Kościół św. Rafała w Wilnie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Kościół św. Rafała Archanioła
w Wilnie

Vilniaus Šv. arkangelo Rapolo bažnyčia
kościół parafialny
Ilustracja
Kościół św. Rafała Archanioła, widok ogólny
Państwo  Litwa
Miejscowość Wilno
Wyznanie katolickie
Kościół rzymskokatolicki
Wezwanie św. Rafał
Położenie na mapie Wilna
Mapa lokalizacyjna Wilna
Kościół św. Rafała Archanioła w Wilnie
Kościół św. Rafała Archanioła
w Wilnie
Położenie na mapie Litwy
Mapa lokalizacyjna Litwy
Kościół św. Rafała Archanioła w Wilnie
Kościół św. Rafała Archanioła
w Wilnie
Ziemia54°41′33,76″N 25°16′43,91″E/54,692711 25,278864
Fasada kościoła

Kościół św. Rafała Archanioła w Wilnie – kościół położony przy ulicy Snipiskiej 1 (lit. Šnipiškių g. 1) (przed 1945 – Wiłkomierskiej), w dzielnicy Śnipiszki, na prawym brzegu Wilii.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Kościół został ufundowany w 1703 przez pisarza ziemskiego litewskiego Michała Koszyca dla zakonu jezuitów. Grunt ofiarowała i budowę wsparła rodzina Sapiehów. Z powodu wojen budowa opóźniała się i została ukończona dopiero w 1731. Kościół św. Rafała stał się tym samym czwartą świątynią jezuitów w Wilnie. Klasztor został ostatecznie ukończony w 1740.

W poł. XVIII w. do kościoła zostały dobudowane dwie wieże; otrzymał on też dziewięć rokokowych ołtarzy, w tym ołtarz główny, zaprojektowany prawdopodobnie przez Jana Krzysztofa Glaubitza. Architektoniczna kolumnada głównego ołtarza (12 kolumn) z czterema rokokowymi posągami aniołów po obu stronach obrazu, wypełnia całą przestrzeń prezbiterium. Obraz w ołtarzu głównym przedstawia św. Archanioła Rafała i został namalowany przez Szymona Czechowicza.

W 1773, przed kasatą zakonu jezuitów, w konwencie żyło 26 zakonników. Po kasacie gmachy kościelne i klasztorne przejął zakon pijarów, którzy wkrótce sprzedali część klasztoru na koszary, a w pozostałej części do poł. XIX w. prowadzili kolegium i drukarnię. W 1844 w związku z rozwiązaniem zakonu ich placówka została zamknięta. W 1792 władze kościelne nadały świątyni przywileje parafialne.

W czasie wojny Napoleona z Rosją w 1812 kościół został zniszczony przez wojska francuskie idące na Moskwę. W 1832, po stłumieniu powstania listopadowego kościół został zamieniony na magazyn armii carskiej. Do użytku sakralnego przywrócono go w 1860.

Podczas II wojny światowej został zbombardowany. 22 czerwca 1941 roku w czasie bombardowania miasta przez Niemców, bomba, która spadła na kościół przebiła sklepienie oraz posadzkę i wpadła do podziemi. Schroniło się tam wiele ludzi, m.in. ks. dr Wacław Siekierko, który wówczas zginął. Był on prefektem szkół średnich w Wilnie i obrońcą węzła małżeńskiego w Sądzie Arcybiskupim. Po wojnie kościół uniknął tragicznego losu wielu innych świątyń katolickich w Wilnie i przetrwał do czasów współczesnych, mimo że poważniejsze prace restauratorskie przeprowadzono dopiero w 1975 r. Obecnie służy wiernym jako kościół lokalnej parafii pw. św. Rafała. Msze święte są w nim odprawiane w językach polskim i litewskim.

Architektura[edytuj | edytuj kod]

Kościół, mimo niewielkich rozmiarów, widoczny jest z daleka dzięki swemu usytuowaniu na pagórku nad Wilią, bez sąsiedztwa innych większych budynków. Jest to barokowa, trzynawowa świątynia w typie bazyliki, bez wyodrębnionego prezbiterium. Ozdobę świątyni stanowią dwie wieże. Sklepienie kościoła jest beczkowe z lunetami, ozdabiane sztukateriami oraz malowidłami. Na ścianach są freski medalionów z obrazami świętych.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. Bartłomiej Kaczorowski: Zabytki starego Wilna. Warszawa: Oficyna Wydawnicza, 1991. ISBN 83-85083-08-1.
  2. Juliusz Kłos: Wilno, przewodnik krajoznawczy. Wilno: Wydawnictwo Oddziału Wileńskiego Polsk. Tow. Krajoznawczego z zapomogi Ministerstwa W. R. i O. P., 1923.
  3. Krzysztof Plebankiewicz: Wilno: przewodnik turystyczny. Warszawa: Wydawnictwo Arkady, 1997. ISBN 83-213-3934-4.
  4. opr. Lucyna Dowdo: Wilno – przewodnik turystyczny. Wilno: Wydawnictwo Polskie w Wilnie, 2008. ISBN 978-9986-542-35-3.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]