Pajęcznica liliowata
| Pajęcznica liliowata | |||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Systematyka[1] | |||||||||||||||||||||||||||||||
| Domena | eukarionty |
||||||||||||||||||||||||||||||
| Królestwo | rośliny |
||||||||||||||||||||||||||||||
| Klad | rośliny naczyniowe |
||||||||||||||||||||||||||||||
| Klad | Euphyllophyta |
||||||||||||||||||||||||||||||
| Klad | rośliny nasienne |
||||||||||||||||||||||||||||||
| Klasa | okrytonasienne |
||||||||||||||||||||||||||||||
| Klad | jednoliścienne |
||||||||||||||||||||||||||||||
| Rząd | szparagowce |
||||||||||||||||||||||||||||||
| Rodzina | szparagowate |
||||||||||||||||||||||||||||||
| Podrodzina | agawowe |
||||||||||||||||||||||||||||||
| Rodzaj | pajęcznica |
||||||||||||||||||||||||||||||
| Gatunek | pajęcznica liliowata |
||||||||||||||||||||||||||||||
| Nazwa systematyczna | |||||||||||||||||||||||||||||||
| Anthericum liliago L. Sp. Pl. 1: 310. 1753[2] |
|||||||||||||||||||||||||||||||
| Synonimy | |||||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||||
| Kategoria zagrożenia | |||||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||||
Pajęcznica liliowata (Anthericum liliago L.) – gatunek rośliny z rodziny szparagowatych (Asparagaceae s.l.) i podrodziny agawowych (Agavoideae). Występuje w Europie południowej i Środkowej, w Polsce rośnie na zboczach doliny dolnej Odry, Warty oraz na terenach przyległych[3].
Spis treści |
[edytuj] Rozmieszczenie geograficzne
Zwarty zasięg tego gatunku obejmuje tereny w Europie od środkowej części Półwyspu Iberyjskiego za zachodzie, przez Francję i Niemcy na północy po Słowację i Półwysep Bałkański na wschodzie. Na południu sięga do wybrzeży Morza Śródziemnego. Rozproszone stanowiska ma w północnych Niemczech, w Danii i w południowej Szwecji, w Polsce, Rumunii, w północnej Turcji, południowej Grecji i na Korsyce[4].
W Polsce wszystkie stanowiska tego gatunku znajdują się w zachodniej części kraju, gdzie skupiają się w dolinach dolnej Odry i Warty[3]. Jeszcze w XIX wieku spotykany był także na nielicznych stanowiskach w Wielkopolsce i na Nizinie Śląskiej[5].
[edytuj] Morfologia
Kłączowa bylina, łodyga bezlistna, nierozgałęziona zakończona groniastym kwiatostanem, złożonym z 6-10 kwiatów. Wysokość rośliny 30–80 cm. Trawiaste liście odziomkowe zebrane są w różyczkę. Kwiaty dość duże, o średnicy 3,5–4 cm. Owocem jest torebka, długości 9–15 mm.
[edytuj] Biologia i ekologia
Bylina. Rośnie w miejscach nasłonecznionych, w murawach kserotermicznych, ew. w świetlistych zaroślach. Jest gatunkiem charakterystycznym dla muraw z klasy Festuco-Brometea[6]. Czas kwitnienia: maj-czerwiec. Niekiedy kwitnie powtórnie jesienią.
[edytuj] Zagrożenia i ochrona
Roślina objęta w Polsce gatunek ten jest narażony na wyginięcie. Objęta w Polsce ścisłą ochroną. Ogromnym zagrożeniem dla gatunku jest zarastanie muraw kserotermicznych i niszczenie stanowisk przez człowieka.
Kategorie zagrożenia:
- Kategoria zagrożenia w Polsce wg Czerwonej listy roślin i grzybów Polski (2006)[7]: V (narażony).
- Kategoria zagrożenia w Polsce wg Polskiej Czerwonej Księgi Roślin: VU (ang. vulnerable, narażony)
[edytuj] Przypisy
- ↑ Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2009-06-12].
- ↑ 2,0 2,1 Anthericum liliago (ang.). W: The Plant List [on-line]. [dostęp 2011-12-26].
- ↑ 3,0 3,1 Adam Zając, Maria (red.) Zając: Atlas rozmieszczenia roślin naczyniowych w Polsce. Kraków: Pracownia Chorologii Komputerowej Instytutu Botaniki Uniwersytetu Jagiellońskiego, 2001. ISBN 83-915161-1-3.
- ↑ Anthericum liliago. W: Den virtuella floran – mapa zasięgu geograficznego (Hultén, E. & Fries, M. 1986. Atlas of North European vascular plants: north of the Tropic of Cancer I-III. – Koeltz Scientific Books, Königstein) [on-line]. [dostęp 2011-12-26].
- ↑ Wanda Wójtowicz: Pajęcznica liliowata. Kraków: W: Kaźmierczakowa R., Zarzycki K. Polska CZerwona Księga Roślin, PAN, 2001, s. 414-416. ISBN 83-85444-85-8.
- ↑ Władysław Matuszkiewicz: Przewodnik do oznaczania zbiorowisk roślinnych Polski. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14439-4.
- ↑ Red list of plants and fungi in Poland. Czerwona lista roślin i grzybów Polski. Zbigniew Mirek, Kazimierz Zarzycki, Władysław Wojewoda, Zbigniew Szeląg (red.). Kraków: Instytut Botaniki im. W. Szafera, Polska Akademia Nauk, 2006. ISBN 83-89648-38-5.