Generalny Inspektorat Sił Zbrojnych

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Flaga Generalnego Inspektora Sił Zbrojnych

Generalny Inspektorat Sił Zbrojnych (GISZ) – organ pracy Generalnego Inspektora Sił Zbrojnych, powołany dekretem Prezydenta RP Ignacego Mościckiego z dnia 6 sierpnia 1926 o sprawowaniu dowództwa nad siłami zbrojnymi w czasie pokoju i ustanowieniu Generalnego Inspektora Sił Zbrojnych[1].

Generalny Inspektor Sił Zbrojnychgenerał przewidziany na Naczelnego Wodza[2]. Za pośrednictwem Generalnego Inspektora Sił Zbrojnych i Ministra Spraw Wojskowych zwierzchnictwo nad Siłami Zbrojnymi w czasie pokoju sprawował Prezydent RP[3]. Inspektor nie był odpowiedzialny przed sejmem i rządem (podlegał bezpośrednio prezydentowi).

6 maja 1936 gen. dyw. Edward Śmigły-Rydz zatwierdził wzór i regulamin odznaki pamiątkowej Generalnego Inspektora Sił Zbrojnych. Odznaka była „symboliczną i drogą pamiątką pełnienia zaszczytnej służby w GISZ w okresie od 6 VIII 1926 r. do 12 V 1935 r. pod rozkazami Józefa Piłsudskiego Pierwszego Marszałka Polski, jako Generalnego Inspektora Sił Zbrojnych”[4]

Generalni Inspektorzy Sił Zbrojnych[edytuj | edytuj kod]

Po roku 1980 w miejsce GISZ-u utworzona została Rada Wojskowa, której przewodził gen. dyw. Klemens Rudnicki.

Struktura organizacyjna GISZ[edytuj | edytuj kod]

  • Generalny Inspektor Sił Zbrojnych
    • Inspektorzy Armii i Generałowie do Prac oraz Generałowie Inspekcjonujący w zakresie ich pracy inspekcyjnej[6]
    • Sztab Generalny (od 22 grudnia 1928 - Sztab Główny[7])
    • Biuro Inspekcji
    • Gabinet Generalnego Inspektora Sił Zbrojnych
    • Samodzielny Referat Personalny
      • referent – mjr Bronisław Galbasz (od XII 1926)
      • referent – por. Lucjan Miładowski (od XII 1926)
    • Biuro do Prac Komitetu Obrony Państwa (od 1936 Sekretariat Komitetu Obrony Rzeczypospolitej podporządkowany szefowi SG)
    • Komitet do Spraw Uzbrojenia i Sprzętu
    • Komitet Wyższej Szkoły Wojennej (powołany 30 VII 1932)
    • Wojskowe Biuro Historyczne
    • Biuro Kapituły Orderu Virtuti Militari (od 1 VIII 1931[8])
    • Kolumna Samochodowa GISZ
      • kpt. Stanisław Heins (od XII 1926)

Oficerowie GISZ[edytuj | edytuj kod]

  • ppłk SG Adam Korytowski (I oficer sztabu w GISZ IX 1926 - X 1927[9])
  • płk SG Bolesław Wieniawa-Długoszowski (I oficer sztabu w GISZ z zachowaniem stanowiska dowódcy 1 pszw od X 1927)
  • płk dypl. Kazimierz Glabisz (I oficer do zleceń 1929 - IX 1939)
  • płk dypl. Leon Strzelecki (oficer do zleceń I 1934 - 1935)
  • płk dypl. Tadeusz Münnich (oficer do zleceń 1937 - VII 1939)
  • ppłk SG Walery Sławek (III oficer do zleceń od 1 I 1927)
  • mjr dypl. art. Kazimierz Napieralski (oficer dyspozycyjny Biura Inspekcji do VIII 1939)
  • mjr kaw. Konrad Zembrzuski (adiutant przyboczny od 25 XI 1927)
  • mjr Władysław Łobanowski (od 30 IX 1926 kierownik kancelarii Biura Inspekcji)
  • por. Jan Jarnicki (od 30 IX 1926 oficer kancelaryjny Biura Inspekcji)
  • ppor. Władysław Burzyński (od 30 IX 1926 oficer kancelaryjny Biura Inspekcji)

Przypisy

  1. Dekret Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 6 sierpnia 1926 r. o sprawowaniu dowództwa nad siłami zbrojnemi w czasie pokoju i o ustanowieniu Generalnego Inspektora sił zbrojnych Dz. U. z 1926 r. Nr 79, poz. 445
  2. Art. 4 Dekretu Prezydenta RP z dnia 9 maja 1936 r. o sprawowaniu zwierzchnictwa nad Siłami Zbrojnemi i organizacji naczelnych władz wojskowych w czasie pokoju (Dz.U. RP z 12 maja 1936 r., nr 38, poz. 286). Dekret wszedł w życie z chwilą ogłoszenia. Równocześnie moc obowiązującą stracił dekret Prezydenta RP z dnia 6 sierpnia 1926 r. o sprawowaniu dowództwa nad siłami zbrojnemi w czasie pokoju i ustanowieniu Generalnego Inspektora sił zbrojnych.
  3. Art. 1 § 1 Dekretu z dnia 9 maja 1936 r.
  4. Dziennik Rozkazów M.S.Wojsk. Nr 7 z 14.05.1936 r., poz. 85. Ewidencja odznaczonych oficerów i inne dokumenty wytworzone przez komisję odznaki pamiątkowej GISZ przechowywana jest w zbiorach archiwum Instytutu Józefa Piłsudskiego w Nowym Jorku (zespół archiwalny nr 1).
  5. Władysław Anders pełnił obowiązki Generalnego Inspektora Sił Zbrojnych w czasie kiedy Tadeusz Bór-Komorowski przebywał w niewoli.
  6. Pisownia stanowisk w brzmieniu określonym Dekretem z dnia 9 maja 1936 r.
  7. Dziennik Rozkazów Ministra Spraw Wojskowych z 22 grudnia 1928 r., Nr 36, poz. 396.
  8. Dziennik Rozkazów Ministra Spraw Wojskowych z 7 sierpnia 1931 r., Nr 24, poz. 304.
  9. Dziennik Personalny M.S.Wojsk. Nr 25 z 31.10.1927 r.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]