Pułk Ułanów Karpackich

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Pułk Ułanów Karpackich
Ag virtuti.jpg
Znak pancerny.svg
Odznaka Ułanów Karpackich.jpg
Odznaka pamiątkowa ułanów karpackich
Historia
Państwo  Polska
Sformowanie 1940
Rozformowanie 1947
Tradycje
Nadanie sztandaru 17 listopada 1945[1]
Działania zbrojne
II wojna światowa
Organizacja
Podporządkowanie Samodzielna Brygada Strzelców Karpackich (1940-1942)
2 Korpus Polski (1942-1947)
Rodzaj wojsk wojska pancerne
Rodzaj sił zbrojnych wojska lądowe
Skład dowództwo, szwadron dowodzenia, 3 szwadrony liniowe
Samochód pancerny pułku – Staghound
Pamiątkowy medal
awers
awers

Pułk Ułanów Karpackich – pułk rozpoznawczy 2 Korpusu Polskiego.

Powstał w 1941 w wyniku przemianowania Dywizjonu Ułanów Karpackich.

Information icon.svg Osobny artykuł: Dywizjon Ułanów Karpackich.

Skład[edytuj | edytuj kod]

  • dowódca – mjr Władysław Bobiński
  • szwadron dowodzenia – rtm. Antoni Smodlibowski[2]
  • 1 szwadron liniowy – rtm. Stanisław Kałusowski
  • 2 szwadron liniowy – por. Jan Porzecki
  • 3 szwadron liniowy – rtm. Antoni Kawecki
    • 5 plutonów ciężkich samochodów pancernych
    • pluton strzelecki na transporterach opancerzonych

Sprzęt

  • samochodów pancernych – 61

Stan osobowy:

  • oficerów – 39
  • ułanów pancernych – 710

Obsada Personalna w sierpniu 1941 (wg Bielatowicza)
DOWÓDZTWO PUŁKU

  • dowódca pułku mjr Władysław Bobiński (na kursie)
  • na czas nieobecności p.o. zastępcy dcy mjr dypl. S. Maleszewski
  • z-ca d-cy pułku rtm. Stanisław Zakrzewski (w szpitalu)
  • adiutant pułku rtm. Wiktor Zaniewski
  • kapelan pułku ksiądz Jan Malinowski
  • lekarz pułku por. dr Bernard Chrzanowski
  • oficerów 9
  • podoficerów 6

Szwadron dowodzenia

  • dowódca szwadronu por. Jan Porzecki (na kursie)
  • z-ca d-cy szwadronu por. Tadeusz Majerowicz
  • szef szwadronu wachm. Bronisław Czekatowski
  • podoficerów i ułanów 110

Pluton łączności

  • dowódca plutonu por. Stanisław Stryjski
  • szef plutonu wachm. Stanisław Kubaj
  • podoficerów i ułanów 25

1 Szwadron

  • dowódca szwadronu rtm. Stanisław Kałusowski (na kursie)
  • z-ca d-cy szwadronu por. Franciszek Fangor
  • szef szwadronu wachm. Franciszek Saban
  • oficerów 7
  • podoficerów i ułanów 113

2 Szwadron

  • dowódca szwadronu rtm. Antoni Smodlibowski
  • z-ca d-cy szwadronu ppor. Szczepan Stańczykiewicz
  • szef szwadronu st. wachm. Józef Podwysocki
  • oficerów 6
  • podoficerów i ułanów 112

3 Szwadron

  • dowódca szwadronu rtm. Antoni Kawecki
  • z-ca d-cy szwadronu por. Czesław Pawłowski
  • szef szwadronu wachm. Kazimierz Januszewski
  • oficerów 6
  • podoficerów i ułanów 110

Historia pułku[edytuj | edytuj kod]

Rozkazem Naczelnego Wodza ogłoszonym w rozkazie dziennym Dyonu nr 29 z dnia 5 lutego 1941 przemianowano Dywizjon Ułanów Brygady Strzelców Karpackich na Pułk Ułanów Samodzielnej Brygady Strzelców Karpackich.

