Irena Kwiatkowska

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Irena Kwiatkowska
Irena Kwiatkowska, 2008
Irena Kwiatkowska, 2008
Data
i miejsce urodzenia
17 września 1912
Warszawa
Data
i miejsce śmierci
3 marca 2011
Konstancin-Jeziorna
Zawód aktorka
Współmałżonek Bolesław Kielski (1947-1994; jego śmierć)[1]
Lata aktywności 1935-2009
Odznaczenia
Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Order Sztandaru Pracy II klasy Medal 10-lecia Polski Ludowej Medal 30-lecia Polski Ludowej Złoty Medal "Zasłużony Kulturze Gloria Artis" Złota Oznaka Honorowa Towarzystwa Polonia Odznaka 1000-lecia Państwa Polskiego Order Uśmiechu
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Wikicytaty Irena Kwiatkowska w Wikicytatach

Irena Kwiatkowska-Kielska (ur. 17 września 1912 w Warszawie, zm. 3 marca 2011 w Konstancinie-Jeziornie) – polska aktorka teatralna, filmowa i telewizyjna, artystka kabaretowa.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Irena Kwiatkowska, 1949
Odcisk dłoni Ireny Kwiatkowskiej w Alei Gwiazd w Międzyzdrojach, 2003
Irena Kwiatkowska z Wiesławem Gołasem, Warszawa, 4 kwietnia 2008
Irena Kwiatkowska z Marią Kaczyńską, 16 września 2009

Córka Kryspina. Absolwentka IX LO im. Klementyny Hoffmanowej w Warszawie. W 1935 ukończyła studia na Wydziale Aktorskim Państwowego Instytutu Sztuki Teatralnej, pod kierunkiem m.in. Aleksandra Zelwerowicza. Zadebiutowała w teatrze Cyrulik Warszawski, gdzie została zaproszona przez Fryderyka Jarossy'ego. Do wybuchu wojny grała w teatrach Powszechnym w Warszawie, Nowym w Poznaniu i Polskim w Katowicach[2].

Podczas okupacji niemieckiej pracowała w kuchni ZASP-u, podejmowała się też innych prac dorywczych. Była żołnierzem AK, uczestniczyła w powstaniu warszawskim.

Po zakończeniu wojny, na prośbę Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego i Antoniego Bohdziewicza, wyjechała do Krakowa. Tam występowała w kabarecie Siedem Kotów, gdzie wiersze, piosenki oraz skecze dla niej pisał Gałczyński. Tutaj też w ramach Teatrzyku Zielona Gęś specjalnie dla Ireny Kwiatkowskiej stworzył postać Hermenegildy Kociubińskiej, poetki hermetyczno-sympatycznej. Od 1948 związana ze scenami warszawskimi. Zagrała ponad sto ról teatralnych, 20 filmowych i telewizyjnych (m.in. jako matka Pawła w Wojnie Domowej, kobieta pracująca w Czterdziestolatku). Występowała w Kabarecie Dudek oraz Kabarecie Starszych Panów.

Przez niemal 65 lat współpracowała z Polskim Radiem[3]. Pracowała w nim jako spikerka[3], wzięła udział w nagraniu wielu audycji radiowych, zwłaszcza dla dzieci. Czytała im m.in. wiersze Jana Brzechwy[3] i Juliana Tuwima (jej wykonanie „Ptasiego radia” Tuwima do dzisiaj uchodzi za jedną z najwybitniejszych interpretacji wiersza w XX wieku), kolejne odcinki Przygód Plastusia[3] (Marii Kownackiej), Przygód Tomka Sawyera (Marka Twaina) oraz książki Ania z Zielonego Wzgórza (Lucy Maud Montgomery). Występowała także m.in. w Podwieczorku przy mikrofonie[3]. Polskie Radio nagrodziło ją Złotym i Diamentowym Mikrofonem oraz Wielkim Splendorem[3]. Aktorka była bezdzietna.

Śmierć i pogrzeb[edytuj | edytuj kod]

Grób aktorki Ireny Kwiatkowskiej i jej męża Bolesława Kielskiego na Starych Powązkach w Warszawie - aleja 189 (stan na marzec 2012)
Ławeczka Ireny Kwiatkowskiej przy deptaku w Ustce

Irena Kwiatkowska zmarła w Domu Aktora w Skolimowie[4]. Pogrzeb artystki odbył się 14 marca 2011 w kościele Św. Krzyża w Warszawie, gdzie mszy świętej przewodniczył ks. Wiesław Niewęgłowski, który odczytał list od metropolity warszawskiego kardynała Kazimierza Nycza. W ostatniej drodze aktorce towarzyszyła rodzina oraz licznie przybyli artyści m.in. Olgierd Łukaszewicz, Maja Komorowska, Barbara Krafftówna, Alina Janowska, Jerzy Gruza, Teresa Lipowska, Jerzy Połomski, Wojciech Młynarski, Stanisław Brejdygant, Jacek Kawalec, Jacek Bławut i inni. Obecny był również minister kultury Bogdan Zdrojewski, który wygłosił pożegnalne przemówienie. Irena Kwiatkowska pochowana została w kwaterze 189 u boku swojego męża Bolesława Kielskiego na Cmentarzu Powązkowskim w Warszawie[5].

Filmografia[edytuj | edytuj kod]

Nagrody i odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Książki o Irenie Kwiatkowskiej[edytuj | edytuj kod]

  • Roman Dziewoński, Irena Kwiatkowska i znani sprawcy (Muza 2003, ISBN 83-7319-479-7)
  • Irena Kwiatkowska czyta "Dzieci z Bullerbyn" Astrid Lindgren (zawiera m.in. sylwetkę aktorki; Biblioteka "Gazety Wyborczej" 2007, ISBN 978-83-60225-79-0; seria: "Mistrzowie słowa")

Przypisy

  1. Irena Kwiatkowska.
  2. Irena Kwiatkowska była związana z Katowicami i Śląskiem
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 3,5 IAR: Odeszła Irena Kwiatkowska. polskieradio.pl, 2011-03-03. [dostęp 2011-03-03].
  4. TVN24 - Nie żyje Irena Kwiatkowska
  5. Irena Kwiatkowska pożegnana przez rodzinę, przyjaciół i świat artystyczny. onet.pl, 2010-03-14. [dostęp 2011-03-14].
  6. 11 lipca 1955 „za zasługi w dziedzinie kultury i sztuki” M.P. z 1955 r. Nr 91, poz. 1144
  7. 7,0 7,1 (PAP): Zmarła Irena Kwiatkowska. empik.com, 2011-03-03. [dostęp 2011-03-03].
  8. Wielki Splendor - nagrody Teatru Polskiego Radia wręczone. prsa.pl, 2008-12-01. [dostęp 2010-12-06].
  9. M.P. z 2001 r. Nr 4, poz. 78 – pkt. 4. – jako Irena Kwiatkowska-Kielska
  10. Agnieszka Hamelusz. Glorie Artis dla policjantów. „Stołeczny Magazyn Policyjny”, 2005-12-10. Komenda Stołecznej Policji. 
  11. Odeszła kolejna Mistrzyni. Mistrz Mowy Polskiej, marzec 2011. [dostęp 2011-07-27].
  12. M.P. z 2010 r. Nr 27, poz. 256 – jako Irena Kielska
  13. Order dla aktorki komediowej stulecia. prezydent.pl, 209-09-08. [dostęp 2010-11-10].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]