Winogrady

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ten artykuł dotyczy dzielnicy Poznania. Zobacz też: inne znaczenia.
Herb Poznania Winogrady
Część miasta Poznania
Ilustracja
Winogrady (w tle centrum miasta)
Państwo  Polska
Województwo  wielkopolskie
Miasto Poznań
Powierzchnia 4,63 km²
Populacja 
• liczba ludności

ok. 43000
Liczba osiedli 4
Położenie na mapie Poznania
Mapa lokalizacyjna Poznania
Winogrady
Winogrady
Położenie na mapie województwa wielkopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa wielkopolskiego
Winogrady
Winogrady
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Winogrady
Winogrady
52°26′07,8000″N 16°56′04,2000″E/52,435500 16,934500
Portal Portal Polska

Winogrady – część Poznania, podzielona na cztery jednostki pomocnicze.

Położenie[edytuj | edytuj kod]

Składa się ze zlokalizowanej na południu starszej części (zabudowa częściowo jednorodzinna, częściowo wielorodzinna) oraz powstałej głównie w okresie PRL-u nowszej części, składającej się z kilku osiedli. Ze względu na wyżej wymieniony podział wyróżnia się pojęcia tzw. Starych Winograd oraz tzw. Nowych Winograd (odzwierciedlają to także nazwy winogradzkich jednostek pomocniczych). Przez teren Winograd przebiega także ulica o tej samej nazwie.

Podział administracyjny[edytuj | edytuj kod]

Lista jednostek pomocniczych:

Zabudowa[edytuj | edytuj kod]

Charakterystyczne dla panoramy Winograd są bloki i wieżowce z wielkiej płyty a także powstające na coraz większa skalę budynki nowych osiedli deweloperskich. Ze względu na umiejscowienie na najwyższym obszarze Poznania panoramę winogradzkich osiedli mieszkaniowych dobrze widać z poznańskiego śródmieścia.

Budownictwo mieszkaniowe na Winogradach jest zdominowane przez pięciokondygnacyjne bloki i trzynasto- oraz szesnastokondygnacyjne wieżowce. Pomiędzy budynkami istnieją ciągi komunikacyjne dla pieszych i duże obszary zieleni z placami zabaw dla dzieci i urządzeniami rekreacyjnymi. Wewnątrz osiedli znajdują się szkoły, przedszkola, przychodnie i domy kultury, a na ich obrzeżach – większe obiekty handlowe i usługowe. Osiedla winogradzkie mają dobre połączenia komunikacyjne ze śródmieściem miasta Poznania oraz innymi dzielnicami, szczególnie po uruchomieniu Poznańskiego Szybkiego Tramwaju. Na Winogradach znajduje się największy park Poznania przekształcony ze zrujnowanego po II wojnie światowej Fortu Winiary w Park Cytadela.

Obszar Winograd w latach 1954–1990 należał do dzielnicy administracyjnej Stare Miasto.

Panorama Winograd
Panorama Winograd

Historia Winograd[edytuj | edytuj kod]

Winogrady, od Cytadeli do ulicy Naramowickiej. Zdjęcie satelitarne z 23 sierpnia 1965 r.
Pozostałości hali sterowców przy Al. Solidarności
Winogrady Business Center
Budynek na ulicy Żniwnej w stylu neomodernistystycznym (2014)
Tramwaj typu Duewag GT8ZR na stacji PST Aleje Solidarności (dawna nazwa: Serbska)
Dąb na Cytadeli (marzec 2014)

Zabudowę tych terenów planowano już w latach 50., lecz zrealizowano dopiero w następnym dziesięcioleciu. W przeszłości tereny te zajmowały pola, łąki, kartofliska, sady oraz część osiedla domów jednorodzinnych Trójpole położone wzdłuż ul. Lechickiej aż do ul. Połabskiej.

 Osobny artykuł: Hala sterowcowa w Poznaniu.

Również tutaj od 1913 do 1945 roku zlokalizowana była długa na 170 metrów hala dla sterowców, z której wystartował pierwszy zeppelin. Jej pozostałości są widoczne na pasie zieleni Al. Solidarności oraz w pobliskim parku im. Władysława Czarneckiego.

W 1962 roku został zatwierdzony Ogólny Plan Zagospodarowania Przestrzennego Miasta Poznania wyznaczając etapy rozwoju stolicy Wielkopolski do 1980 roku, wyznaczył nowe tereny rozbudowy miasta na obszarze Winograd z przeznaczeniem pod budownictwo mieszkaniowe wielorodzinne. Wybór tego obszaru został dokonany m.in. ze względu na brak większych inwestycji na tym terenie, dobre warunki klimatyczne, odległość od śródmieścia. W grudniu 1966 roku, po dwóch latach prac nad projektem planu szczegółowego zagospodarowania tego obszaru, został on ostatecznie ukończony, przyjęty i zatwierdzony przez Prezydium Rady Narodowej Miasta Poznania. Generalnym projektantem Winograd był mgr inż. Czesław Nawrocki, ale plan szczegółowy wykonała architekt Halina Skibniewska z Warszawy[1].

