30 sierpnia

30 sierpnia jest 242. (w latach przestępnych 243.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 123 dni.

Kalendarium dzień po dniu

<<	sierpień 2012					>>
Pn	Wt	Śr	Cz	Pt	So	Nd
30	31	1	2	3	4	5
6	7	8	9	10	11	12
13	14	15	16	17	18	19
20	21	22	23	24	25	26
27	28	29	30	31	1	2

Święta

• imieniny obchodzą: Adaukt, Częstowoj, Częstowojna, Damroka, Feliks, Gaudencja, Ingeborga, Jan, Małgorzata, Miron, Piotr, Rebeka, Swojsław, Świetlana i Tekla.
• Kazachstan – Święto Konstytucji
• międzynarodowe – Międzynarodowy Dzień Pamięci Osób Zaginionych
• Tatarstan – Święto Utworzenia Republiki Tatarstanu
• Timor Wschodni – Rocznica Referendum Niepodległościowego
• Turcja – Dzień Zwycięstwa
• Turks i Caicos – Święto Konstytucji
• wspomnienia i święta w Kościele katolickim, obchodzą:
  • bł. Alfredo Ildefonso Schuster (arcybiskup Mediolanu)
  • św. Fiakriusz (zm. ok. 675, pustelnik, wyznawca, patron ogrodników, dorożkarzy i taksówkarzy)
  • święci:Adaukt i Feliks (męczennicy)
  • św. Małgorzata Ward (męczennica)
  • św. Pammachiusz (senator rzymski)

Wydarzenia w Polsce

Afisz informujący o mobilizacji powszechnej – 1939

• 1157 – W Krzyszkowie Bolesław Kędzierzawy złożył hołd lenny Fryderykowi Barbarossie.
• 1704 – W Narwie Rzeczpospolita podpisała przymierze z Rosją, na mocy którego oficjalnie przystąpiła do wojny ze Szwecją.
• 1914 – I wojna światowa: zwycięstwo wojsk niemieckich w bitwie pod Tannenbergiem na Mazurach.
• 1929 – Polska przyjęła zasady planu Younga.
• 1939:
  • Dekretem Prezydenta RP Ignacego Mościckiego zarządzono powszechną mobilizację.
  • Niszczyciele ORP Błyskawica, ORP Grom i ORP Burza otrzymały rozkaz natychmiastowego przejścia do Wielkiej Brytanii, dla ocalenia ich przed wpadnięciem w ręce niemieckie.
• 1942 – Hitlerowcy zlikwidowali getto w Nowym Targu.
• 1943 – Rzeź wołyńska: masakry ludności polskiej w Gaju, Budach Ossowskich, Jankowcach, Kątach i Ostrówkach.
• 1944 – 30. dzień powstania warszawskiego: częściowa ewakuacja kanałami załogi Starego Miasta do Śródmieścia.
• 1956 – Seryjny morderca Władysław Mazurkiewicz został skazany na karę śmierci.
• 1959 – W Tatrach Zachodnich została odkryta jaskinia Śnieżna Studnia.
• 1963 – Premiera filmu Pamiętnik pani Hanki.
• 1974 – W Gdyni rozpoczęto budowę Trasy im. Eugeniusza Kwiatkowskiego.
• 1978 – Para z NRD sterroryzowała i zmusiła przy pomocy pistoletu-zabawki załogę samolotu PLL LOT Tu-134, lecącego z Gdańska do Berlina Wschodniego, do wylądowania na zachodnioberlińskim lotnisku Tempelhof.
• 1980 – Sierpień 1980: podpisano porozumienie szczecińskie (33 postulaty).
• 2003 – Otwarto Tunel Wisłostrady.
• 2007 – Afera gruntowa: Janusz Kaczmarek, Konrad Kornatowski i Jaromir Netzel zostali zatrzymani przez ABW.
• 2009 – Podczas Radom Air Show dwóch pilotów zginęło w katastrofie białoruskiego myśliwca Su-27.

