71. ceremonia wręczenia Oscarów
![]() Statuetka Oscara | |||
| Data |
21 marca 1999 | ||
|---|---|---|---|
| Miejsce | |||
| Wstęp | |||
| Prowadzenie | |||
| Producent | |||
| Reżyser | |||
| Czas trwania |
4 godziny, 2 minuty[1] | ||
| Stacja telewizyjna | |||
| Nawigacja | |||
| |||
71. ceremonia wręczenia Oscarów – 70. ceremonia wręczenia Nagród Akademii Filmowej (Oscarów), nagród filmowych przyznawanych przez Amerykańską Akademię Sztuki i Wiedzy Filmowej (AMPAS). Odbyła się 21 marca 1999 w Dorothy Chandler Pavilion w Los Angeles. Wręczono podczas niej nagrody w 24 kategoriach, honorujące filmy, których premiera odbyła się w 1998, a także dwie nagrody specjalne[2]. Poprowadziła ją Whoopi Goldberg. Była w Stanach Zjednoczonych transmitowana przez kanał telewizyjny ABC, a jej oglądalność wyniosła około 45,615 milionów widzów.
Nominacje zostały ogłoszone 9 lutego 1999. Najwięcej (13) otrzymał ich film Zakochany Szekspir. Podczas ceremonii zdobył też najwięcej nagród (7), w tym w kategorii najlepszy film.
Laureaci i nominowani
[edytuj | edytuj kod]Kategorie konkursowe
[edytuj | edytuj kod]Nominacje zostały ogłoszone 9 lutego 1999 podczas konferencji prasowej, poprowadzonej przez prezesa Akademii, Roberta Rehmego, i aktora Kevina Spaceya[3]. Najwięcej (13) otrzymał ich film Szeregowiec Ryan. Włoski film Życie jest piękne jako drugi w historii otrzymał nominacje w kategoriach najlepszy film nieanglojęzyczny i najlepszy film (uprzednio dokonał tego Z w 1970). Dzięki Życie jest piękne Roberto Benigni jako czwarta osoba w historii otrzymał w pojedynczej edycji nominacje za reżyserię, scenariusz i występ aktorski[4]. Fernanda Montenegro była pierwszą Latynoską nominowaną w kategorii najlepsza aktorka pierwszoplanowa[5] i pierwszą osobą z Brazylii nominowaną w którejkolwiek kategorii aktorskiej[6]. Cate Blanchett i Judi Dench otrzymały nominacje za role Elżbiety I w filmach Elizabeth i Zakochany Szekspir, co było pierwszym przypadkiem w historii, gdy w jednym roku zostały nominowane dwie osoby wcielające się w tę samą postać w różnych filmach[4][7].
Podczas ceremonii Zakochany Szekspir zdobył najwięcej nagród (7), w tym w kategorii najlepszy film. Za sprawą nagrody dla najlepszego aktora pierwszoplanowego Benigni był drugą osobą w historii, która wygrała aktorskiego Oscara za rolę w wyreżyserowanym przez siebie filmie (wcześniej dokonał tego Laurence Olivier w 1949). Był ponadto trzecim laureatem w kategorii aktorskiej za występ w całości nieanglojęzyczny (wcześniej dokonali tego Sophia Loren w 1962 i Robert De Niro w 1975)[8].
