Gmina Żory (1945–1954)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ten artykuł dotyczy dawnej gminy wiejskiej. Zobacz też: Żory – współczesna gmina miejska oraz gmina Żory (1977–1982).
Żory
gmina wiejska
1945–1954
Państwo  PRL
Województwo 1945–50: śląskie
1950–53: katowickie
1953–54: stalinogrodzkie
Powiat rybnicki
Siedziba Żory
Szczegółowy podział administracyjny (1952)
Liczba gromad 4
brak współrzędnych
Portal Portal Polska

Gmina Żory (1945–46 gmina Żory-Wieś; od 1973 gmina Baranowice) – dawna gmina wiejska istniejąca w latach 1945–1954[1] w woj. śląskim, katowickim i stalinogrodzkim (dzisiejsze woj. śląskie). Siedzibą władz gminy były Żory, które stanowiły odrębną gminę miejską.

Gmina wiejska Żory-Wieś powstała w grudniu 1945[2] w powiecie rybnickim w woj. śląskim (śląsko-dąbrowskim)[3]. Według stanu z 1 stycznia 1946 gmina składała się z 4 gromad: Baranowice, Kleszczów, Osiny i Rogoźna[4]. 6 lipca 1950 zmieniono nazwę woj. śląskiego na katowickie[5], a 9 marca 1953 kolejno na woj. stalinogrodzkie[6].

Według stanu z 1 lipca 1952 gmina składała się w dalszym ciągu z 4 gromad (bez zmian)[7]. Gmina została zniesiona 29 września 1954 wraz z reformą wprowadzającą gromady w miejsce gmin[8]. Jednostki nie przywrócono 1 stycznia 1973 wraz z kolejną reformą reaktywującą gminy[9], utworzono natomiast jej terytorialny odpowiednik, gminę Baranowice, zniesioną 27 maja 1975 przez włączenie do Żor[10].

Jednostka o nazwie gmina Żory z siedzibą w Żorach istniała również w latach 1977–1982. Była to jednak gmina o zupełnie innym zasięgu terytorialnym niż jej poprzedniczka. Była to przejściowa nazwa (pochodząca od zmienionej siedziby – Żor) istniejącej w latach 1973–1977[11] i ponownie od 1982 gminy Suszec[12][13]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Od 1 grudnia 1945 do 28 września 1954
  2. Rozporządzenie Wojewody Śląsko-Dąbrowskiego z dnia 27 listopada 1945 (Śląsko-Dąbrowski Dziennik Wojewódzki, Nr. 34, Kat, dnia 22 grudnia 1945 r.)
  3. Na podstawie ustawy z dnia 11 września 1944 o organizacji i zakresie działania rad narodowych (Dz.U. z 1944 r. nr 5, poz. 22) oraz dekretu z 23 listopada 1944 o organizacji i zakresie działania samorządu terytorialnego (Dz.U. z 1944 r. nr 14, poz. 74)
  4. Podział administracyjny województwa śląsko-dąbrowskiego wraz ze skorowidzem gmin i gromad (według stanu z dnia 1 stycznia 1946). Katowice, Wrocław: Instytut Śląski, 1947.
  5. Dz.U. z 1950 r. nr 28, poz. 255
  6. Dz.U. z 1953 r. nr 13, poz. 51
  7. Wykaz Gromad Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej według stanu z dnia 1.VII 1952 r., PRL, GUS, Warszawa
  8. Dz.U. z 1954 r. nr 43, poz. 191
  9. Dz.U. z 1972 r. nr 49, poz. 312
  10. Dz.U. z 1975 r. nr 15, poz. 88
  11. Dz.U. z 1977 r. nr 3, poz. 14
  12. Dz.U. z 1981 r. nr 26, poz. 139
  13. Dz.U. z 1982 r. nr 23, poz. 165