Wydarzenia na świecie

•   257 – Sykstus II został wybrany na papieża.
• 1363 – Powstanie Czerwonych Turbanów: rozpoczęła się bitwa na jeziorze Poyang (Chiny).
• 1464 – Paweł II został wybrany papieżem.
• 1483 – Karol VIII Walezjusz został królem Francji.
• 1546 – W kalwińskiej Genewie ukazał się dekret zabraniający nadawania dzieciom imion innych niż biblijne.
• 1757 – Wojna siedmioletnia: zwycięstwo wojsk rosyjskich nad pruskimi w bitwie pod Groß-Jägersdorf w Prusach Wschodnich.
• 1813:
  • Bitwa pod Kulm zniweczyła sukces osiągnięty przez wojska napoleońskie pod Dreznem.
  • Wojna z Krikami: masakra od 400 do 500 osób w amerykańskim Fort Mims.
• 1835 – Założono Melbourne.
• 1850 – Honolulu na Hawajach otrzymało prawa miejskie.
• 1857 – Uruchomiono pierwszą linię kolejową w Argentynie.
• 1862 – Wojna secesyjna: zwycięstwo konfederatów w II bitwie nad Bull Run.
• 1870 – Wojna francusko-pruska: zwycięstwo pruskie w bitwie pod Beaumont.
• 1873 – Austriacy Julius von Payer i Karl Weyprecht odkryli archipelag Ziemia Franciszka Józefa na Morzu Barentsa.
• 1897 – Madagaskar: w bitwie pod Ambiky Francuzi pokonali wojowników z plemienia Sakalava.
• 1909 – Założono Międzynarodową Ligę Przeciwpadaczkową (ILAE).
• 1914 – Armia nowozelandzka zajęła Samoa Niemieckie.
• 1918 – Na wiecu w Moskwie Fanny Kapłan postrzeliła Włodzimierza Lenina.
• 1922 – Wojna grecko-turecka: miażdżące zwycięstwo Turków w bitwie pod Dumlupinar.
• 1925 – W wyniku referendum została zatwierdzona konstytucja Chile.
• 1932 – Hermann Göring został przewodniczącym Reichstagu.
• 1940 – Odbył się drugi arbitraż wiedeński.
• 1942 – II wojna światowa w Afryce: rozpoczęła się bitwa pod Alam Halfa.
• 1945 – Wojska brytyjskie zajęły Hongkong, okupowany przez Japończyków od 1941 roku.
• 1948 – W Rumunii powstała komunistyczna tajna policja Securitate.
• 1951 – W Waszyngtonie podpisano amerykańsko-filipińsko układ o wzajemnej obronie.
• 1954 – Francuski parlament odrzucił układ o Europejskiej Wspólnocie Obronnej (EWO).
• 1956 – W Luizjanie otwarto Lake Pontchartrain Causeway, najdłuższy most na świecie.
• 1963 – W Waszyngtonie i Moskwie zainstalowano tzw. „czerwone telefony”.
• 1965 – Ukazał się album Boba Dylana Highway 61 Revisited.
• 1974 – W Zagrzebiu wykoleił się ekspres Belgrad-Dortmund; zginęły 153 osoby.
• 1981 – Prezydent Iranu Mohammad Ali Radżai i premier Mohammad Javad Bahonar zginęli wraz z trzema innymi osobami w zamachu bombowym w Teheranie.
• 1982 – Lider OWP Jaser Arafat został zmuszony do opuszczenia Libanu.
• 1983:
  • 90 osób zginęło w katastrofie samolotu Tu-134 w Ałma-Acie (Kazachstan).
  • Rozpoczęła się misja STS-8 wahadłowca Challenger.
• 1984 – Rozpoczęła się misja pierwsza misja wahadłowca Discovery.
• 1987 – Podczas lekkoatletycznych mistrzostw świata w Rzymie, Bułgarka Stefka Kostadinowa ustanowiła obowiązujący do dziś rekord świata w skoku wzwyż (2,09 m).
• 1989 – Roman Polański ożenił się z francuską aktorką Emmanuelle Seigner.
• 1991:
  • Azerbejdżan i Tatarstan ogłosiły niepodległość od ZSRR.
  • W finale konkursu w skoku w dal podczas tokijskich mistrzostw świata w lekkoatletyce Mike Powell ustanowił rekord świata, uzyskując 8,95 m.
• 1992 – Michael Schumacher wygrał swój pierwszy wyścig w F1 (Grand Prix Belgii).
• 1993:
  • Robert Malval został premierem Haiti.
  • W Casablance oddano do użytku jeden z największych na świecie Meczet Hassana II.
• 1994 – Ukazał się debiutancki album grupy Oasis Definitely Maybe.
• 1995:
  • W Kazachstanie przyjęto w referendum nową konstytucję.
  • Wojna w Bośni: wojska NATO i ONZ rozpoczęły ataki na oblegających Sarajewo Serbów.
• 1999 – W referendum na Timorze Wschodnim większość mieszkańców opowiedziała się za niepodległością.
• 2000 – Na Timorze Wschodnim odbyły się wybory do Zgromadzenia Konstytucyjnego mającego przygotować przyszły ustrój państwa.
• 2002 – Zawarto międzykoreańskie porozumienie w sprawie przywrócenia połączeń kolejowych i drogowych.
• 2007 – W Japonii utworzono Park Narodowy Oze.
• 2008 – 12 indyjskich policjantów zginęło w wyniku wybuchu miny w stanie Jharkhand.
• 2009:
  • Ali Bongo Ondimba wygrał wybory prezydenckie w Gabonie.
  • W Japonii odbyły się wybory parlamentarne.
• 2010 – W Bratysławie 48-letni szaleniec Lubomír Harman zastrzelił 7 osób, zranił 14, po czym popełnił samobójstwo.

