Leśnica (województwo opolskie)
| Leśnica | |||||
|
|||||
| Państwo |  Polska |
||||
| Województwo | opolskie | ||||
| Powiat | strzelecki | ||||
| Gmina | Leśnica gmina miejsko-wiejska |
||||
| Burmistrz | Łukasz Jastrzembski | ||||
| Powierzchnia | 14,51 km² | ||||
| Wysokość | 205 m n.p.m. | ||||
| Ludność (2009) • liczba • gęstość |
2709 200,2 os./km² |
||||
| Strefa numeracyjna |
+48 77 | ||||
| Kod pocztowy | 47-150 | ||||
| Tablice rejestracyjne | OST | ||||
|
Położenie na mapie województwa opolskiego
  Leśnica
|
|||||
|
Położenie na mapie Polski
 Leśnica
|
|||||
 50°25′45″N 18°10′52″E / 50.429166666667, 18.181111111111Na mapach: 50°25′45″N 18°10′52″E / 50.429166666667, 18.181111111111 |
|||||
| TERC (TERYT) |
5162311044 | ||||
| SIMC | 0965714 | ||||
|
Urząd miejski
ul. 1 Maja 947-150 Leśnica |
|||||
 Hasło Leśnica w Wikisłowniku |
|||||
| Strona internetowa | |||||
Leśnica (dodatkowa nazwa w j. niem. Leschnitz) to miasto na Górnym Śląsku, w woj. opolskim, w powiecie strzeleckim, położone na południowo-wschodnim zboczu Góry Świętej Anny, na wysokości ok. 205 m n.p.m., siedziba gminy miejsko-wiejskiej Leśnica. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do starego woj. opolskiego.
Według danych GUS z 30 czerwca 2008, miasto liczyło 2897 mieszkańców[1].
Części miasta: Kowalików, Księża Wieś, Stoki.
Spis treści |
Nazwa [edytuj]
Po raz pierwszy Leśnicę wymieniono w dokumencie księcia opolskiego Kazimierza I z 1217 r. jako "Lesnicie".
W dziele "Silesiographia" z roku 1613 miejscowość opisana jest z nazwą łacińską Lesnitivm i z nazwą Leßnitz jako nazwą właściwą.[2] W Topographia Bohemiae, Moraviae et Silesiae z roku 1650 miejscowość była wzmiankowana jako Leschnitz lub Leßnitz.[3][4]
W pruskim urzędowym dokumencie z 1750 roku wydanym języku polskim w Berlinie przez Fryderyka Wielkiego jako nazwa polska miasta jest wymieniona Leśnica.[5]
Ze względu na słowiańskie brzmienie historycznej nazwy niemieckiej Leschnitz, nazistowska administracja przemianowała w 1936 r. miasto na Bergstadt.
Historia [edytuj]
 |
Ta sekcja od 2009-04 wymaga uzupełnienia źródeł podanych informacji. Informacje nieweryfikowalne mogą zostać zakwestionowane i usunięte. Aby uczynić sekcję weryfikowalną, należy podać przypisy do materiałów opublikowanych w wiarygodnych źródłach. |
W dokumencie księcia opolskiego Kazimierza I z 1217 r. udzielił Leśnicy, należącej do kapelana książęcego Sebastiana i jego brata Grzegorza, zwolnienia od ciężarów prawa książęcego na tych samych warunkach, jakie uzyskali "goście" (hospitels), tzn. osadnicy niemieccy osiedleni poprzednio przez tego samego księcia w Opolu i Raciborzu. Prawo niemieckie poprzez mniejsze obciążenia i większe swobody umożliwiało szybszy rozwój miejscowości. We wspomnianym dokumencie mowa jest o Leśnicy jako osadzie targowej. Dokument ten pozwala uznać Leśnicę za jedną z najstarszych miejscowości w tej części Śląska. Książęta opolscy nadali miastu herb przedstawiający złotego orła górnośląskiego na błękitnym tle. Z dokumentu z 20 stycznia 1257 wydanego przez księcia Władysława I wynika, ze istniał już wtedy w Leśnicy drewniany kościół parafialny pod wezwaniem Trójcy Świętej. W 1384 r. Leśnica była otoczona murami z trzema bramami: lichyńską, kozielslką i żyrowską. W 1386 r. wójtostwo w Leśnicy oddano Pakoszowi z Bierawy. W tym samym roku wymieniono w dokumentach leśnicką łaźnię miejską, ławę piekarską, rzeźniczą i szewską.
