James Coburn

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
James Coburn
Ilustracja
James Coburn w scenie z filmu Szarada Stanleya Donena z 1963 roku
Imię i nazwisko James Harrison Coburn Jr.
Data i miejsce urodzenia 31 sierpnia 1928
Laurel
Data i miejsce śmierci 18 listopada 2002
Beverly Hills
Zawód aktor
Współmałżonek Beverly Kelly (1959–1979) Paula Murad (1993–2002)
Lata aktywności 1957–2002

James Harrison Coburn III[1][2] (ur. 31 sierpnia 1928 w Laurel, zm. 18 listopada 2002 w Los Angeles) – amerykański aktor filmowy i telewizyjny pochodzenia szkocko-szwedzkiego, znany m.in. z legendarnych westernów: Siedmiu wspaniałych, Garść dynamitu czy Pat Garrett i Billy Kid. W 1999 otrzymał Oscara za drugoplanową rolę w filmie Paula Schradera Prywatne piekło (1998)[3].

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Wczesne lata[edytuj | edytuj kod]

Urodził się w Laurel w stanie Nebraska jako syn Mylet S. (z domu Johnson) i Jamesa Harrisona Coburna II. Pochodzenie jego ojca było szkocko-irlandzkie, a matka była imigrantką ze Szwecji. Ojciec Coburna miał firmę garażową, która została zniszczona przez wielki kryzys. Wkrótce wraz z rodzicami przeprowadził się do Compton[4] w Kalifornii, gdzie uczęszczał do Compton Junior College. W 1950 wstąpił do United States Army, w której służył jako kierowca ciężarówki; od czasu do czasu był także DJ-em wojskowej stacji radiowej[5] w Teksasie. Stacjonował jako żołnierz w Moguncji w Niemczech, gdzie znalazł swoje powołanie jako narrator kilku filmów szkoleniowych[4].

Kariera[edytuj | edytuj kod]

Po powrocie do Stanów Zjednoczonych przeniósł się do Los Angeles i zapisał się na zajęcia teatralne w Los Angeles City College. Brał udział w kilku szkolnych produkcjach i ostatecznie zadebiutował na deskach La Jolla Playhouse w przedstawieniu Billy Budd, na podstawie powieści Hermana Melville’a, z Vincentem Price’em. Po kilku latach spędzonych w Los Angeles przeniósł się do Nowego Jorku i studiował sztukę aktorską w konserwatorium Stelli Adler. Po powrocie do Los Angeles zdobył rolę w produkcji telewizyjnej Studio One Sidneya Lumeta. Na dużym ekranie zadebiutował jako Whit w westernie Budda Boettichera Samotny jeździec (Ride Lonesome, 1959) u boku Randolpha Scotta i Pernella Robertsa. Pojawił się też w serialach NBC: Bonanza (1959; 1961–1962), Klondike (1960–1961) i Acapulco (1961) jako detektyw Gregg Miles. Został zatrudniony dzięki interwencji swojego przyjaciela, Roberta Vaughna jako Britt w westernie Johna Sturgesa Siedmiu wspaniałych (The Magnificent Seven, 1960). W dramacie wojennym Dona Siegela Piekło jest dla bohaterów (Hell Is for Heroes, 1962) ze Steve’em McQueenem wystąpił jako kapral Frank Herpshaw, mechanik, który potrafi naprawić wszystko. W filmie wojennym Wielka ucieczka (The Great Escape, 1963) zagrał Australijczyka. Był narratorem filmu J. Lee Thompsona Królowie słońca (Kings of the Sun, 1963).

Zmarł nagle 18 listopada 2002 na zawał serca w swoim domu w dzielnicy Beverly Hills w Los Angeles. Miał 74 lata.

Filmografia[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • James Coburn. T. 34: Kolekcja Alfred Hitchcock Przedstawia. Poznań: Oxford Educational Sp. z o.o., sierpień 2010, s. 15. ISBN 978-83-252-0774-8.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. James Coburn Pictures (ang.). FanPix.Net. [dostęp 2017-01-12].
  2. Personalidade: James Coburn (EUA) (port.). InterFilmes.com. [dostęp 2018-06-26].
  3. James Coburn (cz.). ČSFD.cz. [dostęp 2017-01-12].
  4. a b Artista: James Coburn (31 de Agosto de 1928) (port.). Filmow. [dostęp 2018-06-25].
  5. James Coburn Biography (1928-2002) (ang.). Film Reference. [dostęp 2017-01-12].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]