SU-152
| SU-152 СУ-152 |
|
 SU-152 |
|
| Dane podstawowe | |
| Państwo |  ZSRR |
| Producent | Zakłady Kirowskie w Czelabińsku |
| Typ pojazdu | Ciężkie działo samobieżne (pancerne) |
| Trakcja | Gąsienicowa |
| Załoga | 5 osób |
| Historia | |
| Prototypy | 1943 |
| Produkcja | luty – wrzesień 1943 |
| Wycofanie | 1945 |
| Egzemplarze | około 700 |
| Dane techniczne | |
| Silnik | 12-cylindrowy silnik wysokoprężny W-2K o mocy 600 KM |
| Transmisja | Mechaniczna |
| Poj. zb. paliwa | Zasadnicze: 600-615 l, dodatkowe: 360 l[1] |
| Pancerz | Spawany z płyt walcowanych, 22-75 mm |
| Długość | 8,95 m 6,75 m (kadłuba) |
| Szerokość | 3,25 m |
| Wysokość | 2,45 m |
| Prześwit | 0,44 m |
| Masa | 45,5 t |
| Moc jedn. | 13,2 KM/t |
| Nacisk jedn. | 0,85 kg/cm² |
| Osiągi | |
| Prędkość | 43 km/h na drodze, 14 km/h w terenie |
| Zasięg | 330 km na drodze 120 km w terenie |
| Pokonywanie przeszkód | |
| Brody (głęb.) | 1,6 m |
| Rowy (szer.) | 2,7 m |
| Ściany (wys.) | 1,2 m |
| Kąt podjazdu | 36° |
| Dane operacyjne | |
| Uzbrojenie | |
| 1 x haubicoarmata ML-20S kal. 152 mm (20 nab.) uzbrojenie załogi (1-2 pm PPSz (1278-1300 nab.), 25 szt. granatów F-1) |
|
| Użytkownicy | |
| Armia Czerwona, Wojsko Polskie, Wehrmacht (zdobyczne) | |
 Multimedia w Wikimedia Commons |
|
SU-152 (ros. СУ-152 – skrót od nazwy Самоходная Установка) – radzieckie ciężkie działo samobieżne z okresu II wojny światowej.
Spis treści |
Historia [edytuj]
W dniu 15 kwietnia 1942 roku w Głównym Zarządzie Artylerii Armii Czerwonej podjęto decyzję o rozpoczęciu prac nad szeregiem dział samobieżnych przeznaczonych dla wsparcia piechoty. W tej decyzji stwierdzono, że mają być one budowane na podwoziach czołgów produkowanych seryjnie.
Na podwoziu czołgu KW miał być opracowany "ciężki samobieżny niszczyciel schronów bojowych" uzbrojony w haubico-armatę kal. 152 mm. Prace nad tym ciężkim działem samobieżnym rozpoczęto jesienią 1942 roku równocześnie ustalono, że oprócz niszczenia umocnień i schronów bojowych miał zwalczać ciężkie czołgi. Pracami kierowało biuro konstrukcyjne Ż. Kotinowa z Zakładów Kirowskich w Czelabińsku przy współpracy z biurem konstrukcyjnym Artylerii Samobieżnej zakładów Uralmaszzawod w Swierdłowsku.
Projekt nowego działa samobieżnego był gotowy na początku stycznia 1943 roku i w dniu 4 stycznia został zatwierdzony i zlecono budowę prototypu, który miano ukończyć do 29 stycznia. Prototyp wyposażono w specjalnie adaptowaną dla tego działa haubico-armatę wz. 1937/43 (ML-20S) kal. 152 mm. Nosił on oznaczenie KW-14.
Już 7 lutego 1943 roku zakończono próby działa a w dniu 14 lutego 1943 roku przyjęto je na uzbrojenie. Zmieniono jednocześnie jego oznaczenie na SU-152. Także w lutym rozpoczęto produkcję seryjną tych dział w Zakładach Kirowskich w Czelabińsku, gdzie trwała do września 1943 roku. W tym czasie wyprodukowano około 700 dział samobieżnych SU-152. Produkcję ich przerwano z uwagi na opracowanie i wdrożenie do produkcji seryjnej nowego ciężkiego działa samobieżnego ISU-152.
Do obecnych czasów z około siedmiuset SU-152 przetrwały zaledwie trzy sztuki, z których dwie znajdują się w Polsce, w Lubuskim Muzeum Wojskowym w Zielonej Górze z/s w Drzonowie gdzie je przeniesiono w 1997 roku z Cmentarza Żołnierzy Radzieckich w Cybince, a jedna w rosyjskim Muzeum czołgów w Kubince.
Opis konstrukcji [edytuj]
Ciężkie działo samobieżne SU-152 było oparte na podwoziu czołgu KW-1s, na którym zamontowano nieruchomą wieżę. W wieży umieszczono haubico-armatę wz. 1937/43 (ML-20S) kal. 152 mm adaptowano do potrzeb tego działa. Pancerz działa wykonany był z płyt walcowanych i odlewanych o grubości od 22 mm (góra) do 75 mm (przód wieży).
Napęd stanowił silnik wysokoprężny, widlasty, 12-cylindrowy W-2K, układ napędowy składał się wielotarczowego sprzęgła głównego i skrzyni przekładniowej mechanicznej. Posiadał 8 biegów do przodu i 2 wsteczne.
Podwozie składało się z 6 par podwójnych stalowych kół nośnych umieszczonych niezależnie na wahaczach, koła napędowego z tyłu i koła napinającego z przodu.
Służba [edytuj]
W chwili rozpoczęcia produkcji seryjnej działa samobieżne SU-152 były systematycznie wprowadzane na uzbrojenie Armii Czerwonej i formowane w pułki ciężkiej artylerii samobieżnej. W skład takiego pułku wchodziło początkowo 12 dział SU-152 a później 21.
Po raz pierwszy dział tych użyto w trakcie bitwy na Łuku Kurskim, gdzie użyto ich w walce z użytymi przez Niemców po raz pierwszy czołgami PzKpfw V Panther, PzKpfw VI Tiger i działami Ferdynand. Wtedy właśnie działo to otrzymało nazwę "Pogromca zwierząt" (ros. Зверобой - czyt. zwieroboj).
W późniejszym okresie zaczęto wycofywać te działa zastępując je działami ISU-152.
W zasadzie działa samobieżne SU-152 były na uzbrojeniu tylko Armii Czerwonej, choć trzy egzemplarze znalazły się na wyposażeniu Wojska Polskiego, jeden w 3 szkolnym pułku czołgów i dwa w Oficerskiej Szkole Broni Pancernej. Użytkowano je tam w latach 1945 – 1949 do szkolenia.
Bibliografia [edytuj]
- Janusz Magnuski, Andrzej Kiński. Ciężkie działo samobieżne SU-152. „Nowa Technika Wojskowa”. 2003. nr 7. s. str. 53-58. ISSN 1230-1655.
Linki zewnętrzne [edytuj]
- Zdjęcie SU-152 w Lubuskim Muzeum Wojskowym w Zielonej Górze z/s w Drzonowie
- Uruchomienie SU-152 po kilkudziesięciu latach przerwy (region Czernigow)
Przypisy
- ↑ Według innych źródeł 830 l w zbiornikach wewnętrznych i 270 l w dodatkowych
|
|||||||||||||||||||||||
