Ławr Korniłow

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Ławr Gieorgijewicz Korniłow
Лавр Гео́ргиевич Корни́лов
Ławr Gieorgijewicz Korniłow
generał piechoty generał piechoty
Data i miejsce urodzenia 30 sierpnia 1870
Ust-Kamienogorsk
Data i miejsce śmierci 13 kwietnia 1918
pod Jekaterynodarem
Przebieg służby
Lata służby 1889-1918
Siły zbrojne Coat of Arms of Russian Empire.svg armia carska (1889–1917)
Armia Ochotnicza (1918)
Główne wojny i bitwy wojna rosyjsko-japońska
I wojna światowa
wojna domowa w Rosji
Odznaczenia
Order św. Jerzego – III klasy (Imperium Rosyjskie) Order św. Jerzego – IV klasy (Imperium Rosyjskie) Order Świętej Anny II klasy (Imperium Rosyjskie) Order Świętej Anny III klasy (Imperium Rosyjskie) Cesarski i Królewski Order Świętego Stanisława I klasy (Imperium Rosyjskie) Cesarski i Królewski Order Świętego Stanisława II klasy (Imperium Rosyjskie)
Rozkaz Korniłowa z 29.08.1917

Ławr Gieorgijewicz Korniłow, ros. Лавр Гео́ргиевич Корни́лов (ur. 30 sierpnia 1870 w Ust-Kamienogorsku, zm. 13 kwietnia 1918 pod Jekaterynodarem) – rosyjski generał, głównodowodzący wojskami armii rosyjskiej w roku 1917, współtwórca i pierwszy dowódca Armii Ochotniczej – pierwszej formacji Białej Armii.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Pochodził z rodziny kozackiego chłopa[1]. Absolwent Syberyjskiego Korpusu Kadetów w Omsku[2]. Po wybuchu I wojny światowej dowódca dywizji, w maju 1915 , w czasie ofensywy wojsk Państw Centralnych w Karpatach (Bitwa pod Gorlicami) dostał się do niewoli austro-węgierskiej, z której w lipcu 1916 zbiegł i przez front przedostał się do kraju. W czasie rewolucji lutowej, na żądanie Michaiła Rodzianki, mianowany przez Mikołaja II (na krótko przed abdykacją cara) dowódcą piotrogrodzkiego okręgu wojskowego i garnizonu Piotrogrodu[3]. W końcu kwietnia 1917, na krótko przed dymisją pierwszego rządu Gieorgija Lwowa usunięty z obu stanowisk i mianowany dowódcą 8 Armii na Froncie Południowo-Zachodnim[4]. W czasie ostatniej ofensywy rosyjskiej przeciw państwom centralnym latem 1917 roku jako dowódca 8 armii na froncie galicyjskim, wyróżnił się dowodzeniem, docierając w natarciu dowodzonymi przez siebie siłami aż do rzeki Łomnicy.[5], choć ofensywa rozpoczęta 1 lipca pod Tarnopolem skończyła się ostatecznie klęską wojsk rosyjskich.

19 lipca 1917 został mianowany przez Kiereńskiego, ministra wojny Rządu Tymczasowego, głównodowodzącym armii rosyjskiej[6], w miejsce gen. Aleksieja Brusiłowa. Po nominacji zażądał wprowadzenia zniesionej po rewolucji lutowej kary śmierci za dezercję z pola bitwy (co stawało się plagą demoralizującą armię rosyjską na froncie), również na zapleczu frontu. Premier i minister wojny odmówił, choć uprzednio 12 lipca przywrócił zniesioną w marcu 1917 karę śmierci na samej linii frontu, co według Korniłowa było niewystarczające dla przywrócenia dyscypliny wojskowej. Niedługo po odmowie do Kiereńskiego doszedł sfałszowany telegram o próbie zamachu stanu Korniłowa. Premier odebrał mu stanowisko głównodowodzącego. Korniłow przekonany, że Kiereński jest zakładnikiem bolszewików w Piotrogrodzie, wyruszył z korpusem kozackim na stolicę. Gdy okazało się, że Kiereński zgodził się na uzbrojenie bolszewickiej Czerwonej Gwardii i wysłał wojska z Piotrogrodu przeciw korpusowi kozackiemu, jego dowódca (gen. Aleksandr Krymow) wstrzymał bez walki marsz, a następnie popełnił samobójstwo. Kiereński odebrał Korniłowowi dowództwo i aresztował go w twierdzy w Bychowie. Dwuznaczne postępowanie Kiereńskiego i jego odwołanie się do bolszewików przeciwko armii spowodowało lawinową utratę poparcia dla Rządu Tymczasowego i w konsekwencji utorowało drogę do przejęcia władzy w Rosji przez bolszewików, w niecałe dwa miesiące od tzw. puczu Korniłowa[7].

Information icon.svg Osobny artykuł: Sprawa Korniłowa.

Po przewrocie bolszewickim i zamordowaniu w dniu 3 grudnia (20 listopada st.st.) 1917 w Mohylewie, gdzie mieściła się kwatera Naczelnego Dowództwa, przez zrewoltowany tłum ostatniego dowódcy armii rosyjskiej, gen. Nikołaja Duchonina[8] (tuż po przybyciu tam oddziałów bolszewickich z Nikołajem Krylenką na czele), Korniłow zbiegł z twierdzy w Bychowie[9] i udał się na terytorium Obwodu Wojska Dońskiego, gdzie rozpoczął organizację wojskowych oddziałów antybolszewickich, znanych później jako Armia Ochotnicza. Zginął w bitwie o Jekaterynodar z wojskami Armii Czerwonej. Po jego śmierci dowództwo nad Armią Ochotniczą objął generał Anton Denikin.

Przypisy

  1. Ojciec był chłopem i żołnierzem, matka gospodynią domową p. Richard Pipes, Rewolucja rosyjska, Warszawa 1994, ISBN 83-01-11521-1, s. 351. Por. też odezwa generała Korniłowa z 29 sierpnia 1917 : "Ludu rosyjski:nasz wielki kraj umiera! Zbliża się chwila śmierci! Zmuszony do publicznego zabrania głosu,(...) ja generał Korniłow, syn kozackiego chłopa, oświadczam wam wszystkim, że osobiście nie pragnę niczego prócz zbawienia Wielkiej Rosji. Przysięgam,że przez zwycięstwo nad nieprzyjacielem doprowadzę naród do Zgromadzenia Konstytucyjnego, gdzie będzie mógł zadecydować o własnym losie i wybrać sobie nowy ustrój polityczny." za: Pipes op.cit s.366
  2. Краткий исторический очерк Первого Сибирского Императора Александра I кадетского корпуса (1813—1913). Petersburg, 1915
  3. Richard Pipes, Rewolucja rosyjska, Warszawa 1994, ISBN 83-01-11521-1 s. 264.
  4. Karol Wędziagolski, Pamiętniki, Warszawa 2007, Wydawnictwo Iskry, ISBN 978-83-244-0036-2, s.136-145.
  5. Richard Pipes, Rewolucja rosyjska, s. 334.
  6. Richard Pipes, Rewolucja rosyjska, s. 348.
  7. Richard Pipes Rewolucja rosyjska Warszawa 1994, ISBN 83-01-11521-1 s.348-371
  8. Władymir Bieszanow, Kadry decydują o wszystkim, wyd. 2009, str. 123, ISBN 978-83-926205-5-6
  9. faktycznie został wraz z pozostałymi więźniami wypuszczony przez żołnierzy I Korpusu Polskiego pod komendą gen. Dowbora-Muśnickiego, stanowiących załogę twierdzy

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]