W 1429 r. Leśnica została spalona przez husytów podczas ich wyprawy na Śląsk. Z dokumentu z 1439 r. wynika, że wójtem w Leśnicy był Strala. W 1451 r. spaliło się całe miasto wraz z kościołem i 17 domami poza miastem. Dopiero w 1498 r. wybudowano nowy kościół św. Marcina.
Od 1638 r. Leśnica stanowiła własność rodziny Promnitz. W latach 1650-1807 miasto należało do rodziny Colonna, która miała swoją siedzibę w Strzelcach Opolskich. W 1807 r. Leśnica przestała być miastem prywatnym i uzyskała samorząd.
W okresie I wojny światowej zginęło 165 mieszkańców Leśnicy, głównie mężczyzn walczących w szeregach armii niemieckiej. Kapitulacja Niemiec i proklamowanie państwowości polskiej w 1918 r. podniosły temat nowego wytyczenia granic na Górnym Śląsku. W Leśnicy, położonej na obszarze mieszanego etnicznie powiatu strzeleckiego, od 1919 r. działała komórka Polskiej Organizacji Wojskowej Górnego Śląska pod kierownictwem Antoniego Panteroka. Wśród mieszkańców miasta wyraźnie przeważała jednak ludność niemiecka: w plebiscycie górnośląskim 20 marca 1921 r. 899 osób opowiedziało się za pozostaniem w granicach Niemiec, a 101 za przyłączeniem do Polski.
W trakcie III powstania śląskiego w maju i czerwcu 1921 Leśnica oraz sąsiednie miejscowości były miejscem krwawych walk. 7 maja 1921 r. została zdobyta przez baon strzelecki Pawła Dziewiora z podgrupy "Bogdan", po czym 9 maja odparto kontrnatarcie z rejonu Zdzieszowic. Gwardian z pobliskiej Góry Świętej Anny wspominał, że w tym czasie doszło w mieście do poważnych ekscesów - rabunków i kradzieży, które nie ominęły także miejscowego proboszcza[6]. 21 maja Leśnica została zdobyta przez niemieckie SSOS nacierajace ze strony Gogolina. Odzyskane przejściowo w krwawych walkach przez oddziały katowickiego pułku Walentego Fojkisa. Ostatecznie podział Górnego Śląska w 1922 r. pozostawił miasto po stronie niemieckiej.
W 1934 r. Leśnica uzyskała połączenie kolejowe z Kędzierzynem-Koźlem i Strzelcami Opolskimi. W okresie II wojny światowej w rejonie Leśnicy Niemcy założyli obozy pracy dla Żydów i jenieckie oddziały robocze. Ofiary niemieckiego obozu pracy pochowano w rejonie Muzeum. Wojna pociągnęła za sobą liczne ofiary spośród mieszkańców Leśnicy. Gdy w styczniu 1945 do miasta zbliżył się front, który przyniósł śmierć także wielu jego cywilnym mieszkańcom, m.in. żołnierze radzieccy zamordowali ok. 100 pacjentów zakładu leczniczego. Wiele budynków uległo wtedy zniszczeniu.
Po przejściu frontu pierwszym burmistrzem Leśnicy został Paweł Lelonek. Leśnica pozostając w cieniu potężnych przemysłowych sąsiadów, jak Kędzierzyn-Koźle i Zdzieszowice, przeżywała w okresie powojennym słaby rozwój. Brak przemysłu i upadek rzemiosła groził nawet w 1950 r. odebraniem jej praw miejskich.
