Zeloci
Zeloci (gr. ζηλωτής dzelotes; łac. zelotes – zagorzalec[1], hebr. קנאים kanaim) – żydowskie ugrupowanie polityczno-religijne w rzymskiej Palestynie, odłam faryzeuszy. Stawiali sobie za cel walkę z Rzymianami[2] oraz tymi Żydami, którzy kolaborowali z okupantem.
Stronnictwo uformowało się w północnej Galilei. Założycielem ruchu był w I wieku n.e Juda z Gamais[1], po raz pierwszy zeloci wystąpili jako zorganizowany ruch w 6 n.e., gdy wzniecili w Galilei bunt przeciwko legatowi Kwiryniuszowi[3]. Ruch prowadził walkę z Rzymianami, wzniecając częste rozruchy i doprowadzając wreszcie do wybuchu wojny żydowskiej, podczas której zniszczono Jerozolimę[1]. Zeloci wierzyli, że przez walkę przyspieszą przyjście Mesjasza[3]. Najbardziej radykalnym odłamem zelotów byli sykariusze[3].
Zelota stał się w języku polskim rzeczownikiem pospolitym oznaczającym fanatyka religijnego[1].