Roman Wilhelmi

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Roman Wilhelmi
Ilustracja
Płaskorzeźba na ścianie Kina Praha w Warszawie
Data i miejsce urodzenia 6 czerwca 1936
Poznań, Polska
Data i miejsce śmierci 3 listopada 1991
Warszawa, Polska
Zawód aktor teatralny i filmowy
Lata aktywności 1958–1991
Grób Romana Wilhelmiego na Cmentarzu w Wilanowie

Roman Zdzisław Wilhelmi (ur. 6 czerwca 1936 w Poznaniu, zm. 3 listopada 1991 w Warszawie) – polski aktor teatralny i filmowy. Jeden z najwybitniejszych polskich aktorów w historii[1][2][3].

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Urodził się 6 czerwca 1936 roku jako najstarszy syn Zdzisława i Stefanii Wilhelmich. Miał dwóch młodszych braci, Eugeniusza i Adama. W dzieciństwie został przeniesiony przez rodziców za niesforne zachowanie, do szkoły podstawowej z internatem Kolegium Kujawskiego księży salezjanów w Aleksandrowie Kujawskim[4]. Właśnie tam wystąpił w swojej pierwszej sztuce i odkrył zamiłowanie do aktorstwa[5]. Absolwent PWST w Warszawie (1958). Aktor teatrów warszawskich (m.in. w latach 1958–1982 Teatru Ateneum), występował w licznych pierwszoplanowych rolach filmowych (Czterej pancerni i pies, Zaklęte rewiry, Kariera Nikodema Dyzmy), często charyzmatycznych. Grane przez niego postacie były charakterystyczne, co w dużej mierze należy przypisywać jego osobowości. Prezentował aktorstwo w różnych gatunkach filmowych od debiutanckiego kina historycznego, przez dramat (Bez znieczulenia, 1979), akcję (Prywatne śledztwo), po komedię (Kariera Nikodema Dyzmy, Alternatywy 4). Zmarł na raka wątroby[6]. Został pochowany na cmentarzu wilanowskim w Warszawie.

Pierwszy związek małżeński zawarł w 1958 roku z Danutą, późniejszą dziennikarką. Drugie małżeństwo zawarł z Mariką Kollar – węgierską tłumaczką, z tego związku pochodzi syn Rafał (ur. 1970)[7]. Po rozwodzie w 1976 roku[8] trudna sytuacja Mariki zmusiła ją do emigracji z synem do Austrii[9].

Filmografia[edytuj | edytuj kod]

Filmy[edytuj | edytuj kod]

Seriale[edytuj | edytuj kod]

Etiudy filmowe[edytuj | edytuj kod]

  • 1964: Prawo w naszych rękach

Teatr Telewizji[edytuj | edytuj kod]

Polski dubbing[edytuj | edytuj kod]

Nagrody[edytuj | edytuj kod]

FPFF

Festiwal Teatrów Telewizyjnych w Olsztynie

Kaliskie Spotkania Teatralne

Międzynarodowy Festiwal Filmowy w Moskwie

  • 1981: Medal za najlepszą rolę męską oraz nagroda dziennikarzy radzieckich z APN „Nowosti” za rolę w filmie pt. Ćma

Międzynarodowy Festiwal Filmowy „Imafic '81” w Madrycie

Festiwal Filmów Fantastycznych Triest

Szczeciński Tydzień Teatralny

Upamiętnienie[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Roman Wilhelmi: to nie ja wybrałem aktorstwo, to aktorstwo wybrało mnie - Wiadomości - polskieradio24.pl, www.polskieradio24.pl [dostęp 2019-07-17].
  2. Roman Wilhelmi - 55 l. - geniusz, który przegrał z nałogiem - blog Marek Różycki jr, www.salon24.pl [dostęp 2019-07-17] (pol.).
  3. Roman Wilhelmi: Mężczyźni z kompleksami - Film w INTERIA.PL, film.interia.pl [dostęp 2019-07-17] (pol.).
  4. Grzegorz Kłos, Mały łobuz - Roman Wilhelmi: Do końca nie przyjmował do wiadomości, że jest śmiertelnie chory, film.wp.pl, 24 listopada 2015 [dostęp 2020-04-09] (pol.).
  5. Grzegorz Kłos, Mały łobuz - Roman Wilhelmi: Do końca nie przyjmował do wiadomości, że jest śmiertelnie chory, film.wp.pl, 24 listopada 2015 [dostęp 2020-04-09] (pol.).
  6. Nieznane zdjęcia Romana Wilhelmiego. se.pl, 03-11-2010.
  7. Syn znad Dunaju (pol.). „Rzeczpospolita”. [dostęp 2020-07-04]. [zarchiwizowane z tego adresu (2020-07-04)].
  8. Tygodnik Życie na gorąco nr 42, 16 października 2014, s. 35
  9. Nie mam żalu do ojca – wyznaje Rafał Wilhelmi (pol.). Plejada.pl. [dostęp 2020-07-04]. [zarchiwizowane z tego adresu (2020-07-04)].
  10. Odsłonięcie tablicy R. Wilhelmiego (pol.). scenanapietrze.pl, 2008-11-03. [dostęp 2012-11-03].
  11. Skwer ma już imię (pol.). scenanapietrze.pl, 2011-06-13. [dostęp 2012-11-03].
  12. w 1936 ulica nazywała się Strumykowa nr 11
  13. Wilda pamięta o Wilhelmim w: epoznan.pl z 2 grudnia 2012
  14. Uchwała nr XLIV/1362/2021 Rady Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 18 lutego 2021 r. w sprawie nadania nazwy obiektowi miejskiemu w Dzielnicy Ursynów m.st. Warszawy. W: Dziennik Urzędowy Województwa Mazowieckiego poz. 1696 [on-line]. 2 marca 2021. [dostęp 2021-04-27].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]