Nagrody specjalne
[edytuj | edytuj kod]- Elia Kazan – „w uznaniu jego trwałego wkładu w sztukę reżyserii filmowej”
Statystyki
[edytuj | edytuj kod]
|
|
Przebieg
[edytuj | edytuj kod]Prezenterzy
[edytuj | edytuj kod]Występy muzyczne
[edytuj | edytuj kod]| Wykonawcy | Utwory |
|---|---|
| Mariah Carey Whitney Houston | „When You Believe” |
| Aerosmith | „I Don’t Want to Miss a Thing” |
| Joaquín Cortés Savion Glover Tai Jimenez Desmond Richardson Rasta Thomas | występ taneczny do melodii nominowanych w kategorii najlepsza muzyka oryginalna w filmie dramatycznym |
| Allison Moorer | „A Soft Place to Fall” |
| Peter Gabriel Randy Newman | „That’ll Do” |
| Céline Dion Andrea Bocelli | „The Prayer” |
In Memoriam
[edytuj | edytuj kod]Lista artystów zmarłych w minionym roku, wymienionych w segmencie In Memoriam[13]:
- Dane Clark
- Linwood G. Dunn
- George W. Davis
- Dick O’Neill
- Charles Lang
- Norman Fell
- James Goldman
- Vincent Winter
- Freddie Young
- John P. Veitch
- E.G. Marshall
- Jeanette Nolan
- Alan J. Pakula
- Jerome Robbins
- Susan Strasberg
- John Derek
- John Addison
- Jean Marais
- Richard Kiley
- Maureen O’Sullivan
- Phil Hartman
- Esther Rolle
- Gene Raymond
- Binnie Barnes
- Valerie Hobson
- Huntz Hall
- Akira Kurosawa
- Alice Faye
- Robert Young
- Roddy McDowall
Dodatkowo poza sekcją In Memoriam zostały zaprezentowane hołdy dla zmarłych: Franka Sintary, Gene’a Autry’ego, Roya Rogersa, Gene’a Siskela i Stanleya Kubricka[14][15][13].
Ceremonia
[edytuj | edytuj kod]
W czerwcu 1998 Amerykańska Akademia Sztuki i Wiedzy Filmowej (AMPAS) poinformowała, że następna ceremonia wręczenia Oscarów, jako pierwsza w historii, zostanie zorganizowana w niedzielę[16]. Argumentami były mniejsze korki w Los Angeles i większa dyspozycyjność gwiazd, które nie pracują w niedziele. Robert Rehme, prezes Akademii, wypowiedział się na temat planów uczczenia ceremonii całym dniem medialnych wydarzeń poprzedzających i budowania napięcia przed wieczorem, na wzór Super Bowl[17]. Dodatkowo AMPAS postanowiła podtrzymać decyzję z poprzedniego roku, by wyprodukować ceremonię samodzielnie i tylko przekazać stacji ABC gotowy produkt, zamiast powierzać jej produkcję i kontrolę artystyczną[16].
4 stycznia 1999 AMPAS poinformowała, że po raz dziewiąty ceremonię wyprodukuje Gilbert Cates. Tym samym Cates ustanowił rekord jako najczęstszy producent Oscarów (dotychczasowy wynik ośmiu gal współdzielił z Howardem W. Kochem)[18]. 13 stycznia 1999 AMPAS poinformowała, że gospodynią ceremonii będzie Whoopi Goldberg, która uprzednio poprowadziła gale w 1994 i 1996[19]. 23 stycznia 1999 Bill Conti został ogłoszony kierownikiem muzycznym, po raz 14. w karierze[20]. Reżyserem gali był, po raz trzeci z rzędu, Louis J. Horvitz[21]. Debbie Allen przygotowała choreografię do występu tanecznego do melodii nominowanych w kategorii najlepsza muzyka oryginalna w filmie dramatycznym[22].
AMPAS zmodyfikowała tradycyjną, poprzedzającą galę półgodzinną transmisję w ABC, która poza czerwonym dywanem pokazywała materiały zza kulis w Dorothy Chandler Pavilion i dotyczące nominowanych filmów[16][23]. Poprowadzili ją aktorka Geena Davis i dziennikarz CNN Jim Moret[24][25].
Odbiór
[edytuj | edytuj kod]Według danych Nielsen Media Research, transmisja ceremonii w Stanach Zjednoczonych na ABC odnotowała średnią oglądalność na poziomie 45,615 miliona widzów w 28,466 milionach gospodarstw domowych, co stanowiło spadek o 17% w porównaniu z poprzednim rokiem. Miała udział w rynku na poziomie 28,6, co reprezentowało 46% widowni oglądającej wówczas telewizję. Według danych ABC, co najmniej przez chwilę oglądało ją 78 milionów osób[26][27].
