Wojciech Tabor

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Wojciech Tabor
Herb Wojciech Tabor
Data i miejsce urodzenia ok. 1453
Taboryszki
Data i miejsce śmierci 27 marca 1507
Kraków
Wyznanie katolickie
Kościół rzymskokatolicki
Nominacja biskupia 11 kwietnia 1492[1]
Sakra biskupia brak danych

Wojciech Tabor herbu Półkozic[2][3] (ur. ok. 1453 w Taboryszkach, zm. 27 marca 1507 w Krakowie) – biskup wileński.

W latach 1469-1474 odbył studia w Krakowie uzyskując już w 1469 stopień bakałarza, a w roku 1474 stopień mistrza. W 1476 był już proboszczem trockim, a następnie w 1484 proboszczem oszmiańskim. Przez kapitułę obrany został biskupem wileńskim (niewątpliwie za postulacją królewską), 1 lutego 1492 pisał się elektem wileńskim i administratorem diecezji wileńskiej. Biskupstwem wileńskim rządził - prekonizowany 11 kwietnia 1492 przez papieża Innocentego VIII - aż do śmierci w 1507[4].

Po śmierci króla Kazimierza IV poparł wybór królewicza Aleksandra na wielkiego księcia litewskiego. Podpisał dekret elekcyjny Aleksandra Jagiellończyka na króla Polski 3 października 1501 roku[5]. Gdy Aleksander przybył do Wilna, biskup uroczyście koronował go w katedrze. Sprowadził na Litwę Dominikanów. W 1495 udzielił ślubu wielkiemu księciu Aleksandrowi i księżniczce moskiewskiej Helenie. 24 lipca 1499 roku podpisał w Wilnie akt odnawiający unię polsko-litewską[6]. Po śmierci króla Jana Olbrachta w 1501 czynił starania, aby Aleksander został królem Polski. Był sygnatariuszem unii piotrkowsko-mielnickiej 1501 roku[7]. Na sejmie w Radomiu w 1505 wygłosił przemówienie w którym sprzeciwił się decyzji króla, który za namową Michała Glińskiego miał odebrać Krzysztofowi Illiniczowi starostwo lidzkie i przyznać je następnie Andrzejowi Droździe (wbrew zwyczajowemu prawu litewskiemu). Podpisał konstytucję Nihil novi na sejmie w Radomiu w 1505 roku[8]. Rok później, gdy król zachorował, miał być obecny w czasie jego choroby, udzielać mu sakramentów, a po śmierci króla pogrzebać go w katedrze wileńskiej 21 sierpnia 1506. Po śmierci Aleksandra Jagiellończyka nałożył koronę wielkiego księcia jego bratu Zygmuntowi I. Według Wincentego Przyałgowskiego zmarł 28 kwietnia 1507[3].

Przypisy

  1. Hierarchia Catholica medii et recentioris aevi, t. II, Monasterium 1914, s. 269. (łac.)
  2. Herbarz polski Kaspra Niesieckiego S.J., t. I, Lipsk 1846, s. 44.
  3. a b Wincenty Przyałgowski: Żywoty biskupów wileńskich. T. 2. Petersburg: Druk Jozefata Ohryzki; Nakł. autora, 1860, s. 69-89.
  4. Jerzy Ochmański: Biskupstwo wileńskie w średniowieczu. Poznań: UAM, 1972, s. 15.
  5. Halina Hofmanówna, Dekret elekcyjny króla Aleksandra z dn. 3 października 1501 roku,w: Przegląd Historyczny, Tom 17, Numer 1 1913, s. 95.
  6. Akta unji Polski z Litwą, 1385-1791, wydali Stanisław Kutrzeba i Władysław Semkowicz, Kraków 1932, s. 127.
  7. Akta unji Polski z Litwą, 1385-1791, wydali Stanisław Kutrzeba i Władysław Semkowicz, Kraków 1932, s. 146.
  8. Volumina Legum, t. I. Petersburg 1859, s. 140.

Bibliografia[edytuj]