Władysław Byrka

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Władysław Byrka
Władysław Byrka.png
Data i miejsce urodzenia 4 czerwca 1878
Sambor
Data i miejsce śmierci 27 września 1945
Edynburg
Minister skarbu (p.o.)
Okres od 17 listopada 1918
do 16 stycznia 1919
Poprzednik Józef Englich
Następca Józef Englich
Wicemarszałek Sejmu IV kadencji (II RP)
Okres od 4 października 1935
do 4 czerwca 1936
Odznaczenia
Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski

Władysław Byrka (ur. 4 czerwca 1878 w Samborze, zm. 27 września 1945 w Edynburgu) – polski prawnik, ekonomista, działacz polityczny II Rzeczypospolitej, bankowiec; prezes Banku Polskiego, działacz samorządu gospodarczego, poseł I, II, III i IV kadencji, wicemarszałek Sejmu.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Syn Ignacego i Karoliny z domu Wojtasiewicz. Absolwent gimnazjum w Samborze oraz wydziału prawa Uniwersytetu Franciszkańskiego. W 1909 uzyskał doktorat.

Od 1903 pracował w Krajowej Dyrekcji Skarbu we Lwowie, a w latach 1917–1918 w urzędzie skarbowym starostwa w Horodence i Samborze. Po odzyskaniu niepodległości przez Polskę, od 16 listopada 1918 do 16 stycznia 1919 był kierownikiem Ministerstwa Skarbu w rządzie Jędrzeja Moraczewskiego, następnie do 1920 wiceministrem w resorcie skarbu. Od 1920 dyrektor Polskiej Krajowej Kasy Pożyczkowej (państwowa instytucja emisyjna, emitująca markę polską). Jednocześnie w latach 1920–1924 dyrektor Zakładu Kredytowego Miast Małopolskich w Krakowie.

Od 1922 poseł na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej z listy PSL „Piast”, w 1927 zasiadł w radzie naczelnej tej partii. W 1928 przeszedł do BBWR, pozostając posłem do 1936 (zrzekł się mandatu w trakcie IV kadencji). Przewodniczący sejmowej Komisji Budżetowej (1922–1927), przewodniczący sejmowej Komisji Skarbowej (1928–1930), w latach 1935–1936 wicemarszałek Sejmu.

W latach 1929–1936 dyrektor Izby Przemysłowo-Handlowej we Lwowie. W latach 1936–1941 prezes Banku Polskiego, występował przeciwko dewaluacji złotego i zwiększeniu jego emisji. W lutym 1936 znalazł się w gronie 32 osób, mianowanych przez premiera RP Mariana Zyndrama-Kościałkowskiego, powołanych do składu komisji do zbadania gospodarki przedsiębiorstw państwowych, której został przewodniczącym[1]. Członek Rady Głównej Towarzystwa Rozwoju Ziem Wschodnich w 1939[2].

Po agresji Niemiec na Polskę we wrześniu 1939 ewakuował się wraz z Bankiem i rezerwami złota Banku Polskiego do Paryża, a po upadku Francji (czerwiec 1940) do Londynu. 11 kwietnia 1941 zwolniony ze stanowiska prezesa przez Rząd RP na uchodźstwie. Jego następcą na stanowisku prezesa Banku Polskiego został Bohdan Winiarski.

Odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Nominacja 32-ch członków komisji do zbadania gospodarki przedsiębiorstw państwowych. „Warszawski Dziennik Narodowy”. Nr 60B, s. 2, 1 marca 1936. 
  2. Rocznik Ziem Wschodnich 1939, s. 210
  3. 10 listopada 1938 „za wybitne zasługi w służbie państwowej” (M.P. z 1938 r. Nr 258, poz. 592)

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]