Woliński Park Narodowy

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Woliński Park Narodowy
WPN
POL Woliński Park Narodowy LOGO.svg
Logo parku
Położenie woj. zachodniopomorskie
Data utworzenia 15 marca 1960
Powierzchnia
- leśna
- nieleśna
- wodna		 109,37 km²
46,49 km²
16,07 km²
46,81 km²
Pow. ochrony
- ścisłej
- częściowej
2,24 km²
107,13 km²
Powierzchnia otuliny 33,69 km²
Długość szlaków turystycznych 44 km
Odwiedzających rocznie ok. 1 500 tys. osób
Siedziba Międzyzdroje
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Woliński Park Narodowy
Woliński Park Narodowy
Ziemia 53°57′15″N 14°29′20″E / 53.954166666667, 14.488888888889Na mapach: 53°57′15″N 14°29′20″E / 53.954166666667, 14.488888888889
Zdjęcia i grafiki w Commons Zdjęcia i grafiki w Commons
Strona internetowa parku
Wejście do Wolińskiego Parku Narodowego (plaża w Międzyzdrojach)
Mapa wyspy Wolin
Klif morski Wolińskiego PN
Jezioro Turkusowe

Woliński Park Narodowy – polski park narodowy w woj. zachodniopomorskim, w środkowo-zachodniej części wyspy Wolin, pomiędzy Zatoką Pomorską i Zalewem Szczecińskim. Powierzchnia parku wynosi 10 937 ha.

Spis treści

Historia [edytuj]

Utworzony został w 1960 r.[1] Wtedy zajmował obszar 4844 ha. Przez włączenie w 1996 r. do obszaru parku wód morskich i wód Zalewu Szczecińskiego oraz archipelagu przybrzeżnych wysp stał się pierwszym w Polsce parkiem morskim. Organizatorem i pierwszym dyrektorem parku (przez 12 lat) był Leon Niedzielski. Siedziba Dyrekcji Wolińskiego PN znajduje się w centrum Międzyzdrojów, przy ul. Niepodległości 3a. Symbolem Parku jest bielik zwyczajny, którego żywe okazy można obejrzeć w wolierach obok Muzeum Przyrodniczego WPN oraz w Zagrodzie Pokazowej Żubrów.

Środowisko abiotyczne [edytuj]

Dominującym krajobrazem jest pasmo wzniesień moreny czołowej graniczące z morzem i zalewem (Pasmo Wolińskie i Pagórki Lubińsko-Wapnickie). Najwyższe aktywne klify osiągają wysokość 95 m. Abrazja klifowego wybrzeża corocznie przesuwa linię brzegu o około 80 cm. Wzgórza morenowe, które zajmują około 75% powierzchni parku najwyższą wysokość – 115,9 m n.p.m., osiągają w kulminacji Grzywacza. Drugim, pod względem zajmowanego obszaru jest krajobraz delty Świny z kilkudziesięcioma bagnistymi wysepkami, które rozdzielone są licznymi kanałami cieśniny Świny. Na tym terenie proces jego formowania jest również stale aktywny – corocznie zmienia się konfiguracja dna, powstają nowe płycizny, wysepki. Trzecim typem krajobrazu jest pojezierze z polodowcowymi jeziorami, ozami i kemami (okolice Warnowa). Niewielką część Parku zajmuje rozległy obszar sandru (Wapnica-Karnocice)[2].

We wschodniej części parku w pobliżu Warnowa i Wisełki, znajdują się polodowcowe jeziora: Warnowo Zachodnie, Warnowo Wschodnie, Jezioro Czajcze, Jezioro Domysłowskie, Zatorek i Wisełka. W obrębie wzniesień morenowych położone są jeziora sztuczne: Jezioro Turkusowe, Stara Kredownia (koło Wapnicy) i Gardno.