W serwisie Rotten Tomatoes ceremonia osiągnęła wynik 33% pozytywnych recenzji spośród 12 zagregowanych[28]. Robert Bianco z czasopisma „USA Today” skomplementował Whoopi Goldberg za „ostrzejsze, bardziej świadome społecznie” prowadzenie[29]. Matthew Gilbert z „The Boston Globe” ocenił: „To był idealny rok, pełen hollywoodzkich intryg i walki, w której można było wziąć udział”[30]. Joanne Ostrow z „The Denver Post” napisał: „Whoopi zdecydowanie była w formie, bardziej niż podczas dwóch poprzednich występów w roli prowadzącej. Bez żadnych poważnych wpadek modowych wśród prezenterów na scenie, gala przebiegała wyjątkowo płynnie”[31]. Ray Richmond z „Variety” ocenił: „Podczas rekordowo długiej nocy z licznymi zmianami kostiumów przemysł filmowy stworzył całkiem przekonującą parodię klasyki”[1]. Wesley Morris z „San Francisco Chronicle” napisał: „Podczas ceremonii, podczas której Akademia oddała się nostalgii (…), odmawiając uznania roku 1998 za karnawał wulgaryzmów i satyry społecznej, jaką był, prowadząca Whoopi Goldberg zaszczepiła bardzo potrzebną dawkę bezczelnej świadomości”[32].
Howard Rosenberg z „Los Angeles Times” ocenił: „Goldberg miała kilka dobrych momentów. Ale przyćmiły je jej bezsensownie wulgarne słowa, cięte riposty i tanie żarty polityczne. Niektórzy z nas by bili brawo, ale siedzieliśmy z założonymi rękami”[33]. Lisa Schwarzbaum z „Entertainment Weekly” napisała: „Wczoraj wieczorem na rozdaniu Oscarów wydarzyło się coś dziwnego, czego bym się nie spodziewała: wulgarność straciła na atrakcyjności (…). Whoopi zaliczyła porażkę, wiedziała o tym — a mimo to, ordynarnie, odebrała to jako oznakę własnej oburzającej postawy”[34]. Tom Shales z „The Washington Post” wyraził opinię: „Goldberg nie wyróżniała się jako prowadząca. Spędzała mnóstwo czasu śmiejąc się z własnych żartów, z których wiele było sprośnych, a kilka wręcz wulgarnych”. Dodał także: „Producenci gali rozdania Oscarów powinni zdać sobie sprawę, że po trzech godzinach program zaczyna ujawniać się jako samouwielbiający i prowincjonalny banał, jakim jest w istocie”[35]. Recenzenci portalu Slate napisali: „Sama ceremonia nie dała nam pojęcia o stawkach, woląc promować bardziej staromodną i pozbawioną znaczenia koncepcję «heroizmu», zwłaszcza heroizmu wojennego”[36]. John Hartl z „The Seattle Times” określił ceremonię jako „najdłuższe i prawdopodobnie najnudniejsze Oscary stulecia”[37].
Ceremonia została uhonorowaną nagrodami Primetime Emmy za najlepszą scenografię w programie rozrywkowym lub muzycznym oraz najlepszą reżyserię oświetlenia (elektronicznego) w serialu dramatycznym, programie rozrywkowym, miniserialu lub filmie telewizyjnym, ponadto była nominowana w pięciu innych kategoriach[38].
