Głuchołazy

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Głuchołazy
Herb Flaga
Herb Głuchołaz Flaga Głuchołaz
Państwo  Polska
Województwo  opolskie
Powiat nyski
Gmina Głuchołazy
gmina miejsko-wiejska
Burmistrz Edward Szupryczyński
Powierzchnia 6,83 km²
Populacja (2010)
• liczba ludności
• gęstość

14 697[1]
2152 os./km²
Strefa numeracyjna
(+48) 77
Kod pocztowy 48-340
Tablice rejestracyjne ONY
Położenie na mapie województwa opolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa opolskiego
Głuchołazy
Głuchołazy
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Głuchołazy
Głuchołazy
Ziemia 50°18′47″N 17°22′27″E/50,313056 17,374167Na mapach: 50°18′47″N 17°22′27″E/50,313056 17,374167
TERC
(TERYT)
5162307014
Urząd miejski
Rynek 15
48-340 Głuchołazy
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Wikisłownik Hasło Głuchołazy w Wikisłowniku
Strona internetowa

Głuchołazy (dawniej Kozia Szyja[2], Cygenhals[3], czes. Hlucholazy, niem. Ziegenhals[4], także Bad Ziegenhals[5], łac. Capricolum) – miasto w Polsce (na Śląsku), w woj. opolskim, w powiecie nyskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Głuchołazy. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do ówczesnego woj. opolskiego.

Położone na styku Gór Opawskich (Sudety), Przedgórza Paczkowskiego (Przedgórze Sudeckie) i Płaskowyżu Głubczyckiego, nad rzeką Białą Głuchołaską i nad potokiem Starynka (też Starynia lub Kletnica), prawym dopływem Białej Głuchołaskiej.

Według danych z 30 czerwca 2008 miasto liczyło 14 835 mieszkańców[6].

W Głuchołazach do 21 grudnia 2007 roku funkcjonowały przejścia graniczne: Głuchołazy - Mikulovice (drogowe), Głuchołazy - Mikulovice (kolejowe), Głuchołazy - Jindřichov ve Slezsku (kolejowe) oraz w bezpośredniej bliskości miasta Konradów - Zlaté Hory (drogowe)

Historia[edytuj | edytuj kod]

Polską nazwę miejscowości w formie Koziascyja w książce "Krótki rys jeografii Szląska dla nauki początkowej" wydanej w Głogówku w 1847 wymienił śląski pisarz Józef Lompa.[7]

W 1945 przesiedlono tutaj mieszkańców, m.in. Kozowej, powiat Brzeżany, województwo tarnopolskie.[potrzebne źródło]

W 1946 roku wprowadzono urzędowo nazwę Głuchołazy, zastępując poprzednią niemiecką nazwę Ziegenhals[8].

Projekt Orderu Uśmiechu stworzyła w 1967 dziewięciolatka z Głuchołaz – Ewa Chrobak, obecnie Kawaler Orderu Uśmiechu i Sekretarz Międzynarodowej Kapituły Orderu Uśmiechu.

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Wieża Bramy Górnej

Według rejestru Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisane są[9]:

  • układ urbanistyczny, z XIII w., wypisany z księgi rejestru
  • kościół par. pw. św. Wawrzyńca, z 1250 r. - XIII w. do XX w.
  • kościół cmentarny pw. św. Rocha, z 1350 r., 1626 r., XIX w.
  • pomnik więźniów oświęcimskich, na cmentarzu komunalnym, ul. Warszawska, z 1953 r., 1985 r.
  • mury obronne, baszta - wieża Bramy Górnej z XIV w., 1418 r. - XV w. XVII w.
  • dom, ul. Andersa 48, z 1900 r.
  • dawny dom zdrojowy, ul. Andersa nr 74, z 1882 r.,
  • pensjonat „Ogrodowy”, ul. Andersa nr 76, z 1899 r.
  • domy, Aleja Jana Pawła II 2, 12 (d. ul. 15 Grudnia), z k. XIX w.
  • domy, ul. Kościuszki 1, 48, z XVIII w., XIX w.
  • domy, Rynek 4, 8, 11, 19, 20, 24, 25, 26 (pl. Wolności), z XVI w., XVII w., XVIII w., XIX w.
  • domy, ul. Wita Stwosza 5, 7, 17, 19, 21, z XVIII w./XIX w.

inne zabytki:

  • kościół pw. św. Anny na Górze Chrobrego
  • kościół ewangelicki z 1865 r., obecnie katolicki kościół młodzieżowy pw. św. Franciszka

inne obiekty rekreacyjno-turystyczne:

Kultura[edytuj | edytuj kod]

Przy Liceum Ogólnokształcącym im. Bolesława Chrobrego działa chór Capricolium.

Od 20 lat odbywają się w Głuchołazach Międzynarodowe Kursy Muzyczne[10].

Wspólnoty wyznaniowe[edytuj | edytuj kod]

Miasta partnerskie[edytuj | edytuj kod]

Ludzie związani z Głuchołazami[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Ludność. Stan i struktura w przekroju terytorialnym (Stan w dniu 30 VI 2010 r.).
  2. Dlaczego Kozia Szyja ?.
  3. Dokument pruski z 1750 roku.
  4. Landkreis Neisse.
  5. Nazwa taka pojawia się m.in. na pocztówkach: [1].
  6. Lucyna Nowak, Joanna Stańczyk, Agnieszka Znajewska: Ludność. Stan i struktura w przekroju terytorialnym (Stan w dniu 30 VI 2008 r.). Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 2008. ISSN 1734-6118. (pol.)
  7. Józef Lompa, „Krótki rys jeografii Śląska dla nauki początkowej”, Głogówek 1847, str.28.
  8. Rozporządzenie Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 15 marca 1947 r. (M.P. z 1947 r. Nr 37, poz. 297, s. 14).
  9. Rejestr zabytków nieruchomych woj. opolskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. [dostęp 20.12.2012]. s. 60,61.
  10. Międzynarodowe Kursy Muzyczne.
  11. Dane według raportów wyszukiwarki zborów (www.jw.org) z 8 stycznia 2014.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Góry Opawskie. Słownik Geografii Turystycznej Sudetów, pod red. M. Staffy, Wydawnictwo I-BIS, Wrocław 2008, ss. 88-115.
  • Paul Kutzer, Historia Głuchołaz, wydanie niemieckie 1897.
  • Erinnerungen aus meinem Leben, 1958/59 wyd. niem. Jana Melzera tłumaczenie Mariusz Studzienny
  • Vladimír Pohorecký: Tipy na výlet po rozhlednàch a starých hradech. Praga: Wydawnictwo Radioservis, 2001. ISBN 80-86212-10-6. (cz.)
  • Horst Prignitz: Wasserkur und Badelust. Eine Badereise in die Vergangenheit / Kuracja wodna i ochota do kąpieli – podróż kąpielowa do przeszłości. Koehler und Amelang, Leipzig 1986, ISBN 3-7338-0011-7.
  • Skrypt historyczny Stowarzyszenia Historycznego Legionów Polskich i Legii Polsko-Włoskiej w Nysie, Nysa 2010, pod red. Marek Szczerski, kpt. Tomek.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]