Flora i fauna [edytuj]

Na wyspie Wolin stwierdzono występowanie ponad 1300 gatunków roślin naczyniowych, w tym wielu gatunków chronionych i rzadkich. Wśród nich są rośliny plaży nadmorskiej: honkenia piaskowa, wydmuchrzyca piaskowa, rukwiel nadmorska i solanka kolczysta oraz gatunki siedlisk słonych w delcie Świny - halofity (ok. 30 gat.). Zbocza stromych klifów porastają gęste zarośla rokitnika zwyczajnego. Płytkie piaszczyste dno morza Bałtyckiego zajmują makroglony: zielenice, brunatnice i krasnorosty, wśród których najliczniejszymi są morszczyn i zielenica Entetromoprpha intestinalis. Na terenie lądowym parku dominują wzniesienia morenowe pokryte lasami bukowo-sosnowo-dębowymi. Głównym gatunkiem w lasach jest jednak sosna, która zajmuje 68% lądowej powierzchni parku. Buk zajmuje 23% , dąb 7%, a inne gatunki pozostałą część. Wśród zespołów leśnych szczególnie dobrze zachowały się lasy bukowe, których struktura zbliżona jest do lasów naturalnych, z cennymi roślinami w runie jak perłówka jednokwiatowa, storczyki czy żywiec cebulkowy. Spośród innych leśnych zespołów roślinnych na uwagę zasługują występujące w okolicach Wisełki na glebach bielicowych wytworzonych z piasków luźnych nadmorski bór bażynowy. Inne cenne gatunki rzadkie i chronione to m.in. długosz królewski, mikołajek nadmorski, pajęcznica liliowata, wiciokrzew pomorski i zimoziół północny[3].

Fauna wyspy jest bardzo zróżnicowana i bogato reprezentowana przez gatunki rzadkie. Przez Wolin przebiega główny szlak przelotu ptaków wzdłuż wybrzeża Bałtyku. Na terenie parku stwierdzono występowanie ponad 230 gatunków ptaków, w tym lęgowych, jak na przykład: bielik zwyczajny, wodniczka, biegus zmienny, muchołówka mała. Park spełnia doniosłą rolę w ochronie siedlisk ptaków wodno-błotnych, które tutaj znajdują spokój oraz bazę pokarmową, szczególnie w okresie wiosennych i jesiennych wędrówek. Obszar delty Świny został zaliczony do ostoi ptaków o znaczeniu europejskim. Aktualnie m.in. prowadzona jest reintrodukcja puchacza. Z bogatego świata owadów zachowały się m.in. stanowiska chrząszczy - jelonka rogacza oraz kozioroga dębosza. Na terenie parku oznaczono 3 nowe dla nauki gatunki: chrząszcza Teredus opacus i 2 gatunki skoczogonków (Collembola). Wody Zatoki Pomorskiej to biotop wielu gatunków zwłaszcza ryb oraz rzadszych ssaków morskich - foki szarej i morświna[4].

Formy ochrony przyrody [edytuj]

Do pełniejszej ochrony zasobów flory stworzono 6 obszarów ochrony ścisłej, w tym 5 leśnych:

W otulinie Parku, w pobliżu wsi Warnowo, znajduje się rezerwat przyrody Łuniewo.

Uzupełnienie ochrony przyrody obszaru WPN stanowią: specjalny obszar ochrony siedlisk "Ujście Odry i Zalew Szczeciński" oraz obszar specjalnej ochrony ptaków "Wolin i Uznam".

Muzeum Przyrodnicze im. prof. dr. Adama Wodziczki [edytuj]

Muzeum Przyrodnicze Wolińskiego Parku Narodowego znajduje się w centrum Międzyzdrojów, na Wzgórzu Filaretów, w ogrodzie o powierzchni 1,46 ha. Do 1995 w zabytkowym białym pałacyku z przełomu XIX/XX w. (obecnie siedziba Dyrekcji Wolińskiego PN). Nowoczesne Centrum Edukacyjno-Muzealne z 5 salami wystawowymi o łącznej powierzchni 900 m². W ogrodowych wolierach żywe bieliki zwyczajne i puchacze. Mieści się tu największa w Polsce muzealna kolekcja samców batalionów w szacie godowej (130 sztuk)[5].

Turystyka [edytuj]

Na terenie WPN znajduje się 5 czynnych punktów widokowych: Gosań, Kawcza, Zielonka, Piaskowa Góra, Grodzisko Lubin.

