John Herschel

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
John Herschel, 1829
John Herschel na zdjęciu Julii Margaret Cameron, 1867

John Frederick William Herschel (ur. 7 marca 1792 w Slough (Anglia), zm. 11 maja 1871 w Collingwood w hrabstwie Kent) – angielski astronom, chemik i fizyk, syn Mary Pitt i Williama Herschela.

Studiował astronomię i matematykę na Uniwersytecie Cambridge. W 1816 porzucił świetną karierę uniwersytecką, by pomóc choremu już ojcu w jego działalności i poświęcił się astronomii. Od 1816 roku badał gwiazdy podwójne i mgławice. Zapał do badania nieba odziedziczył po ojcu, który odkrył Urana oraz zajmował się badaniami jego satelitów. Pierwszym dużym osiągnięciem była obserwacja gwiazd podwójnych, skatalogowanych przez jego ojca. Po śmierci ojca użył jego teleskopu do uaktualnienia katalogu gromad i mgławic. W latach 1821-1823, współpracując z J. Southem, opublikował Philosophical Transactions – nowy katalog 5057 gwiazd podwójnych, z których sam odkrył 3347, za który obaj otrzymali Złoty Medal Królewskiego Towarzystwa Astronomicznego i Nagrodę Lalande'a (1825) Paryskiej Akademii Nauk[1].

Od 1824 do 1827 był sekretarzem Królewskiego Towarzystwa (Royal Society), potem prezydentem Towarzystwa Astronomicznego (Astronomical Society). W 1833 ukazała się jego znakomita, przeznaczona dla laików książka Treatise on Astronomy.

W roku 1834 wyjechał do Afryki, by stamtąd lepiej zbadać południową część nieba niewidoczną z Europy i naszkicować jej mapy. Pracował na Przylądku Dobrej Nadziei, odkrywając tam wiele nowych mgławic i gwiazd podwójnych. Odkrył w Obłoku Magellana 278 mgławic i skupień oraz 600 gwiazd. W czasie tej podróży chciał też przyjrzeć się komecie Halleya, która w 1835 roku miała pojawić się na niebie. Po powrocie do Anglii poddał analizie i opublikował wyniki swoich badań. Przez kolejną trzyletnią kadencją był prezydentem teraz już Królewskiego Towarzystwa Astronomicznego (Royal Astronomical Society). Konsekwentnie odrzucał liczne oferty na objęcie prestiżowych akademickich i politycznych stanowisk, preferując spokojną pracę badawczą. Od 1849 do 1873 uzupełniał swój traktat przez 12 kolejnych wydań. Dokonał nieudanej próby zamiany brytyjskiego systemu monetarnego na system dziesiętny.

Po powrocie z Afryki w roku 1838 dowiedział się o artykule Richarda A. Locke'a w „New York Sun” o swoich rzekomych odkryciach z Księżyca (ludzie-nietoperze, morza, lasy, liliowo-fioletowe piramidy itp.).

W 1864 roku wydał General Catalague of Nebulae and Clusters of Stars, zawierający wszystkie dotychczas znane (5079) mgławice.

Prowadził także prace z optyki i teorii nauk przyrodniczych. Był jednym z pionierów fotografii. Do fotografii wprowadził takie terminy jak: negatyw, pozytyw i przede wszystkim samą nazwę dziedziny – fotografia. Odkrył tiosiarczan sodu, wynalazł cyjanotypię.

Odkrył zjawisko nazwane zjawiskiem Herschela.

Po śmierci uznano go za największego naukowca stulecia. Został pochowany w opactwie westminsterskim obok Isaaca Newtona.[2]

Przypisy

  1. Encyklopedia Britannica. Ziemia i Wszechświat. T. XXI. Poznań: Wydawnictwo KURPISZ S.A., 2006, s. 59. ISBN 978-1-59339-330-4.
  2. Praca zbiorowa: Kosmos. Warszawa: Buchmann Sp. z o.o., 2012, s. 214. ISBN 978-83-7670-323-7.
Commons in image icon.svg
Zobacz w Wikicytatach kolekcję cytatów
John Herschel