Urodzili się

• 1334 – Piotr I, król Kastylii i Leónu (zm. 1369)
• 1377 – Szahruch, władcą z dynastii timurydów, syn Timura (zm. 1447)
• 1727 – Giovanni Domenico Tiepolo – włoski malarz, rysownik i grafik okresu rokoka (zm. 1804)
• 1748 – Jacques-Louis David, francuski malarz (zm. 1825)
• 1797 – Mary Shelley, angielska pisarka (zm. 1851)
• 1804 – Aleksander Chodźko, polski poeta, orientalista, slawista (zm. 1891)
• 1852 – Jacobus Henricus van 't Hoff, holenderski chemik, laureat Nagrody Nobla (zm. 1911)
• 1864 – Siener van Rensburg – afrykanerski prorok
• 1866 – Konstanty Skirmunt, polski polityk, dyplomata, minister spraw zagranicznych (zm. 1949)
• 1869 – Stanisław Śliwiński, polski inżynier rolnik, działacz gospodarczy i społeczny, polityk, minister aprowizacji (zm. 1929)
• 1871 – Ernest Rutherford, nowozelandzki fizyk, chemik (zm. 1937)
• 1873 – Cezydiusz Giacomantonio, włoski franciszkanin, misjonarz, męczennik, święty katolicki (zm. 1900)
• 1884 – Theodor Svedberg, szwedzki chemik (zm. 1971)
• 1892 – Stefan Bagiński, polski histolog, profesor Uniwersytetu i Akademii Medycznej w Łodzi (zm. 1969)
• 1896 – Raymond Massey, kanadyjski aktor (zm. 1983)
• 1898 – Shirley Booth, amerykańska aktorka (zm. 1992)
• 1901 – Henryk Luft-Lotar, polski reżyser, aktor teatralny (zm. 1979)
• 1902 – Józef Maria Bocheński, polski logik, filozof (zm. 1995)
• 1905 – Alicja Stern, polska pisarka, scenarzystka, tłumaczka (zm. 1993)
• 1906:
  • Joan Blondell, amerykańska aktorka (zm. 1979)
  • Jerzy Broński, polski żołnierz (zm. 1948)
• 1908 – Fred MacMurray, amerykański aktor (zm. 1991)
• 1909 – Tadeusz Sołtyk, polska konstruktor lotniczy (zm. 2004)
• 1910 – Arseniusz Romanowicz, polski architekt (zm. 2008)
• 1912:
  • Krystyna Lubicz-Lisowska, polska aktorka (zm. 1993)
  • Edward Mills Purcell, amerykański fizyk, laureat Nagrody Nobla (zm. 1997)
• 1913 – Irena Sławińska, polski teatrolog, historyk i teoretyk literatury (zm. 2004)
• 1917 – Denis Healey, brytyjski polityk, minister
• 1918 – Benon Stranz, polski specjalista w zakresie górnictwa, wiceminister górnictwa i energetyki (zm. 2011)
• 1919 – Ryszarda Hanin, polska aktorka (zm. 1994)
• 1922 – Donald Hewlett, brytyjski aktor (zm. 2011)
• 1923:
  • Lech Lorentowicz, polski reżyser filmowy (zm. 1987)
  • Vic Seixas, amerykański tenisista
• 1927 – Helena Sekuła, polska pisarka
• 1928 – Leon Cyboran, polski historyk filozofii indyjskiej, sanskrytolog, jogin (zm. 1977)
• 1930:
  • Witold Karczewski, polski lekarz, polityk, minister (zm. 2008)
  • Paul Poupard, francuski duchowny katolicki, kardynał
  • Mira Rychlicka, polska aktorka (zm. 2007)
• 1931 – John Swigert, amerykański astronauta (zm. 1982)
• 1935 – Gerhard Mitter, niemiecki kierowca Formuły 1 (zm. 1969)
• 1936 – Edward Pałłasz, polski kompozytor, twórca muzyki filmowej
• 1937:
  • Ninel Kameraz-Kos, polska malarka, znawczyni kultury żydowskiej (zm. 2011)