Szlaki turystyczne [edytuj]

Piesze szlaki turystyczne na terenie WPN[6]:

Ścieżki przyrodnicze na terenie WPN[7]:

Szlaki rowerowe na terenie WPN[8]:

Atrakcje turystyczne [edytuj]

  • Zagroda Pokazowa Żubrów
Information icon.svg Osobny artykuł: Zagroda Pokazowa Żubrów (Woliński PN).
  • Jezioro Turkusowe
Information icon.svg Osobny artykuł: Jezioro Turkusowe.
  • Latarnia Morska Kikut
Information icon.svg Osobny artykuł: Latarnia Morska Kikut.
  • Grodzisko Lubin - położone na najwyższym punkcie nad Zalewem Szczecińskim grodzisko to pozostałość po wczesnośredniowiecznym grodzie, który funkcjonował tu pomiędzy X a XII wiekiem. W centralnym miejscu wzgórza o charakterystycznym kształcie dawnych umocnień znajdują się ruiny fundamentów najstarszego na Pomorzu kościoła. W sezonie wakacyjnym trwają tu prace archeologiczne (wykopaliska). Na tablicach przedstawiony jest rys historyczny grodziska i opis prowadzonych badań archeologicznych oraz ekspozycja fragmentów wczesnośredniowiecznej ceramiki. Na grodzisku istnieje również możliwość wybicia pamiątkowej monety - arabskiej dirhamy. Ponad sto takich monet z 951 r. zawierał odkryty na grodzisku w Lubinie skarb. Z tarasów, jakie zostały przygotowane dla turystów, rozpościera się widok na Zalew Szczeciński, archipelag czterdziestu czterech jego wysp, tor wodny Szczecin-Świnoujście oraz rozlewiska wstecznej delty rzeki Świny i jezioro Wicko Wielkie. Tarasy widokowe umiejscowione są w najwyższym punkcie klifu nad Zalewem Szczecińskim, ponad 50 m n.p.m. Na tarasach zamocowane są lunety widokowe[9].
  • Bunkier V3 w Zalesiu - jedyna w Polsce ekspozycja tajnej broni niemieckiej V3, z okresu II wojny światowej, zlokalizowana na byłym tajnym poligonie doświadczalnym w Międzyzdrojach-Zalesiu. Umiejscowiona w bunkrze, gdzie były składowane pociski V3. W pobliżu bunkra znajdują się pozostałości stanowisk ogniowych tych pocisków. Obok mini-muzeum znajduje się Punkt Informacji Turystycznej Wolińskiego Parku Narodowego, gdzie prezentowana jest oferta i ciekawostki przyrodnicze Parku[10].
  • Głazy Piastowskie - nadmorskie głazowisko znajdujące się w połowie drogi między Międzyzdrojami a Wisełką, przy cyplu klifu zwanego Świętą Kępą[11].
  • Dąb Wolinian - jedno z najstarszych drzew WPN. W ostatnim czasie mocno uszkodzone na skutek sztormu. Przy drzewie głaz informujący, iż znajduje się przy obszarze ochrony ścisłej im. Adama Wodziczki. W pobliżu wybrzeże klifowe Zalewu Szczecińskiego[12].

Zobacz też [edytuj]

Przypisy

  1. ↑ Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 3 marca 1960 r. ws. utworzenia Wolińskiego Parku Narodowego (Dz. U. z 1960 r. Nr 14, poz. 79)
  2. ↑ Strona Internetowa WPN. [dostęp 2012-07-02].
  3. ↑ turystycznapolska.pl. [dostęp 2012-07-02].
  4. ↑ Strona Internetowa WPN. [dostęp 2012-07-02].
  5. ↑ Woliński Park Narodowy. www.parki.pl. [dostęp 2011-04-09].
  6. ↑ Mapa Wyspa Wolin. Woliński Park Narodowy. 1:60000, ExpressMap, 2006.
  7. ↑ Ścieżki edukacyjne. Nadleśnictwo Międzyzdroje. [dostęp 2012-07-07].
  8. ↑ Ścieżki rowerowe. Nadleśnictwo Międzyzdroje. [dostęp 2012-07-07].
  9. ↑ Grodzisko Lubin. [dostęp 2011-11-28].
  10. ↑ Bunkier V3 w Zalesiu. [dostęp 2011-11-28].
  11. ↑ Nasze Wycieczki. [dostęp 2012-07-02].
  12. ↑ Strona Internetowa WPN. [dostęp 2012-07-02].

Linki zewnętrzne [edytuj]

p • d • e
Parki narodowe Polski
Źródło „http://pl.wikipedia.org/w/index.php?title=Woliński_Park_Narodowy&oldid=36495821”