Chemnitz

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy miasta. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.
Chemnitz
Chemnitz
Herb Flaga
Herb Chemnitz Flaga Chemnitz
Państwo  Niemcy
Kraj związkowy Saksonia
Powierzchnia 220,85 km²
Wysokość 267-523 m n.p.m.
Populacja (31.12.2009)
• liczba ludności
• gęstość

243 089
1101 os./km²
Nr kierunkowy 0371, 037200, 037209, 03722, 03726
Kod pocztowy 09001-09247, 09224, 09228, 09247
Tablice rejestracyjne C
Podział miasta 39 dzielnic
Plan Chemnitz
Plan Chemnitz
Położenie na mapie Saksonii
Mapa lokalizacyjna Saksonii
Chemnitz
Chemnitz
Położenie na mapie Niemiec
Mapa lokalizacyjna Niemiec
Chemnitz
Chemnitz
Ziemia 50°50′N 12°55′E/50,833333 12,916667Na mapach: 50°50′N 12°55′E/50,833333 12,916667
Wikipodróże Informacje turystyczne w Wikipodróżach
Strona internetowa
Portal Portal Niemcy

Chemnitz (hist. 1953-1990 Karl-Marx-Stadt; górnołuż. Kamjenica; czes. Saská Kamenice; pol. hist. Kamienica Saska[1]) – miasto na prawach powiatu w południowo-wschodnich Niemczech, w Saksonii, nad rzeką Chemnitz; u podnóża Rudaw; po Lipsku i Dreźnie trzecie co do wielkości miasto Saksonii. W latach 19531990 miasto nosiło nazwę Karl-Marx-Stadt (Miasto Karola Marksa).

Nazwa[edytuj | edytuj kod]

Nazwa miejscowości wywodzi się od słowiańskiej nazwy kamień - "kamien". Pochodzi bezpośrednio od nazwy miejscowości "Kamienica" założonej w tym miejscu przez Słowian Połabskich - Łużyczan.[2][3]

Dzielnice[edytuj | edytuj kod]

Miasto Chemnitz dzieli się na 39 dzielnic:

  • Adelsberg
  • Altchemnitz
  • Altendorf
  • Bernsdorf
  • Borna-Heinersdorf
  • Ebersdorf
  • Einsiedel
  • Erfenschlag
  • Euba
  • Furth
  • Gablenz
  • Glösa-Draisdorf
  • Grüna
  • Harthau
  • Helbersdorf
  • Hilbersdorf
  • Hutholz
  • Kapellenberg
  • Kappel
  • Kaßberg
  • Klaffenbach
  • Kleinolbersdorf-Altenhain
  • Lutherviertel
  • Markersdorf
  • Mittelbach
  • Morgenleite
  • Rabenstein
  • Reichenbrand
  • Reichenhain
  • Röhrsdorf
  • Rottluff
  • Schloßchemnitz
  • Schönau
  • Siegmar
  • Sonnenberg
  • Stelzendorf
  • Wittgensdorf
  • Yorckgebiet
  • Zentrum

Historia[edytuj | edytuj kod]

W roku 1136 cesarz Lotar III lokował na terenie obecnego miasta klasztor benedyktynów, który w roku 1143 otrzymał przywilej targowy. W pobliżu na rzece Chemnitz, Fryderyk I Barbarossa lokował osadę o charakterze miejskim. Ze względu na rosnącą stale liczbę ludności osadę już wkrótce przeniesiono na podmokłe tereny w głąb doliny, które w ciągu kolejnych dziesięcioleci stopniowo osuszano. W pierwszej połowie XIII wieku powstały mury miejskie z czterema bramami i furtą. Do 1308 Chemnitz było wolnym miastem, następni przeszło pod panowanie Wettynów. Nadany przez nich monopol na wybielanie płócien z całego terytorium Marchii Miśnieńskiej zapewnił miastu rozkwit i dobrobyt przez kolejne stulecia. Ważną rolę w życiu gospodarczym grodu odgrywało ponadto hutnictwo.

W roku 1539 w mieście wprowadzono reformację. Pod rządami Georgiusa Agricoli, niemieckiego humanisty, lekarza i mineraloga, który w latach 1546-1555 sprawował urząd burmistrza, Chemnitz było ważnym ośrodkiem humanizmu. Bujny rozwój miasta wyhamowały liczne klęski w XVII wieku: zaraza w latach 1612 i 1613, wielki pożar w 1631 oraz wojna trzydziestoletnia. W ich wyniku liczba ludności spadła z 5 500 do 3 000. Część zabudowy została zniszczona, a miasto popadło w długi.

Zamek Klaffenbach

W początkach XVIII wieku Chemnitz osiągnęło ponownie stan zaludnienia sprzed wieku, miasto ucierpiało jednak ponownie w wyniku III wojny północnej oraz wojny siedmioletniej, podczas których było wielokrotnie plądrowane przez obce wojska i obciążane kontrybucjami.

Po 1800 roku Chemnitz stało się ważnym ośrodkiem przemysłowym, przede wszystkim włókienniczym. Za ojca włókiennictwa w tym regionie uważa się Johanna Esche, który rozpoczął produkcje rajstop i skarpet na szeroką skalę, stosując najnowsze techniki i francuskie maszyny. Region wokół Chemnitz zaczęto nazywać "Saksońskim Manchesterem".

W czasie II wojny światowej miasto zostało silnie zniszczone wskutek nalotów.

Przed zjednoczeniem Niemiec z roku 1990 miasto liczyło 313,8 tys. mieszkańców (w roku 1987).

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

H. van de Velde: willa Eschego w Chemnitz widok od strony ogrodu

Transport[edytuj | edytuj kod]

Sport[edytuj | edytuj kod]

Miasta partnerskie[edytuj | edytuj kod]

Osobistości[edytuj | edytuj kod]

urodzone w Chemnitz[edytuj | edytuj kod]

związane z miastem[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. Praca zbiorowa, Piękno saksońskich miast, TMGS, Drezno

Przypisy

  1. Kamienica Saska w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Tom III (Haag – Kępy) z 1882 r.
  2. "Slawische Ortsnamen in Deutschland" strona niemieckiego magazynu językowego ":Onomastik".
  3. Ernst Eichler, "Namenforschung: Ein Internationales Handbuch Zur Onomastik, Tom 1", Walter de Gruyter, 1995, ISBN 3110203421, str. 712.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]