  • Bruce McLaren, nowozelandzki inżynier, kierowca wyścigowy (zm. 1970)
• 1938 – Dorota Terakowska, polska pisarka, dziennikarka (zm. 2004)
• 1939 – John Peel, brytyjski prezenter radiowy, dziennikarz muzyczny (zm. 2004)
• 1940 – Wojciech Kozłowski, polski operator filmowy
• 1942 – Krzysztof Cwynar, polski piosenkarz, kompozytor, działacz społeczny
• 1943 – Jean-Claude Killy, francuski narciarz alpejski
• 1944 – Krzysztof Glass, polski poeta, malarz, grafik, publicysta (zm. 2000)
• 1951 – Timothy Bottoms, amerykański aktor
• 1952 – Wojciech Fibak, polski tenisista
• 1953:
  • Lech Majewski, polski pisarz, malarz, reżyser filmowy
  • Rudi Schuberth, polski piosenkarz, kompozytor, autor tekstów piosenek
• 1954 – Alaksandr Łukaszenka, białoruski polityk, prezydent Białorusi
• 1956 – Lech Dyblik, polski aktor
• 1958:
  • Anna Politkowska, rosyjska dziennikarka (zm. 2006)
  • Sarah Watt, australijska reżyser filmowa (zm. 2011)
• 1959 – Marek Sikora, polski aktor, reżyser, choreograf (zm. 1996)
• 1960:
  • Philippe Jean-Charles Jourdan, estoński biskup katolicki
  • Tomasz Nowak, polski bokser
• 1962:
  • Wasyl Jewsiejew, ukraiński piłkarz (zm. 2010)
  • Aleksander Litwinienko, rosyjski podpułkownik KGB/FSB (zm. 2006)
• 1966 – Ilona Kucińska, polska aktorka
• 1968 – Mirosław Staniek, polski piłkarz (zm. 2009)
• 1969 – Vladimir Jugović, serbski piłkarz
• 1970 – Paulo Sousa, portugalski piłkarz, trener piłkarski
• 1971:
  • Katherine Megan McArthur, amerykańska astronautka
  • Katarzyna Nosowska, polska piosenkarka, autorka tekstów piosenek
• 1972:
  • Cameron Diaz, amerykańska aktorka
  • Marcin Nałęcz-Niesiołowski, polski dyrygent
  • Pavel Nedvěd, czeski piłkarz
• 1973:
  • Kimberley Joseph, kanadyjska aktorka
  • Ołeksandr Swystunow, ukraiński piłkarz
  • Harald Walder, austriacki snowboardzista
• 1974:
  • Camilla Läckberg, szwedzka pisarka
  • Florin Popescu, rumuński kajakarz, kanadyjkarz
• 1975:
  • Marina Anissina, rosyjska łyżwiarka figurowa
  • Giorgi Asanidze, gruziński sztangista
• 1976 – Adrian Małecki, polski koszykarz
• 1977:
  • Kamil Kosowski, polski piłkarz
  • Félix Sánchez, dominikański lekkoatleta, płotkarz
• 1978 – Swetosław Todorow, bułgarski piłkarz
• 1979:
  • Juan Ignacio Chela, argentyński tenisista
  • Klementyna Umer, polska aktorka, wokalistka
• 1981:
  • Izabela Kała, polska aktorka
  • Tomasz Majewski, polski kulomiot
  • André Niklaus, niemiecki lekkoatleta
  • Mohamed Sobhy, egipski piłkarz, bramkarz
• 1982:
  • Bianka Lamade, niemiecka tenisistka
  • Andy Roddick, amerykański tenisista
• 1984 – Ołeksandr Łazarowicz, ukraiński skoczek narciarski
• 1985:
  • Leisel Jones, australijska pływaczka
  • Tianna Madison, amerykańska skoczkini w dal
  • Eamon Sullivan, australijski pływak
• 1986 – Ryan Ross, amerykański wokalista i gitarzysta grupy The Young Veins
• 1988 – Andrea Morassi, włoski skoczek narciarski

