T-20 Komsomolec

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
T-20 Komsomolec
T-20 w muzeum na wyspie Suomenlinna, w Helsinkach
T-20 w muzeum na wyspie Suomenlinna, w Helsinkach
Dane podstawowe
Państwo  ZSRR
Producent STZ i GAZ
Typ pojazdu ciągnik artyleryjski
Trakcja gąsienicowa
Załoga 2 + 6
Historia
Prototypy 1936
Produkcja 1937 - czerwiec 1941
Egzemplarze 7780
Dane techniczne
Silnik 4-cylindrowy gaźnikowy chłodzony cieczą GAZ-AA, od 1938 r. GAZ-M-1 o mocy 40-50 KM
Transmisja mechaniczna
Poj. zb. paliwa 80 l
Pancerz nitowany z płyt walcowanych o grubości 7-10 mm
Długość 3450 mm
Szerokość 1860 mm
Wysokość 1580 mm
Prześwit 300 mm
Masa 3460-4100 kg
Moc jedn. 11,6-12,2 KM/t
Nacisk jedn. 0,54
Osiągi
Prędkość 47,5 km/h
Zasięg 152 km
Pokonywanie przeszkód
Brody (głęb.) 0,60 m
Rowy (szer.) 1,40 m
Ściany (wys.) 0,50 m
Kąt podjazdu 29°
Dane operacyjne
Uzbrojenie
1 x karabin maszynowy DT kalibru 7,62 mm
Użytkownicy
ZSRR, Finlandia

T-20 Komsomolec – opancerzony gąsienicowy ciągnik artyleryjski, konstrukcji radzieckiej, z okresu przed II wojną światową.

Historia[edytuj | edytuj kod]

W latach 30. XX wieku. oddziały Armii Czerwonej były coraz lepiej wyposażone w sprzęt artyleryjski. Szybko okazało się, że dotychczasowe środki holownicze - zaprzęgi konne - są niewystarczające. Były też bardzo wrażliwe na ogień nieprzyjaciela. Postanowiono zastąpić je lekkim, szybkim i, w miarę możliwości opancerzonym, ciągnikiem gąsienicowym.

Jednym z pierwszych takich pojazdów, był ciagnik typu Pionier. Został on zaprojektowany przez inż. A. S. Szczegłowa w biurze konstrukcyjnym NATI, a wzorowany był na lekkim amerykańskim ciągniku Marmon-Herrington. Do budowy ciągnika wykorzystano podzespoły czołgu pływającego T-37. Pojazd kierowany przez jednego żołnierza, zabierał 6 ludzi obsługi holowanego działa. Wyprodukowano serię 50 wozów, lecz pojazd miał zbyt mały uciąg i brak opancerzenia, a próby likwidacji niedociągnięć nie powiodły się. W roku 1936 zamówiono konkurencyjną konstrukcję opracowaną w Fabryce nr 37, pod kierunkiem inż. A. Astrowa.. Wóz ten zyskał uznanie armii i został przyjęty na uzbrojenie jako T-20 "Komsomolec".

W konstrukcji pojazdu wykorzystano silnik samochodowy i częściowo układ jezdny czołgu pływającego T-38. Testy ciągnika trwały od sierpnia do listopada 1937. Pojazd przeszedł je pomyślnie i rozpoczęto produkcję seryjną, która trwała do połowy 1941. Ogółem zbudowano 7780 egzemplarzy.

Służba[edytuj | edytuj kod]

Ciągniki Komsomolec odegrały ogromną rolę w procesie motoryzacji Armii Czerwonej. Zapotrzebowanie każdej dywizji piechoty wynosiło minimum 60 pojazdów tego typu, a produkcja nie mogła zaspokoić wszystkich potrzeb. Z tego powodu w ciągniki wyposażano tylko jednostki pierwszego rzutu oraz jednostki piechoty zmotoryzowanej w związkach pancernych. Ciągniki T-20 zostały użyte bojowo w walkach z Japończykami nad jeziorem Chasan w 1938 oraz nad rzeką Chałchin-Goł w 1939. Potem używano ich w wojnie zimowej. Znajdowały się w szeregach wojsk wkraczających do Polski we wrześniu 1939. Były używane w pierwszej fazie wojny z Niemcami, gdzie szybko uległy zniszczeniu i zużyciu. Oprócz zadań holowniczych, ciągników Komsomolec sporadycznie używano do rozpoznania i zwalczania piechoty.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Encyklopedia II WŚ. Poznań: Amercom, 2006. ISBN 1-48:978-83-7425-265-2.
Komsomolets armored tractor helsinki 1.jpg