Kontrowersje
[edytuj | edytuj kod]Decyzja Akademii o przyznaniu honorowego Oscara Elii Kazanowi wywołała kontrowersje ze względu na jego przeszłość. W 1952, w obliczu czerwonej paniki i pod groźbą znalezienia się na czarnej liście Hollywood, Kazan zeznawał przed House Un-American Activities Committee, donosząc na osoby z przemysłu rozrywkowego o poglądach komunistycznych. W późniejszych latach nie wyraził publicznie przeprosin za tamte wydarzenia. W trakcie ceremonii przed Dorothy Chandler Pavilion odbyła się demonstracja około 500 osób oraz kontrmanifestacja około 60 obrońców Kazana. Część gości zgromadzonych na gali, w tym Nick Nolte, Ed Harris i Amy Madigan, w ramach protestu nie powstała z miejsc i nie biła braw, gdy odbierał nagrodę[39][40].
Nagrody dla Zakochanego Szekspira, w tym w kategorii najlepszy film, stały się obiektem krytyki, zwłaszcza w obliczu przegranej typowanego do zwycięstwa Szeregowca Ryana. Media przypisywały jego sukces agresywnej kampanii wśród członków Akademii, przeprowadzonej przez wytwórnię Miramax i jej prezesa, Harveya Weinsteina. Terry Press, jedna z kierowniczek w wytwórni DreamWorks, wspominała później: „Próbowali wmówić wszystkim, że Szeregowiec Ryan rozegrał się w ciągu pierwszych 15 minut”. Sprawa powróciła w mediach w 2017, na fali oskarżeń wobec Weinsteina w sprawie nadużyć seksualnych[41][42].
W 2004 główna gwiazda Zakochanego Szekspira, Gwyneth Paltrow, zajęła pierwsze miejsce w ankiecie najmniej zasłużonych wygranych pośród aktorek w historii Oscarów, przeprowadzonej przez czasopismo „Total Film”[43]. W 2007 sam film wygrał w ankiecie na najbardziej niezasłużonego Oscara za najlepszy film, przeprowadzonej przez portal MSN Movies[44]. W 2023 Paltrow wypowiedziała się, że kontrowersje po wygranej, w tym krytyka prasy wobec jej emocjonalnej reakcji, były niezdrowe i wywołały w niej kryzys tożsamości[45].
Zobacz też
[edytuj | edytuj kod]Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- 1 2 Ray Richmond: The 71st Annual Academy Awards. Variety, 1999-03-21. [dostęp 2014-01-07]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-01-08)]. (ang.).
- 1 2 3 The 71st Academy Awards. Amerykańska Akademia Sztuki i Wiedzy Filmowej. [dostęp 2026-05-27]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-01-27)]. (ang.).
- ↑ Lorena Munoz: It's the Early Birds That Get to Squirm. Los Angeles Times, 1999-02-10. [dostęp 2014-01-03]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-01-04)]. (ang.).
- 1 2 Amy Wallace, Robert W. Welkos: They’re on the Short List. Los Angeles Times, 1999-02-10. [dostęp 2026-05-27]. [zarchiwizowane z tego adresu (2026-05-27)]. (ang.).
- ↑ Clayton Davis: Sony Pictures Classics’ 25 Best Movies: From ‘Crouching Tiger, Hidden Dragon’ to ‘Call Me by Your Name’. Variety, 2022-10-12. [dostęp 2026-05-27]. [zarchiwizowane z tego adresu (2022-10-13)]. (ang.).
- ↑ Zac Ntim: Fernanda Torres Lands Brazil’s First Acting Oscar Nomination Since Her Mother’s 1999 Nod. Deadline Hollywood, 2025-01-23. [dostęp 2026-05-27]. [zarchiwizowane z tego adresu (2025-01-23)]. (ang.).
- ↑ Andrea Wurzburger, James Mercadante: Despite all the Hollywood remakes, only three actors have won an Oscar playing the same character. People, 2025-06-19. [dostęp 2026-05-27]. [zarchiwizowane z tego adresu (2025-06-19)]. (ang.).
- ↑ Tim Gray, Travis F. Smith: Oscar shows the Will to win. Variety, 1999-03-20. [dostęp 2026-05-27]. [zarchiwizowane z tego adresu (2025-06-19)]. (ang.).