Zmarli

•   526 – Teodoryk Wielki, król Ostrogotów (ur. ?)
• 1181 – Aleksander III, papież (ur. ok. 1100)
• 1483 – Ludwik XI, król Francji (ur. 1423)
• 1505 – Elżbieta Rakuszanka, królowa Polski, żona Kazimierza IV Jagiellończyka (ur. 1436)
• 1580 – Emanuel Filibert, książę Sabaudii (ur. 1528)
• 1855 – Julian Korsak, polski poeta, tłumacz (ur. 1806 lub 1807)
• 1928 – Wilhelm Wien, niemiecki fizyk (ur. 1864)
• 1935 – Henri Barbusse, francuski pisarz (ur. 1873)
• 1940 – Joseph John Thomson, angielski fizyk, odkrywca elektronu (ur. 1856)
• 1944 – Roger Barlet, francuski kapral, dezerter z Wehrmachtu, uczestnik powstania warszawskiego (ur. ?)
• 1946 – Henryk Sucharski, polski dowódca wojskowy (ur. 1898)
• 1961 – Charles Coburn, amerykański aktor (ur. 1877)
• 1978 – Henryk Zygalski, polski matematyk, kryptolog (ur. 1908)
• 1981 – Vera-Ellen, amerykańska aktorka, tancerka (ur. 1921)
• 1983 – Zygmunt Malawski, polski aktor (ur. 1923)
• 1984 – Roman Szmar, polski aktor, tancerz (ur. 1903)
• 1986 – Krystyna Szczepańska, polska śpiewaczka operowa (mezzosopran) (ur. 1917)
• 1988:
  • Marian Małowist, polski historyk, mediewista (ur. 1909)
  • Wanda Wermińska, polska śpiewaczka operowa (sopran) (ur. 1900)
• 1994 – Lindsay Anderson, brytyjski reżyser filmowy (ur. 1923)
• 1995 – Adam Wiśniewski-Snerg, polski pisarz science fiction (ur. 1937)
• 1996:
  • Alfredo Crevenna, meksykański reżyser filmowy (ur. 1914)
  • Christine Pascal, francuska aktorka, reżyserka filmowa (ur. 1953)
• 1997:
  • Karol Taylor, polski biochemik, biolog, profesor Uniwersytetu Gdańskiego (ur. 1928)
  • Ernest Wilimowski, polski piłkarz (ur. 1916)
• 2002 – John Lee Thompson, angielski reżyser filmowy (ur. 1914)
• 2003 – Charles Bronson, amerykański aktor (ur. 1921)
• 2004 – Piotr Różycki, polski dziennikarz (ur. 1946)
• 2006:
  • Glenn Ford, amerykański aktor (ur. 1916)
  • Nadżib Mahfuz, egipski pisarz, laureat Nagrody Nobla (ur. 1911)
• 2007 – José Luis de Villalonga, hiszpański aktor, dziennikarz (ur. 1920)
• 2008:
  • Władysław Kowalski, kanadyjski wrestler, pochodzenia polskiego (ur. 1926)
  • Henryk Szymborski, polski piłkarz (ur. 1931)
• 2009:
  • Alaksandr Marficki, białoruski pilot wojskowy, pułkownik (ur. 1956)
  • Alaksandr Żuraulewicz, białoruski pilot wojskowy (ur. 1963)
• 2010:
  • Alain Corneau, francuski reżyser filmowy (ur. 1943)
  • Henryk Czapczyk, polski piłkarz, AK, uczestnik powstania warszawskiego (ur. 1922)
  • Francisco Varallo, argentyński piłkarz (ur. 1910)