Witkiewicz Gyubal Wahazar, Teatr Ateneum, Warszawa 06.01.1973	Maciej Prus	Józef Rypmann
44. Tadeusz Peiper Skoro go nie ma, Teatr Ateneum, Warszawa 06.01.1973	Janusz Warmiński	Przyw
45. Andrzej Kondratiuk Kogel-mogel, Zielona Góra 1974	Andrzej Kondratiuk	Mąż
46. Christopher Marlowe Tragiczne dzieje Doktora Fausta, Teatr Ateneum, Warszawa 26.04.1975	Maciej Prus	Mefistofeles
47. Ödön von Horváth A miłość nigdy się nie kończy, Teatr Ateneum, Warszawa 01.08.1976	Janusz Warmiński	Karol
48. August Strindberg Panna Julia, Teatr Stara Prochownia, Warszawa 1977	Bohdan Korzeniewski	Jean
49. Wasilij Szukszyn Ludzie energiczni, Teatr Ateneum, Warszawa 05.02.1977	Zdzisław Tobiasz	Aristarch Pietrowicz Kuzkin
50. Michał Markowski Prywatne życie Piotrusia Pana, Teatr Ateneum, Warszawa 13.02.1977	Joanna Sienkiewicz	Piotruś Pan
51. Dale Wasserman Lot nad kukułczym gniazdem, Teatr Powszechny, Warszawa 30.06.1977	Zbigniew Hübner	Randle Patrick McMurphy
52. Stanisław Ignacy Witkiewicz Oni, Teatr Ateneum, Warszawa 20.05.1978	Piotr Paradowski	Pan Kalikst Bałandaszek
53. Stanisław Wyspiański Tryptyk listopadowy, Teatr Ateneum, Warszawa 23.12.1978	Janusz Warmiński	Wielki Książę Konstanty
54. Athol Fugard Wyspa, Teatr Ateneum, Warszawa 07.05.1979	Maciej Domański	Winston
55. Bertolt Brecht Opera za 3 grosze, Teatr Ateneum, Warszawa 23.02.1980 Ryszard Peryt	Mackie Majcher
56. Georg Büchner Śmierć Dantona, Teatr Ateneum, Warszawa 27.11.1982	Kazimierz Kutz	Danton
57. William Gibson Dwoje na huśtawce, Scena na piętrze, Poznań 19.02.1983	Kazimierz Kutz	Jerry
58. Edward Albee Kto się boi Wirginii Woolf, Teatr Scena Prezentacje, Warszawa 08.02.1986	Romuald Szejd	George
59. Christopher Marlowe Edward II, Teatr Nowy, Warszawa 06.09.1986	Maciej Prus	Edward II
60. Fiodor Dostojewski Diabeł, Teatr Nowy, Warszawa 09.10.1987	Wojciech Szulczyński	Paweł Smierdiakow
61. Sławomir Mrożek Emigranci, Scena na piętrze, Poznań 1987	Krzysztof Zaleski	xx
62. Anton Czechow Niedźwiedź, Teatr Scena Prezentacje, Warszawa 21.03.1988	Romuald Szejd	Smirnow
63. Johann Wolfgang Goethe Faust, Teatr Nowy, Warszawa 19.04.1989	Bohdan Cybulski	Goethe; Faust
64. Witold Gombrowicz Ślub, Teatr Rozmaitości, Warszawa 16.02.1991	Wojciech Szulczyński	Ojciec
65. Ken Hughes Mały światek Sammy Lee, Scena na Piętrze, Poznań 1991	Zdzisław Wardejn	Sammy

Polski dubbing

• 1989: Dwunastu gniewnych ludzi jako Ławnik 1
• 1985: Królowie przeklęci jako Robert d'Artois
• 1983: Straszydła jako Belzebud
• 1976: Pogoda dla bogaczy jako Falconetti
• 1976: Ja, Klaudiusz jako Tyberiusz
• 1965: Wątła nić jako Alan Newell
• 1951: Alicja w Krainie Czarów jako Pan Gąsienica

Bibliografia

• Marcin Rychcik, I tak będe wielki, Agencja RYTM 2004 ISBN 83-7399-039-9

Linki zewnętrzne

• Strona poświęcona Romanowi Wilhelmiemu
• Roman Wilhelmi: te chochoły, te pierdoły - wywiad z aktorem