Kwas cyjanowy

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Kwas cyjanowy
Tautomeria kwasu cyjanowego (z lewej) i kwasu izocyjanowego (z prawej)
Tautomeria kwasu cyjanowego (z lewej) i kwasu izocyjanowego (z prawej)
kwas izocyjanowy
kwas izocyjanowy
Nazewnictwo
Ogólne informacje
Wzór sumaryczny HOCN
Masa molowa 43,02 g/mol
Wygląd bezbarwna ciecz lub gaz (wrze w temperaturze bliskiej pokojowej)
Identyfikacja
Numer CAS 420-05-3
PubChem 540[2]
Podobne związki
Podobne związki kwas izotiocyjanowy, cyjanamid
Jeżeli nie podano inaczej, dane dotyczą
stanu standardowego (25 °C, 1000 hPa)

Kwas cyjanowy (HOCN, ang. cyanic acid) – nieorganiczny związek chemiczny z grupy kwasów tlenowych, ruchliwa ciecz trwała tylko w temperaturze poniżej 0 °C o zapachu zbliżonym do zapachu kwasu octowego.

W temperaturze 0 °C lub wyższej ulega odwracalnej trimeryzacji do cyklicznego kwasu cyjanurowego (HNCO)3 oraz polimeryzacji do cyjamelidu. Jest bezbarwną cieczą o temp. krzepnięcia −86,8 °C i temp. wrzenia 23,5 °C. W wodzie hydrolizuje do amoniaku i dwutlenku węgla[1]. Trujący.

Otrzymywanie[edytuj | edytuj kod]

Otrzymuje się go przez ogrzanie kwasu cyjanurowego[1] (związek dostępny handlowo) lub w reakcji cyjanianu potasu z kwasem mrówkowym.

Za pomocą widm ramanowskich ustalono, że istnieje on w dwóch odmianach tautomerycznych:

H-O-C≡N ⇌ O=C=N-H

Dominującą formą jest kwas izocyjanowy, O=C=N-H.

Sole kwasu cyjanowego to cyjaniany lub izocyjaniany.

Kwas cyjanowy jest izomerem bardzo nietrwałego kwasu piorunowego H-C+=N-O.

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 Philip John Durrant, Bryl Durrant: Zarys współczesnej chemii nieorganicznej. Warszawa: PWN, 1965, s. 662.
  2. Kwas cyjanowy – podsumowanie (ang.). PubChem Public Chemical Database.