Lebensraum

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Lebensraum (przestrzeń życiowa) – dla Niemców oznaczało to tereny, które miały im się należeć jako narodowi rasy panów. Doktryna ta zawierała wyraźne koncepcje rasistowskie, nacjonalistyczne i szowinistyczne.

Ideologia[edytuj | edytuj kod]

Information icon.svg Osobny artykuł: Generalny Plan Wschodni.

Przestrzeń życiowa (Lebensraum) - niemieckie pojęcie polityczno-publicystyczne definiujące przeludnienie Niemiec, brak przestrzeni niezbędnej do życia, co jakoby usprawiedliwiać miało terytorialną ekspansję; termin pojawił się w XIX w. (zwł. po 1870 w publicystyce uzasadniającej roszczenia terytorialne); Friedrich Ratzel wprowadził go do geografii politycznej, Karl Haushofer z uczniami nadali mu podstawowe znaczenie w geopolityce; szeroki rozgłos zyskał po 1926 dzięki powieści Hansa Grimma Volk ohne Raum (Naród bez przestrzeni). Projekty i pierwsze programy osadnictwa Niemców na wschodzie kosztem wypędzeń rodzimej populacji rozpoczęto w Niemczech już podczas I wojny światowej (np. koncepcja Mitteleuropa). Później z idei Lebensraum hitlerowcy wywiedli jako cel zdobycie dla Rzeszy terenów po Ural, gdzie po zwycięskiej wojnie miano osiedlić ludzi "krwi czysto nordyckiej". Teoria Lebensraum, jako alternatywa dla wyżywienia narodu poprzez handel światowy, została zarysowana przez Hitlera w jego (niepublikowanej za życia) drugiej, mniej znanej księdze z 1928 r., Das zweite Buch. Znajduje się tam również jej uzasadnienie[1].

Przypisy

  1. Autorzy brytyjskiego filmu dokumentalnego "Hitler & Hess" z 2001 roku jednak pokazują, że to Rudolf Hess, nie Adolf Hitler, wprowadził doktrynę "Lebensraum" do "Mein Kampf". (Film ukazał się w TVP Historia - 7 lutego 2010 roku)

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Marian Zgórniak, "Lebensraum" w doktrynie politycznej i wojskowej III Rzeszy, "Studia Historyczne" R. 23, 1980, z. 4, s. 621-632
  • Roman Z. Hrabar, "Lebensborn, czyli źródło życia", Wydawnictwo "Śląsk", Katowice, 1975