Spółgłoska zwarta z retrofleksją dźwięczna
| Numer IPA | 106 | |||
|---|---|---|---|---|
| ɖ | ||||
| Jednostka znakowa |
ɖ | |||
| Unikod |
U+0256 | |||
| UTF-8 (hex) |
c9 96 | |||
| Inne systemy | ||||
| X-SAMPA | d` | |||
| Kirshenbaum | d. | |||
| IPA Braille↗ | ⠲⠙ | |||
| Przykład | ||||
| informacje • pomoc | ||||
| ||||
| Ta strona zawiera symbole fonetyczne MAF. Bez właściwego wsparcia renderowania wyświetlane mogą być puste prostokąty lub inne symbole zamiast znaków Unikodu. | ||||
Spółgłoska zwarta z retrofleksją dźwięczna – rodzaj dźwięku spółgłoskowego występujący w językach naturalnych, oznaczany w międzynarodowej transkrypcji fonetycznej IPA symbolem [ɖ].
Artykulacja
[edytuj | edytuj kod]W czasie artykulacji tej spółgłoski:
- modulowany jest strumień powietrza wydychany z płuc, czyli jest to spółgłoska płucna egresywna
- tylna część podniebienia miękkiego zamyka dostęp do jamy nosowej, jest to spółgłoska ustna
- prąd powietrza w jamie ustnej uchodzi wzdłuż środkowej linii języka – spółgłoska środkowa
- czubek języka dotyka podniebienia twardego – jest to spółgłoska z retrofleksją
- dochodzi do całkowitego zablokowania przepływu powietrza przez jamę ustną i nosową, a następnie do przerwania utworzonej blokady i wybuchu (plozji) – jest to spółgłoska zwarta.
- wiązadła głosowe periodycznie drgają, spółgłoska ta jest dźwięczna
Warianty
[edytuj | edytuj kod]Można wyróżnić zasadniczo dwa typy retrofleksji:
- artykulację apikalno-postalweolarną – koniuszek języka zostaje uniesiony ku górze i zbliża się (ew. styka) z obszarem tuż za dziąsłami,
- artykulację subapikalno-prepalatalną – przód języka wygina się ku górze i do tyłu, tak że spodnia część języka zbliża się (ew. styka) z początkowym odcinkiem podniebienia twardego.
Przykłady
[edytuj | edytuj kod]- w języku kannada: ಅಧಸು [ʌɖʌsu], „dołączyć”
- w języku paszto: ړﻙ [ɖək], „pełny”
- w języku sardyńskim: cherveddu [kerˈvɛɖːu], „mózg”
- w języku sycylijskim: beddu [ˈbɛɖːu], „przystojny”
- w języku szwedzkim: nord [nuːɖ], „północ”
Terminologia
[edytuj | edytuj kod]Spółgłoska z retrofleksją to inaczej szczytowa lub cerebralna.