Portal:Stany Zjednoczone

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

 < Portale < Geografia < Ameryka Północna < Stany Zjednoczone

WIKIPORTAL Stany Zjednoczone

Flag of the United States of America
Great Seal of the United States of America
Location on the world map

Stany Zjednoczone, demokratyczne państwo o liczbie ludności przekraczającej prawie 310 000 000 i powierzchni 9 631 418 km² umiejscowione w Ameryce Północnej. Graniczy z Kanadą od północy i Meksykiem od południa; od wschodu granicę kraju stanowi Ocean Atlantycki, a od zachodu Ocean Spokojny. Od 4 lipca 1776 Stany Zjednoczone stały się niezależne od Wielkiej Brytanii. Pierwszym prezydentem USA został Jerzy Waszyngton. Początkowo nowe państwo miało wiele kłopotów finansowych i politycznych. Trwała walka pomiędzy dwoma obozami: Federalistów (późniejszych Republikanów) chcących silnej władzy centralnej i Antyfederalistów (którzy przekształcili się w Demokratycznych Republikanów, a następnie w Demokratów) dążących do zachowania odrębności poszczególnych stanów. Drugą sprawą sporną była kwestia niewolnictwa, które miało pozostać kwestią rozstrzyganą na poziomie władz stanowych i przez długi czas udawało się zachować równowagę pomiędzy jego zwolennikami i przeciwnikami. Konstytucja została uchwalona 17 września 1787.

Wybrany artykuł na medal edytuj

Greed 1924 poster.jpg

Chciwość (ang. Greed) – amerykański film niemy z 1924 roku w reżyserii i według scenariusza Ericha von Stroheima, oparty na powieści McTeague: A Story of San Francisco Franka Norrisa z 1899 roku. W rolach głównych wystąpili: Gibson Gowland jako dr John McTeague, ZaSu Pitts jako jego żona Trina (z domu Sieppe) i Jean Hersholt jako Marcus Schouler, przyjaciel i późniejszy wróg McTeague'a.

Film opowiada historię McTeague'a, dentysty z San Francisco, który żeni się z Triną, ukochaną jego najlepszego przyjaciela, Schoulera. Niedługo po zaręczynach Trina wygrywa na loterii 5 tys. dolarów. Zazdrosny Schouler donosi władzom, że McTeague prowadzi praktykę stomatologiczną bez wymaganych uprawnień, co doprowadza rodzinę McTeague'ów do ubóstwa. Żyjąc w nędzy, McTeague staje się alkoholikiem i brutalem, a Trina wpada w obsesję na punkcie wygranych pieniędzy, których stanowczo nie zgadza się tknąć, pomimo skrajnej biedy, w której żyje wraz z mężem. W końcu McTeague morduje żonę i ucieka z jej pieniędzmi do Doliny Śmierci, gdzie dochodzi do ostatecznego starcia ze ścigającym go Schoulerem.

Wybrana ilustracja edytuj

Louis Armstrong2.jpg

Czy wiesz, że... edytuj

Czy wiesz, że...

... Sędziowie amerykańscy, według zapisów konstytucyjnych są niezawiśli i pełnią swe funkcje bezterminowo?

... najdłuższą siecią metra na świecie jest metro nowojorskie?

... Wielkie Jezioro Słone w stanie Utah stanowi pozostałość plejstoceńskiego jeziora Bonneville?

... nazwa mieszczącego się w Seattle budynku Columbia Center (na zdjęciu) była zmieniana 4-krotnie?

Kuchnia edytuj

Bowl of chili.jpg

Kuchnia teksańska (lub teksaska), lub raczej teksasko-meksykańska (Tex-Mex), powstała w wyniku fuzji kuchni meksykańskiej i amerykańskiej, szczególnie kuchni południowych stanów USA, skąd pochodziło wielu amerykańskich osadników z Teksasu.

Mięsa przygotowane na barbecue czyli grillowane, lub też bardziej prawidłowo - wędzone na gorąco, są bardzo popularne. W odróżnieniu od barbecue z południowo-wschodnich stanów USA, które opiera się głównie na wieprzowinie, barbecue z Teksasu jest prawie wyłącznie wołowe.

Do zrobienia edytuj

Evolution-tasks-old.png
Jeśli chcesz pomóc w tworzeniu portalu "Stany Zjednoczone", znajdziesz tu tematy, które są potrzebne do zrobienia/poszerzenia. Jeśli zauważyłeś, że brakuje jakiegoś artykułu, a sam nie możesz go napisać, prosimy o umieszczenie go na poniższej liście oraz tutaj.