Rozwój liczby mieszkańców Leśnicy [edytuj]
Zmiana liczby mieszkańców na przestrzeni ostatnich 220 lat[potrzebne źródło]:
Pomniki i zabytki [edytuj]
Według rejestru Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisane są[7]:
- osiedle zabytkowe, wypisane z księgi rejestru
- kościół par. pw. Świętej Trójcy, z 1717 r., 1843 r.
- kościół cmentarny pw. Najśw. Marii Panny, z XVI/XVII w., XIX w.
- mogiła zbiorowa Powstańców Śląskich, na cmentarzu par., z 1981 r.
- dworzec kolejowy, ul. Dworcowa 20-22, z l. 1933-36
- dom, ul. Bolesława Chrobrego 11, z poł. XIX w., nie istnieje
- dom, ul. Bolesława Chrobrego 15 (d. 17), z poł. XIX w.
- dom, ul. Ligonia 2, z pocz. XIX w.
- domy, ul. Ludowa 1, 3, 5, 7, 9, z poł. XIX w.
- dom, ul. Młyńska 2, z poł. XIX w.
- domy, Rynek 4, 7, 8, 12, 22 nie istnieje , 23, 24, 25 (d. pl. Narutowicza), z XVIII/XIX w.
- dom, ul. Strzelecka 3, z pocz. XIX w., nie istnieje
- młyn wodny, ul. Porębska 6, z XIX w., nie istnieje
inne zabytki:
- pomnik Powstańców Śląskich wykuty z wapienia pińczowskiego stojący na placu Narutowicza [8]
- Pomnik ofiar I wojny światowej w postaci głazu narzutowego granitognejsu z inskrypcją[9]
- cmentarz żydowski
Sport i rekreacja [edytuj]
W mieście od 1947 roku działa klub piłkarski LZS Leśnica, w sezonie 2011/2012 występujący w III lidze, w grupie opolsko-śląskiej[10].
Miasta partnerskie [edytuj]
Przypisy
- ↑ Lucyna Nowak, Joanna Stańczyk, Agnieszka Znajewska: Ludność. Stan i struktura w przekroju terytorialnym (Stan w dniu 30 VI 2008 r.). Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 2008. ISSN 1734-6118. (pol.)
- ↑ Silesiographia
- ↑ Europeana
- ↑
- ↑ Pruski dokument z roku 1750 ustalający urzędowe opłaty na Śląsku – "Wznowione powszechne taxae-stolae sporządzenie, Dla samowładnego Xięstwa Sląska, Podług ktorego tak Auszpurskiey Konfessyi iak Katoliccy Fararze, Kaznodzieie i Kuratusowie Zachowywać się powinni. Sub Dato z Berlina, d. 8. Augusti 1750"
- ↑ Ewald Stefan Pollok: Góra Św. Anny. Śląska świętość. Kraków: Wydawnictwo Żyrowa, 2000, s. 166. ISBN 83-907364-0-3.
- ↑ Rejestr zabytków nieruchomych woj. opolskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. [dostęp 13.1.2013]. ss. 115-116.
- ↑ Robert Niedźwiedzki, Joachim Szulc, Marek Zarankiewicz, 2012: Przewodnik geologiczny. Kamienne skarby Ziemi Annogórskiej. Wyd.: Stowarzyszenie Kraina św. Anny, strona 49-50. ISBN 9788363036041
- ↑ Robert Niedźwiedzki, Joachim Szulc, Marek Zarankiewicz, 2012: Przewodnik geologiczny. Kamienne skarby Ziemi Annogórskiej. Wyd.: Stowarzyszenie Kraina św. Anny, strona 49-50. ISBN 9788363036041
- ↑ LZS Leśnica. 90minut.pl. [dostęp 2009-05-25].
Linki zewnętrzne [edytuj]
|
||||||||||||||||
|
|||||||||||||
|
|||||||||||||||||
|
||||||||||
