M24 Chaffee
| M24 Chaffee | |
 |
|
| Dane podstawowe | |
| Państwo |  Stany Zjednoczone |
| Producent | Zakłady Cadillac w Detroit |
| Typ pojazdu | czołg lekki |
| Trakcja | gąsienicowa |
| Załoga | 5 (dowódca, ładowniczy, celowniczy, kierowca, pomocnik kierowcy-radiotelegrafista) |
| Historia | |
| Prototypy | 1943 |
| Produkcja | 1944 – sierpień 1945 |
| Dane techniczne | |
| Silnik | 2 rzędowe silniki gaźnikowe Cadillac Twin 44T24, chłodzony powietrzem o mocy 110 KM przy 3400 obr/min (każdy) |
| Transmisja | mechaniczna, przekładnie automatyczne Hydramatic, przekładnia zbierająca Synchromesch, przekładnia główna Herringbone, podwójny mechanizm różnicowy |
| Pancerz | stalowy, spawany z odlewów i płyt walcowanych, 12–38 mm |
| Długość | 5,56 m |
| Szerokość | 3,00 m |
| Wysokość | 2,77 m (z km przeciwlotniczym) |
| Prześwit | 0,46 m |
| Masa | 18,4 t (bojowa) |
| Moc jedn. | 8,9 kW/t |
| Nacisk jedn. | 0,79 kg/cm² |
| Osiągi | |
| Prędkość | 56 km/h (droga) 25-40 km/h (teren) |
| Zasięg | 160 km |
| Pokonywanie przeszkód | |
| Brody (głęb.) | 1,0 m |
| Rowy (szer.) | 2,5 m |
| Ściany (wys.) | 1,0 m |
| Kąt podjazdu | 30° |
| Dane operacyjne | |
| Uzbrojenie | |
| 1 x armata czołgowa M6 kal. 75 mm (48 nab.) 2 x czkm M1919A4 kal. 7,62 mm (3750 nab.) 1 wkm Browning M2HB kal. 12,7 mm (440 nab.) |
|
| Wyposażenie | |
| 1 x miotacz granatów dymnych M3 (14 granatów) | |
| Użytkownicy | |
| Stany Zjednoczone, Francja, Wietnam Południowy | |
 Multimedia w Wikimedia Commons |
|
M24 Chaffee - amerykański czołg lekki z okresu II wojny światowej.
Spis treści |
Historia [edytuj]
Prace nad pojazdem mającym zastąpić czołgi M3/M5 Stuart rozpoczęły się w kwietniu 1943, kiedy na zamówienie rządu amerykańskiego firma Cadillac opracowały model nowego czołgu lekkiego uzbrojonego w armatę 75 mm. Dwa pierwsze prototypy nazwane T24, dostarczono już w październiku 1943. Jeszcze przed zakończeniem prób zamówiono 1000 egzemplarzy tego czołgu, w późniejszym czasie zamówienie zwiększono do 5000 sztuk. Pojazd otrzymał nazwę M24 Chaffee na cześć zmarłego w 1941 roku dowódcy amerykańskich wojsk pancernych, Adny Chaffee'ego Jr.
Pancerz czołgu był spawany, silniki zostały zamontowane na specjalnych, wysuwanych prowadnicach co ułatwiało ich serwis i wymianę – oba silniki były identyczne. Uzbrojenie czołgu stanowiła armata 75 mm, która została wcześniej zaprojektowana dla bombowca średniego B-25 Mitchell.
Był to pierwszy czołg aliantów zachodnich używający jako zawieszenia drążków skrętnych. Zastąpiły one wózki z podwójnymi kołami, stosowanymi w dotychczasowych czołgach lekkich i średnich. Nieoczekiwanym efektem nowego zawieszenia były jednak przypadki otwierania ognia do własnych czołgów przez żołnierzy alianckich w trakcie ofensywy w Ardenach. Jak się okazało, żołnierze brali Chaffee za posiadające podobne podwozia niemieckie czołgi lekkie Panzer II, a nawet za Pantery.
Służba [edytuj]
Nowe czołgi zaczęły trafiać do jednostek bojowych w połowie 1944 roku. Zastąpiły wcześniej używane czołgi lekkie M5. Brały udział w bojach we Francji, na froncie włoskim i ostatnich walkach na terenie Niemiec.
Po zakończeniu wojny czołgi M24, pozostały w uzbrojeniu armii amerykańskiej. Wzięły udział w wojnie koreańskiej.
Były też eksportowane do innych krajów. Francuskie M24 walczyły w Indochinach i Algierii. W wojnie wietnamskiej używała ich armia Wietnamu Południowego. Niektóre kraje eksploatowały czołgi M24 do ostatnich lat XX wieku.
Pojazdy pochodne [edytuj]
- M19 Gun Motor Carriage: Samobieżne działo przeciwlotnicze z podwójną armatą 40 mm zamontowaną z tyłu kadłuba, silniki zostały przeniesione bliżej środka. Zamówiono 904 egzemplarze ale dostarczono tylko 285.
- M41 Howitzer Motor Carriage "Gorilla": Działo samobieżne z haubicą 155 mm. Zamówiono 250 sztuk, ale do końca wojny dostarczono tylko 60, najprawdopodobniej nie wzięły udziału w wojnie. Załogę stanowiło 12 żołnierzy, 6 z nich poruszało się w M41, sześciu w transporterze amunicyjnym.
- M37 Howitzer Motor Carriage: Samobieżna haubica, miała zastąpić M7 Priest, zamówiono 448, do końca wojny dostarczono tylko 316 egzemplarzy. Załoga składała się z 7 żołnierzy.
- T77 Multiple Gun Motor Carriage: Samobieżne działo przeciwlotnicze z sześcioma karabinami maszynowymi 12,7 mm zamontowanych w nowej wieży.
Bibliografia [edytuj]
- Paweł Żurkowski. Najpotężniejszy z lekkich. Amerykański czołg lekki M24 General Chaffee. „Nowa Technika Wojskowa”. 1999. nr 9. s. str. 37-44. ISSN 1230-1655.
Linki zewnętrzne [edytuj]
|
|||||||||||||||||||||||
