Medard Downarowicz

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Medard Downarowicz
Medard Downarowicz 1934.jpg
Data i miejsce urodzenia 22 maja 1878
Łochów, Królestwo Polskie
Data i miejsce śmierci 16 października 1934
Warszawa, Polska
Poseł II kadencji Sejmu (II RP)
Okres od 4 marca 1928
do 30 sierpnia 1930
Przynależność polityczna PPS dawna Frakcja Rewolucyjna
Odznaczenia
Krzyż Niepodległości z Mieczami Krzyż Walecznych (1920-1941, czterokrotnie)

Medard Downarowicz herbu Przyjaciel, ps. „Chart”, „Henryk” (ur. 22 maja 1878 w Łochowie k. Węgrowa, zm. 16 października 1934 w Warszawie) – polski działacz polityczny, od 1904 członek PPS (od 1928 we władzach tej partii), minister, poseł. W latach 1914–1915 w Legionach Polskich, bliski współpracownik Józefa Piłsudskiego, wolnomularz[1].

Życiorys[edytuj]

Syn Medarda Stanisława, ziemianina, uczestnika powstania styczniowego i zesłańca oraz Stefanii z domu Hornowskiej herbu Korczak. Był wydalany z gimnazjów w Radomiu, Wilnie, Mariampolu i Libawie, za przynależność do nielegalnych organizacji niepodległościowo-socjalistycznych. Maturę zdał w 1901 roku eksternistycznie w Pskowie.

W 1901 roku rozpoczął studia na Wydziale Budowy Maszyn Politechniki we Lwowie. Od 1903 do 1904 roku był członkiem Centralnego Komitetu „Promienistych”. W 1904 roku został członkiem lwowskiej sekcji PPS. Od tego samego czasu przebywał nielegalnie w Warszawie, gdzie od 1905 roku organizował struktury bojowe Organizacji Bojowej PPS. Uczestniczył w wielu akcjach zbrojnych. 4 października 1905 roku został aresztowany 1 listopada 1906 roku skazany na 3 lata katorgi. Wywieziony do Aleksandrowska pod Irkuckiem, skąd zbiegł w 1908 roku. Od 1908 do 1914 roku studiował w Instytut Solvaya w Brukseli, gdzie uzyskał dyplom inżyniera handlowego. Jednocześnie był słuchaczem Wydziału Nauk Społecznych tamtejszego uniwersytetu.

Medard Downarowicz 1915

Członek Związku Walki Czynnej i PPS we Lwowie, następnie Związku Strzeleckiego. Podczas I wojny światowej wstąpił jako szeregowiec do 5 batalionu I Brygadzie Legionów Polskich. W 1915 roku skierowany przez Józefa Piłsudskiego do pracy w Centralnym Komitecie Narodowym w Warszawie. Działał również w Polskiej Organizacji Wojskowej. Aresztowany przez Niemców w 1917 roku i więziony przez kilka miesięcy. Był jednym z czołowych działaczy Komisji Porozumiewawczej Stronnictw Demokratycznych[2].

W 1918 roku z ramienia Stronnictwa Niezawisłości Narodowej piastował urząd ministra skarbu państwa w rządzie Ignacego Daszyńskiego, a w okresie 1918–1919 urząd ministra ochrony kultury i sztuk pięknych w rządzie Jędrzeja Moraczewskiego[3].

W 1919 roku jako delegat Naczelnika Państwa Józefa Piłsudskiego, był członkiem Komitetu Narodowego Polskiego w Paryżu. Był ekspertem do spraw zagadnień politycznych i dyplomatycznych delegacji polskiej na konferencji pokojowej w Paryżu w 1919 roku[4]. W wyborach do Sejmu Ustawodawczego kandydował z listy nr 1 (Republikański Zjednoczony Komitet Wyborczy) w okręgu wyborczym nr 16 (Warszawa). Nie uzyskał jednak mandatu. Ochotnik w wojnie polsko-bolszewickiej w 1920. Od 1920 do 1921 roku redaktor i wydawca pisma „Naród”. W wyborach parlamentarnych w 1922 roku, bezskutecznie kandydował z do Sejmu z listy nr 10 (Unia Narodowo-Państwowa) – państwowej oraz w okręgu wyborczym nr 1 (Warszawa) i 12 (Grodzisk). Do 1927 roku był radnym miejskim w Warszawie z ramienia PPS, od 1927 roku był członkiem Warszawskiego Okręgowego Komitetu Robotniczego PPS.

W wyborach parlamentarnych w 1928 roku został wybrany z listy PPS, w okręgu wyborczym nr 8 (Ciechanów). W Sejmie II kadencji zasiadał w komisji budżetowej oraz komisji odbudowy kraju.

W październiku 1928 roku, w wyniku rozłamu w PPS, wraz z grupą posłów opuścił Związek Parlamentarny Polskich Socjalistów i wstąpił do Klubu Parlamentarnego PPS dawna Frakcja Rewolucyjna, obejmując w nim funkcję skarbnika. Został członkiem Centralnej Rady Organizacyjnej PPS dawnej Frakcji Rewolucyjnej. Ponownie kandydował do Sejmu, z listy PPS dawnej Frakcji Rewolucyjnej, w wyborach parlamentarnych w 1930 roku. Nie uzyskał jednak mandatu.

Grób Downarowicza na Powązkach w Warszawie

Od 1931 roku pracował na kierowniczych stanowiskach w zarządach Kas Chorych w Radomiu i Warszawie. Od 1931 roku był członkiem Centralnego Wydziału Zawodowego Związku Związków Zawodowych. Od 1933 do 1934 roku był wiceprzewodniczącym Związku Zawodowego Pracowników Samorządowych i Przedsiębiorstw Użyteczności Publicznej. Tuż przed śmiercią, w maju 1934 roku, został komisarycznym wiceprezydentem Warszawy.

Odznaczenia[edytuj]

Życie prywatne[edytuj]

Miał dwóch braci: Kazimierza i Stanisława Józefa, ministra spraw wewnętrznych, wojewodę poleskiego. Jego bratem ciotecznym był Józef Hornowski, anatomopatolog, profesor medycyny.

Przypisy[edytuj]

  1. Ludwik Hass, Ambicje rachuby, rzeczywistość. Wolnomularstwo w Europie Środkowo-Wschodniej 1905–1928. Hass Ludwik. Warszawa 1984, s. 232.
  2. Jerzy Pająk, Zjazdy Okręgowej Komisji Porozumiewawczej Stronnictw Niepodległościowych w Kielcach w listopadzie 1917 roku, w: Między Wisłą a Pilicą. Studia i materiały historyczne pod red. K. Brachy i S. Wiecha, t. 1, 2000, s. 305
  3. Downarowicz Medard. encyklopedia.pwn.pl. [dostęp 2015-05-23].
  4. Eugeniusz Romer, Pamiętnik Paryski 1918–1919. przypisy Andrzej Garlicki, Ryszard Świętek, t. I Wrocław 2010, s. 25.
  5. Rozporządzenie Kierownika M.S.Wojsk. L. 1633.22 G. M. I. z 1922 r. (Dziennik Personalny z 1922 r. Nr 8, s. 251)

Bibliografia[edytuj]