  • 21.08 – 24.12.1941 – wyjazd Pułku do Tobruku, obrona twierdzy, pościg na Acroma
  • 1.07 – 11.10.1942 – Pułk bierze udział w obronie Delty Nilu
  • 19.10.1942 – Wyjazd do Iraku na koncentrację Armii Polskiej na Wschodzie
  • 19.01.1944 – Przybycie Pułku na obszar operacyjny Włoch
  • 5.03.1944 – Pułk wszedł do akcji nad rzeką Sangro
  • 26.04.1944 – Objęcie odcinka bojowego pod Monte Cassino
  • 19.05.1944 – Zdobycie Passo Corno
  • 2.07 – 18.07.1944 – Forsowanie rzeki Mussone – walki o Anconę i wkroczenie do Ancony
  • 19.07 – 29.08.1944 – Walki o Senigalię, walki górskie i nad rzeką Metauro. Działania na Linii Gotów
  • 2.09.1944 – Wkroczenie do Pesaro
  • 5.03 – 21.04.1945 – Walki na odcinku obronnym nad rzeką Senio – walki o Bolonię – wkroczenie do Bolonii
  • 17.11.1945 – Pułk otrzymał sztandar ofiarowany przez Polaków w Rzymie
  • 25.07.1946 – Pułk wyjechał z Włoch do Wlk. Brytanii
  • 14.07.1948 – Rozformowanie Pułku w Sudbrook Camp

11 listopada 1966 roku nadano pułkowi Order Virtuti Militari[3]

Symbole pułku[edytuj | edytuj kod]

Proporczyk pułku

Sztandar
Sztandar, ufundowany przez społeczeństwo polskie w Rzymie, został wręczony pułkowi 17 listopada 1945 roku[4]. Na stronie głównej umieszczono na ramionach krzyża kawalerskiego nazwy miejscowości, o które pułk walczył: „Tobruk”, „Monte Cassino”, „Ancona”, „Bologna”. Na odwrotnej umieszczono: w lewym górnym rogu odznaka honorowa 2 Korpusu, w lewym dolnym i w prawym górnym – oznaki pułkowe, noszone na kołnierzu kurtki i berecie[5] na tle barw pułkowych, w prawym dolnym – oznaka rozpoznawcza dowództwa 2 Korpusu i oddziałów pozadywizyjnych[4].

Płachta sztandaru została wykonana w zakładach hafciarskich Watykanu. Pułkowa czołówka naprawcza wykonała drzewce z wyciora armatniego, a orła sztandarowego wykonał z grubo posrebrzanej łuski pocisku armatniego plutonowy A. Łabędzki, artysta rzeźbiarz, późniejszy wykładowca ASP w Krakowie[6].

Obecnie sztandar eksponowany jest w Instytucie Polskim i Muzeum im. gen. Sikorskiego w Londynie[7].

Przypisy

  1. Krząstek i Żak 1997 ↓, s. 169.
  2. W składzie szwadronu 8-działowa bateria armat 75 mm.
  3. Krząstek i Żak 1997 ↓, s. 168.
  4. 4,0 4,1 Jerzy Murgrabia: Symbole wojskowe Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie. s. 48.
  5. Palmy z półksiężycem.
  6. Gazeta „Pancerniak” 5 Dywizji Zmechanizowanej Nr 26 z 26 sierpnia 1989 r. s 3
  7. Jerzy Murgrabia: Symbole wojskowe Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie. s. 124.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Witold Biegański: Wojsko Polskie: krótki informator historyczny o Wojsku Polskim w latach II wojny światowej. 5, Regularne jednostki Wojska Polskiego na Zachodzie: formowanie, działania bojowe, organizacja, metryki dywizji i brygad. Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, 1967.
  • Witold Biegański, Szczurami Tobruku ich zwali. Z dziejów walk polskich formacji wojskowych w Afryce Północnej w latach 1941-1943, Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, Warszawa 1988
  • Tadeusz Krząstek, Andrzej Żak: Z ziemi włoskiej do Polski. Warszawa: Wydawnictwo Marrow SA, 1997. ISBN 83-907396-5-8.
  • Emil S.Mentel Stanisław Radomyski: Pułk Ulanów Karpackich; Pruszków 1993
  • Jerzy Murgrabia: Symbole wojskowe Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie. Wydawnictwo Bellona, 1990. ISBN 83-11-07825-4.
  • Franciszek Skibiński: Wojska pancerne w II wojnie światowej. Warszawa 1982
  • Zbigniew Wawer: Organizacja Polskich Wojsk Lądowych w Wielkiej Brytanii 1940-1945. Bellona, Warszawa 1992. ISBN 83-11-08218-9.
  • Ułani Karpaccy. Zarys historii pułku, pod red. Jana Bielatowicza, Londyn 1966.