Ludwik XII

Ludwik XII
Książę Orleanu
Okres panowania	od 1465 do 1515
Poprzednik	Karol Orleański
Następca	Karol II Orleański
Król Francji
Okres panowania	od 7 kwietnia 1498 do 1 stycznia 1515
Poprzednik	Karol VIII Walezjusz
Następca	Franciszek I Walezjusz
Książę Mediolanu
Okres panowania	od 1499 do 1500
Poprzednik	Ludovico Sforza
Następca	Ludovico Sforza
Książę Mediolanu
Okres panowania	od 1500 do 1512
Poprzednik	Ludovico Sforza
Następca	Maksymilian Sforza
Dane biograficzne
Dynastia	Walezjusze
Urodzony	27 czerwca 1462 – Zamek w Blois
Zmarł	1 stycznia 1515 – Paryż
Ojciec	Karol Orleański
Matka	Maria z Kleve
Żona	Joanna de Valois Anna Bretońska Maria Tudor
Rodzeństwo	Marie d'Orléans, Anna Orleańska
Dzieci	Klaudia de Valois, Renata de Valois
Galeria w Wikimedia Commons

Ludwik XII (ur. 27 czerwca 1462 w Château de Blois, zm. 1 stycznia 1515 w Paryżu) – książę Orleanu, później w latach 1498–1515 król Francji. Był wnukiem księcia Ludwika Orleańskiego (synem Karola Orleańskiego) i prawnukiem Karola V, z dynastii Walezjuszów.

Ludwik XII, panujący we Francji po swym dalekim krewnym Karolu VIII, kontynuował zaborcze wojny na Półwyspie Apenińskim. W 1499 r. podbił Księstwo Mediolanu; w lutym 1500 r. władzę w Mediolanie odzyskał jego dotychczasowy władca Ludovico Sforza, lecz w kwietniu tego samego roku wojska francuskie odbiły Księstwo, biorąc Sforzę do niewoli. W 1501 r. wojska Ludwika XII wspólnie z wojskami hiszpańskimi zaatakowały Królestwo Neapolu, zajmując północną część Królestwa z samym Neapolem. Jednak w 1502 r. wybuchła wojna francusko-hiszpańska o panowanie nad Królestwem Neapolu; w 1503 r. Hiszpanie pobili Francuzów w bitwie pod Cerignolą, zajęli Neapol i w grudniu rozbili francuską odsiecz Gaety pod Garigliano; po tych klęskach Ludwik XII zmuszony został zawrzeć rozejm z Hiszpanią, pozostawiając pod jej kontrolą Królestwo Neapolu. W 1507 r. Francuzi zdobyli występującą przeciwko ich dominacji w północnych Włoszech Genuę, a w 1509 r. pokonali wojska Wenecji pod Agnadello i opanowali posiadłości Republiki Weneckiej na zachód od rzeki Mincio; w 1512 r. wojska francuskie odniosły zwycięstwo pod Rawenną nad wojskami hiszpańskimi i papieskimi. W tym samym roku zostały jednakże wyparte z Włoch przez armie nowej Świętej Ligi, zawiązanej przez papieża, Wenecję, kantony szwajcarskie, Hiszpanię i Anglię. W 1513 r. wojska francuskie próbujące odzyskać Księstwo Mediolanu poniosły klęskę w starciu ze Szwajcarami pod Novarą.

Ludwik XII był trzykrotnie żonaty; z Joanną Francuską (córką Ludwika XI), Anną Bretońską (wcześniej żoną Karola VIII) i Marią Tudor, siostrą króla Anglii Henryka VIII. Nie doczekał się jednak męskich potomków. Wieku dorosłego dożyły jedynie dwie córki z Anną Bretońską:

• Klaudia de Valois - (1499-1524), żona Franciszka I (1494–1547) - kuzyna Ludwika XII, który po jego śmierci w 1515, został jego następcą na tronie Francji.
• Renata de Valois - (1510-1574), żona księcia Ferrary i Modeny Herkulesa II d'Este

Zobacz też

• Walezjusze
• Władcy Francji
• wojny włoskie

Poprzednik Karol I

Książę Orleanu 1465-1515

Następca Karol II

Poprzednik Karol VIII

król Francji 1498-1515

Następca Franciszek I

Poprzednik Ludovico Sforza

książę Mediolanu 1499-1500

Następca Ludovico Sforza

Poprzednik Ludovico Sforza

książę Mediolanu 1500-1512

Następca Maksymilian Sforza