- ↑ The Official Academy Awards Database. Amerykańska Akademia Sztuki i Wiedzy Filmowej. [dostęp 2026-05-27]. [zarchiwizowane z tego adresu (2025-01-12)]. (ang.). Należy rozwinąć listę „Awards Year(s)” i wybrać 1998.
- ↑ The 71st Academy Awards Memorable Moments. Amerykańska Akademia Sztuki i Wiedzy Filmowej. [dostęp 2026-05-27]. [zarchiwizowane z tego adresu (2025-01-30)]. (ang.).
- 1 2 Bona 2002 ↓, s. 228–234.
- ↑ The Scheduled Oscar Lineup. Los Angeles Times, 1999-03-20. [dostęp 2014-01-07]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-01-08)]. (ang.).
- 1 2 Bona 2002 ↓, s. 235–238.
- ↑ Bill Carter: After the Oscars, The Complaints. The New York Times, 1999-03-24. [dostęp 2014-01-08]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-01-21)]. (ang.).
- ↑ Ellen Warren: Oscar Night Salute To Siskel Was All Whoopi. Chicago Tribune, 1999-03-23. [dostęp 2014-01-08]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-01-08)]. (ang.).
- 1 2 3 Nick Madigan: Sunday officially Oscar's. Variety, 1998-06-26. [dostęp 2014-01-10]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-01-10)]. (ang.).
- ↑ Robert W. Welkos: Cinema's Super Sunday. Los Angeles Times, 1999-03-13. [dostęp 2014-01-10]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-01-10)]. (ang.).
- ↑ Nick Madigan: Cates to produce Oscars. Variety, 1999-01-04. [dostęp 2014-01-10]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-01-10)]. (ang.).
- ↑ Whoopi Goldberg to host Oscars. BBC News, 1999-01-13. [dostęp 2014-01-09]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-01-09)]. (ang.).
- ↑ Morning Report: Arts And Entertainment Reports From The Times, News Services And The Nations's Press. Los Angeles Times, 1999-01-23. [dostęp 2014-01-10]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-01-10)]. (ang.).
- ↑ Nick Madigan: Horvitz will helm Oscars for 4th year. Variety, 1999-10-25. [dostęp 2026-05-30]. [zarchiwizowane z tego adresu (2026-05-30)]. (ang.).
- ↑ Pond 2005 ↓, s. 199.
- ↑ Pond 2005 ↓, s. 211.
- ↑ Geena Davis to Do Pre-Oscar Telecast. Chicago Tribune, 1999-01-12. [dostęp 2014-01-09]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-01-09)]. (ang.).
- ↑ Gail Shister: CNN's Jim Moret Working Swing Shift On Oscar Night. Chicago Tribune, 1999-03-18. [dostęp 2014-01-10]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-01-10)]. (ang.).
- ↑ Brian Lowry: Oscars Draw Big Numbers, Though Not as Big as Hoped. Los Angeles Times, 1999-03-23. [dostęp 2014-01-10]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-01-10)]. (ang.).
- ↑ Bill Gorman: With No Blockbusters Up For Best Picture, Expect 'Academy Awards' Viewership To Fall; Ratings History + Your Guess For This Year (Poll). TV by the Numbers, 2012-02-24. [dostęp 2025-02-23]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-12-10)]. (ang.).
- ↑ 71st Oscars – The Academy Awards. Rotten Tomatoes. [dostęp 2026-05-30]. [zarchiwizowane z tego adresu (2022-11-08)]. (ang.).
- ↑ Robert Bianco. Show makes lead of Hollywood gold. „USA Today”, s. D1, 1999-03-22. (ang.).
- ↑ Bona 2002 ↓, s. 244.
- ↑ Joanne Ostrow: The African Queen trumps Billy Crystal. The Denver Post, 1999-03-22. [dostęp 2014-01-10]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-01-10)]. (ang.).
