Olof Skötkonung

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Olof Skötkonung
Król Szwecji
Srebnik, który wybijał Olaf I Skötkonung.
Król Szwecji
Okres panowania od 995
do 1021/1022
Poprzednik Eryk Zwycięski
Następca Anund Jakob
Dane biograficzne
Dynastia Englingerowie
Urodziny ok. 980
Śmierć 1021/1022
Ojciec Eryk Zwycięski
Matka Sygryda Storråda (Świętosława)

Olof (Olaf) Skötkonung (ur. ok. 980, zm. najprawdopodobniej zimą 1021/1022) – król Szwecji w latach 995-1021, pierwszy chrześcijański władca tego kraju. Był synem Eryka Zwycięskiego, króla Szwecji, i Sygrydy-Świętosławy, córki Mieszka I.

Olof został szwedzkim królem w 995. Był pierwszym królem, który z pewnością rządził zarówno Szwecją jak i prowincją Gotlandią (kraj Gotów). Przy tym trzeba zwrócić uwagę na to, iż Szwedzi do tego czasu nie byli jednorodnym państwem. Mimo to badania wskazują, że na początku epoki wikingów królestwo Szwecji istniało już za panowania królów z Uppsali[1]. Niektórzy historycy uważają jednak już jego ojca za króla zjednoczonych szwedzkich ziem.

Pod rządami Olofa Skötkonunga zaczęto po raz pierwszy bić monetę w Sigtunie, wprowadzono też pierwsze podatki w historii Szwecji, stąd przydomek króla ("Nakładający Podatki"). Na początku jego rządów zawarto sojusz z duńskim królem Swenem Widłobrodym, przypieczętowany małżeństwem owdowiałej matki ze Swenem w roku 996. Wkrótce sojusznicy stoczyli wspólną bitwę pod Svold przeciwko norweskiemu królowi Olafowi I. Po zwycięskiej bitwie podzielili się obaj Norwegią, przy czym Olof otrzymał regiony Bohuslän i Trøndelag.

Legenda opowiada o chrzcie Olafa w 1008 w Husaby przez angielskiego biskupa Zygfryda. Inne źródła wymieniają w zamian misjonarza Bernharda, który to miał ochrzcić Olofa. Chrzest Olofa był wynikiem jego zbliżenia z chrześcijańską już wówczas Danią. Król założył pierwsze biskupstwo w Skarze, podporządkowane arcybiskupstwu w Hamburgu-Bremie. Jego przejście na chrześcijaństwo spotkało się z oporem pogańskiej ludności, zwłaszcza ośrodka pogańskiego w Uppsali. By przełamać wpływy pogańskiej Olof ufundował w Sigtunie jeden z pierwszych kościołów, który stał się później katedrą. Mimo tego wpływy chrześcijaństwa w tym czasie nie objęły całej Szwecji. Według legendy sam król zginął zimą 1021/1022 roku w Uppsali, gdy odmówił złożenia pogańskiej ofiary. Jego męczeńska śmierć była powodem uznania go przez Kościół katolicki za świętego. Po śmierci Olafa na króla obrano jego syna Anunda Jakoba, który był również jak ojciec chrześcijaninem.

Godnym uwagi jest to, iż członkowie szwedzkiego rodu królewskiego są już w tym czasie godnymi kandydatami na zawarcie małżeństwa lub ożenienia się z innymi przedstawicielami europejskiej arystokracji, np. córka Olafa Ingegerda szwedzka została żoną wielkiego księcia kijowskiego Jarosława Mądrego.

Olof poślubił Astrydę, księżniczkę obodrzycką, z którą miał:

Potomstwo z nieślubnego związku z Edlą:

Wikimedia Commons

Przypisy

  1. Ove Moberg: Svenska rikets uppkomst.In: Fornvännen 1944 Heft 3 S. 129-192, hier: S. 170 ff. 181 ff. zitiert in Ruprecht S. 25.

Literatura[edytuj | edytuj kod]

  • Jerzy Rajman: Encyklopedia Średniowiecza. Kraków: Wydawnictwo Zielona Sowa, 2006, s. 709, hasło: Olaf III Skötkonung. ISBN 83-7435-263-9.
  • Arndt Ruprecht: Die ausgehende Wikingerzeit im Lichte der Runeninschriften. Göttingen 1958.
  • Lindström Henrik och Frederik, Svitjods undergång och Sveriges födelse, Bonniers förlag 2006.


Poprzednik
Eryk Zwycięski
Władca Szwecji
995-1022
Następca
Anund Jakob