Zaprojektowane wówczas osiedla uchwałą Prezydium Rady Narodowej Miasta Poznania z dnia 27 października 1967 r. otrzymały niżej podane nazwy:

Akt erekcyjny pod budowę pierwszego budynku na Winogradach został wmurowany 9 maja 1968 roku. Pierwszy etap budowy to osiedla Pod Lipami (lata 1968-1973 , Wilczak -1983 r.) i Przyjaźni (1970-1979). Pozostałe osiedla powstały w latach: Kosmonautów – 1973-1976 i 1980-1981, Wichrowe Wzgórze – 1974-1981, Zwycięstwa – 1977-1984[2].

Podczas budowy pierwszych bloków na os. Kosmonautów spychacze natrafiły na fragmenty trumien i szczątki ludzkie - pozostałości zlikwidowanego po 1945 cmentarza ewangelickiego, którego nie naniesiono na planach geodezyjnych. Szczątki te Zarząd Zieleni Miejskiej ekshumował i przeniósł na cmentarz junikowski. Podczas budowy bloku nr 5 na tym samym osiedlu natrafiono na gruby kabel nie oznaczony na żadnych planach. Okazało się, że jest to kabel telefoniczny specjalnego przeznaczenia do łączności na linii Moskwa - Berlin. Żeby nie wywoływać żadnych perturbacji politycznych kabel zamknięto w stalowej rurze i zabetonowano w fundamentach budynku[3].

Po przemianach politycznych zmieniono nazwy osiedli Kraju Rad i Wielkiego Października. Nazwy osiedli Kosmonautów, Zwycięstwa i Przyjaźni pozostały bez zmian. Lata dziewięćdziesiąte XX.w oraz początek XXI.w to okres powstawania na Winogradach tzw.TBS-ów czyli osiedli wzniesionych przez towarzystwa budownictwa społecznego (m.in. Os. Na Murawie, Os. Na Winogradach). Z kolei od przełomu pierwszej i drugiej dekady XXI w. rozwija się budownictwo nowych bloków mieszkalnych pomiędzy pierwotną zabudową spółdzielczą, które wznoszone są w oparciu o umowy pomiędzy spółdzielnią mieszkaniową a firmami deweloperskimi.

Aktualnie w osiedlach winogradzkich mieszka ok. 43000 mieszkańców.

Winogrady graniczą z innymi dzielnicami: Piątkowo, Winiary, Jeżyce, Szeląg, Wilczak.

Komunikacja miejska[edytuj | edytuj kod]

Przez Winogrady przebiegają 3 trasy tramwajowe, mające swoje pętle na Wilczaku (linia 3), ul. Połabskiej (linie 4, 10) oraz na os. Jana III Sobieskiego (PST – linie 12, 14, 15, 16, 19, 20 i 201)

W różne rejony dzielnicy można dojechać autobusami: 51, 67, 68, 69, 71, 72, 74, 76, 78, 82, 83, 85, 90, 91, 93, 911, 234 (nocny) i 235 (nocny).

Zieleń[edytuj | edytuj kod]

Parki i pomniki przyrody na terenie Winograd:

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Media[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Henryk Marcinkowski, Witold Milewski, Edmund Pawłowicz, Regina Pawuła-Piwowarczyk, Zygmunt Skupniewicz, Lidia Wejchert, Projekt - Miasto. Wspomnienia poznańskich architektów 1945-2005, Wydawnictwo Miejskie Posnania, Poznań, 2013, s.197, ​ISBN 978-83-7768-069-8
  2. O Spółdzielni. PSM "Winogrady", 2011-11-16. [dostęp 2013-04-28].
  3. Henryk Marcinkowski, Witold Milewski, Edmund Pawłowicz, Regina Pawuła-Piwowarczyk, Zygmunt Skupniewicz, Lidia Wejchert, Projekt - Miasto. Wspomnienia poznańskich architektów 1945-2005, Wydawnictwo Miejskie Posnania, Poznań, 2013, s.198, 204, ​ISBN 978-83-7768-069-8
  4. Oferta Rataj i Winograd (Poznań) wydawca gazetek ogłoszeniowych - O firmie, www.oferta.poznan.pl [dostęp 2017-11-27].