Brakujące:
Michael Aguirre - Oświata w Stanach Zjednoczonych - Vashon Island - Muzyka w Stanach Zjednoczonych - Muzea w Stanach Zjednoczonych - Teatr w Stanach Zjednoczonych - Sport w Stanach Zjednoczonych - Kuchnia w Stanach Zjednoczonych

Do poszerzenia lub poprawienia:
Bob O’Connor - Cheyenne - Cincinnati - Clark (New Jersey) - Clarksville (Missouri) - Luke Ravenstahl - Tuscaloosa (Alabama) - Tyler (Teksas) - Unionville (Nevada) - United States Metric Board - Uniwersytet Stanforda - San Antonio (Teksas) - Szablon:Bronx - Szablon:Staten Island

Kategorie edytuj

Wybrany dobry artykuł edytuj

Gregory Peck 1948.jpg

Gregory Peck, właśc. Eldred Gregory Peck, ps. „Greg” (ur. 5 kwietnia 1916 w San Diego, zm. 12 czerwca 2003 w Los Angeles) – amerykański aktor filmowy, ikona kultury popularnej. American Film Institute umieścił go na 12. miejscu na liście „największych aktorów wszech czasów” (The 50 Greatest American Screen Legends). Był jednym z popularniejszych aktorów „Złotej Ery Hollywood”.

Peck zaczynał swoją karierę na początku lat 40., występując na deskach Broadwayu. Za swoją rolę w filmie Klucze królestwa (1944) uzyskał nominację do Oscara, do której łącznie nominowany był pięciokrotnie. Raz zdobył tę nagrodę za kreację Atticusa Fincha w dramacie obyczajowym Zabić drozda (1962). Odgrywał zazwyczaj role pozytywnych bohaterów, odznaczających się przywiązaniem do wartości moralnych, wytrwałością i inteligencją. W 1969 odznaczony przez prezydenta Lyndona B. Johnsona Medalem Wolności. W 1998 został uhonorowany przez prezydenta Billa Clintona Narodowym Medalem Sztuki.

Do jego najbardziej znanych filmów należą: Urzeczona (1945), Pojedynek w słońcu (1946), Akt oskarżenia (1947), Z jasnego nieba (1949), Rzymskie wakacje (1953), Moby Dick (1956), Działa Navarony (1961), Przylądek strachu (1962), Jak zdobywano Dziki Zachód (1962), Zabić drozda (1962), Omen (1976) oraz Chłopcy z Brazylii (1978). Peck wystąpił w ponad 60 filmach.

Wybrana biografia edytuj

Winona Ryder 2010 TIFF adjusted.jpg

Winona Ryder właśc. Winona Laura Horowitz (ur. 29 października 1971 w hrabstwie Olmsted County, w stanie Minnesota w USA) – amerykańska aktorka filmowa.

W 1994 roku Ryder zdobyła Złoty Glob za najlepszą drugoplanową rolę w filmie Wiek niewinności Martina Scorsese oraz nominację do Oscara w tej samej kategorii. Rok później była nominowana do Oscara za pierwszoplanową rolę w obrazie Małe kobietki.

Wybrana grafika na medal edytuj

Zion angels landing view.jpg

Widok o zachodzie słońca z Angels Landing na dolinę główną w Parku Narodowym Zion

Muzyka edytuj

Jackson 5 tv special 1972.JPG

The Jackson 5, później jako The Jacksons – amerykańska grupa soulowo-funkowo-popowa.

Oficjalnie powstała w 1969 i była aktywna do końca lat 80. XX wieku. Jacksonowie, zanim stali się członkami zespołu, występowali na lokalnych koncertach i w klubach. W skład zespołu wchodziło pięciu braci Jacksonów: Jermaine (zastąpiony później przez Randiego), Marlon, Jackie, Tito oraz najsłynniejszy i najmłodszy (miał zaledwie 11 lat, kiedy pojawił się pierwszy singel "I Want You Back") z nich Michael. Z grupą występowały w chórkach także dwie siostry Jacksonów – Janet i La Toya. Grupa stała się jedną z najpopularniejszych i najlepiej zarabiających formacji, przynosząc krociowe zyski wytwórni Motown. W 1977 zespół zmienił nazwę na The Jacksons na skutek odejścia z tej wytwórni. Grupa była założona i kierowana przez ojca muzyków – Joego Jacksona.

Sport edytuj


Kino edytuj

Django Unchained logo.png

Django (ang. Django Unchained) – amerykański western filmowy z 2012 roku w reżyserii Quentina Tarantino. Tytuł filmu nawiązuje do dzieła Sergia Corbucciego z 1966 roku pod tym samym tytułem. Bohaterem Django jest tytułowy czarnoskóry niewolnik (Jamie Foxx), który po wyzwoleniu przez niemieckiego łowcę głów (Christoph Waltz) przemierza z nim południe Stanów Zjednoczonych w poszukiwaniu wyjętych spod prawa, a później – w celu odnalezienia żony Django. Trop wiedzie do właściciela plantacji niewolniczej (Leonardo DiCaprio).

Django jest w dużej mierze inspirowany spaghetti westernami oraz nurtem „blaxploitation”. W filmie zaznaczone są charakterystyczne cechy dzieł reżysera: skłonność do przerysowanej przemocy oraz rozbudowane dialogi. Dzieło Tarantino uzyskało przychylne recenzje krytyków, zdobywając dwa Oscary oraz dwa Złote Globy, w obu przypadkach za scenariusz oraz rolę drugoplanową Waltza.

Inne Wikiportale

Portal.svg