Kolędy polskie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Kolęda Jezus malusieńkilink do informacji o autorach

Kolędy polskie – polskojęzyczne pieśni o charakterze religijnym związane ze świętami Bożego Narodzenia.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Najstarsza zachowana polska kolęda, pochodząca z 1424 roku, zaczyna się od słów Zdrow bądź, krolu anjelski. Pierwotnie na początku XV wieku tłumaczono na język polski kolędy ze śpiewników braci czeskich. Wzrost popularności gatunku nastąpił na przełomie XVII i XVIII wieku, wtedy ustalił się sam termin kolęda w znaczeniu pieśni bożonarodzeniowej. Powstała wówczas jedna z najważniejszych polskich kolęd W żłobie leży, przypisywana Piotrowi Skardze – do melodii poloneza koronacyjnego króla Władysława IV. Inną bardzo popularną kolędę Bóg się rodzi, do melodii w rytmie poloneza, napisał Franciszek Karpiński. Twórcami kolęd byli także między innymi Mikołaj Sęp Szarzyński i Andrzej Morsztyn, a w XIX w Feliks Nowowiejski i Zygmunt Noskowski. Kolędę Lulajże, Jezuniu Fryderyk Chopin zacytował w środkowej części scherza h-moll op.20. Ze współczesnych kolędy komponował Witold Lutosławski.

W polskim dorobku kulturalnym zachowało się ponad 500 kolęd i pastorałek.

Współcześnie kolędy są wykonywane klasycznie, np. przez zespoły: Mazowsze, Śląsk, Poznańskie Słowiki, a także przez wykonawców rozmaitych gatunków muzycznych. Wśród polskich artystów, którzy posiadają w swej dyskografii albumy kolędowe, są Eleni, Krzysztof Krawczyk, Joszko Broda, Arka Noego, punkrockowa grupa Para Wino oraz wiele innych.

Lista polskich kolęd[edytuj | edytuj kod]

Niektóre popularne kolędy polskie (alfabetycznie):

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Wikibooks-logo.svg
Zobacz publikację na Wikibooks:
Kolędy
Wikisource-logo.svg
Zobacz w Wikiźródłach tekst
kolęd
Wikimedia Commons

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]