Brzoza omszona
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
| Brzoza omszona | |
|---|---|
 |
|
| Systematyka[1] | |
| Domena | eukarionty |
| Królestwo | rośliny |
| Klad | rośliny naczyniowe |
| Klad | rośliny nasienne |
| Klasa | okrytonasienne |
| Klad | klad różowych |
| Rząd | bukowce |
| Rodzina | brzozowate |
| Rodzaj | brzoza |
| Gatunek | brzoza omszona |
| Nazwa systematyczna | |
| Betula pubescens Ehrh. Beitr.Naturk.(Ehrhart)6:98 1791 |
|
| Synonimy | |
|
Betula alba L. |
|
 Zdjęcia i grafiki w Commons |
|
Brzoza omszona (Betula pubescens Ehrh.) – gatunek drzewa liściastego z rodziny brzozowatych (Betulaceae Gray). Występuje w zachodniej, środkowej i północnej Europie, na Syberii i Kaukazie oraz na Grenlandii[2]. W Polsce jest dość pospolity na całym niżu, w górach jest rzadki.
Spis treści |
[edytuj] Morfologia
- Pokrój
- Posiada owalną koronę. Gałęzie są uniesione ku szczytowi lub poziome. Dorasta do 28 m wysokości[3].
- Pień
- Kora młodego drzewko ma fioletowoczerwoną barwę. Później staje się matowobiała. Łuszczy się płatami. Starsze okazy mają korę spękaną, wyglądającą na omszoną. Na pędach brak żywicznych brodawek lub występują one nielicznie. Pędy początkowo miękko owłosione, z czasem łysieją[3].
- Liście
- Skrętoległe, jajowate lub romboidalne o zaokrąglonych kantach, drobno ząbkowane. Blaszka liściowa długości 3–5 cm, u młodych liści od spodu owłosiona, z czasem łysiejąca. Ogonki liściowe początkowo owłosione.
- Owoce
- Drobne orzeszki, obustronnie uskrzydlone. Zebrane w walcowate, rozpadające się owocostany.
[edytuj] Biologia i ekologia
Siedlisko: lasy bagienne, w tym olsy. Spotykana na niżu aż po położenia górskie, w Alpach do 2000 m n.p.m. Rośnie na glebach wilgotnych, podmokłych, kwaśnych i piaszczystych. Unika miejsc o suchym podłożu. Mniej światłożądna niż brzoza brodawkowata. Odporna na mróz. Megafenerofit. W klasyfikacji zbiorowisk roślinnych gatunek charakterystyczny dla Ass. Vaccinio uliginosi-Betuletum pubescentis[4].
[edytuj] Zmienność
- Brzoza omszona łatwo krzyżuje się z brzozą brodawkowatą dając mieszańca B. ×aschersoniana Hayek o cechach pośrednich, trudnego do identyfikacji. Tworzy także mieszańce z b. niską i b. karłowatą[5].
- W Polsce występuje w dwóch podgatunkach:
- B. pubescens Ehrh subsp. pubescens, który ma omszne młode gałązki, korę pni białą z żóławym lub szarym obrzeżeniem. Liście na spodniej stronie, szczególnie w kątach nerwów trwale owłosione. Blaszka liściowa jest pojedynczo piłkowana i najszersza poniżej środka. Nerwów bocznych przeważnie 7-9 par.[5]
- B. pubescens Ehrh subsp. carpatica. Gatunek charakterystyczny dla Ass. Pado-Sorbetum[4]
[edytuj] Zastosowanie
- Roślina lecznicza o takim samym działaniu i zastosowaniu, jak brzoza brodawkowata.
Przypisy
- ↑ Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-03-03].
- ↑ Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2010-02-25].
- ↑ 3,0 3,1 Johnson O., More D.: Drzewa. Warszawa: Multico, 2009, s. 182. ISBN 978-83-7073-643-9.
- ↑ 4,0 4,1 Władysław Matuszkiewicz: Przewodnik do oznaczania zbiorowisk roślinnych Polski. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14439-4.
- ↑ 5,0 5,1 Lucjan Rutkowski: Klucz do oznaczania roślin naczyniowych Polski niżowej. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14342-8.
[edytuj] Bibliografia
- Gregor Aas, Andreas Riedmiller: Drzewa. Peter Schütt (współpraca). Warszawa: MUZA SA, 2005. ISBN 83-7200-625-3.