- ↑ Wesley Morris: "Love' finds a way. SFGate, 1999-03-22. [dostęp 2026-05-30]. [zarchiwizowane z tego adresu (2026-05-30)]. (ang.).
- ↑ Howard Rosenberg: Bizarre and ‘Beautiful’ Moments. Los Angeles Times, 1999-03-22. [dostęp 2026-05-30]. [zarchiwizowane z tego adresu (2026-05-30)]. (ang.).
- ↑ Lisa Schwarzbaum: Vulgar disfavors. Entertainment Weekly, 1999-03-22. [dostęp 2014-01-09]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-01-09)]. (ang.).
- ↑ Tom Shales: Hollywood's Canned Film Festival. The Washington Post, 1999-03-22. [dostęp 2026-05-30]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-08-28)]. (ang.).
- ↑ The Jews Died for These Sins?. Slate, 1999-03-22. [dostęp 2026-05-30]. [zarchiwizowane z tego adresu (2026-05-30)]. (ang.).
- ↑ John Hartl: 'Love' Conquers All -- Oscar Gets Fickle In Night Of Close Calls And Upsets. The Seattle Times, 1999-03-22. [dostęp 2014-01-10]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-01-10)]. (ang.).
- ↑ The 71st Annual Academy Awards. Emmy. [dostęp 2026-05-30]. [zarchiwizowane z tego adresu (2025-12-08)]. (ang.).
- ↑ Patrick Goldstein: Many Refuse to Clap as Kazan Receives Oscar. Los Angeles Times, 1999-03-22. [dostęp 2026-05-30]. [zarchiwizowane z tego adresu (2026-03-20)]. (ang.).
- ↑ Leonard Klady, Nick Madigan: Kazan takes Oscar with no apologies. Variety, 1999-03-21. [dostęp 2026-05-30]. [zarchiwizowane z tego adresu (2026-05-30)]. (ang.).
- ↑ Clare Thorp: Oscars 1999: Why Harvey Weinstein was behind the most controversial best picture win ever. BBC, 2024-03-08. [dostęp 2026-05-30]. [zarchiwizowane z tego adresu (2026-05-30)]. (ang.).
- ↑ Rebecca Keegan, Nicole Sperling: Shakespeare in Love and Harvey Weinstein’s Dark Oscar Victory. Vanity Fair, 2017-12-08. [dostęp 2026-05-30]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-12-09)]. (ang.).
- ↑ Paltrow's Oscar 'least deserved'. BBC News, 2004-02-25. [dostęp 2026-05-30]. [zarchiwizowane z tego adresu (2021-03-27)]. (ang.).
- ↑ Shakespeare film is Oscar turkey. BBC News, 2007-02-21. [dostęp 2026-05-30]. [zarchiwizowane z tego adresu (2021-04-10)]. (ang.).
- ↑ Zack Sharf: Gwyneth Paltrow’s Oscar Win Became ‘Unhealthy’ as People Turned Against Her for Sobbing Through Speech: ‘British Press Was Horrible to Me’. Variety, 2023-05-04. [dostęp 2026-05-30]. [zarchiwizowane z tego adresu (2023-05-04)]. (ang.).
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Damien Bona: Inside Oscar 2. Nowy Jork: Ballantine Books, 2002. ISBN 0-345-44970-3. (ang.).
- Steve Pond: The Big Show: High Times and Dirty Dealings Backstage at the Academy Awards. Nowy Jork: Faber & Faber, 2005. ISBN 0-571-21193-3. (ang.).
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Strona internetowa Oscarów (ang.)
- 71. edycja Oscarów w bazie IMDb (ang.)
- 71. edycja Oscarów w bazie Filmweb
- 71. ceremonia wręczenia Oscarów w bazie IMDb (ang.)
- Nagrania z ceremonii na kanale Oscarów w serwisie YouTube

