Karol XVI Gustaw
| Karol XVI Gustaw Bernadotte Król Szwecji |
|
| Król Szwecji | |
| Okres panowania | od 15 września 1973 |
| Poprzednik | Gustaw VI Adolf |
| Dane biograficzne | |
| Dynastia | Bernadotte |
| Urodzony | 30 kwietnia 1946 w Solnej |
| Ojciec | Gustaw Adolf Bernadotte |
| Matka | Sybilla Koburg |
| Żona | Sylwia Sommerlath |
| Dzieci | Wiktoria, księżna Västergötland, Karol Filip, książę Värmland, Magdalena, księżna Hälsingland i Gästrikland |
| Odznaczenia | |
Karol XVI Gustaw, Carl Gustaf Folke Hubertus (ur. 30 kwietnia 1946 w Solnej) – król Szwecji od 15 września 1973 roku. Jedyny syn i najmłodsze dziecko księcia szwedzkiego Gustawa Adolfa (1906–1947), syna króla Szwecji Gustawa VI Adolfa, i Sybilli Koburg (1908–1972), prawnuczki królowej Wielkiej Brytanii Wiktorii (1819–1901). Zasiadł na tronie Szwecji po śmierci swego dziadka, króla Gustawa VI Adolfa (1882–1973).
Spis treści |
[edytuj] Życiorys
[edytuj] Dzieciństwo i młodość
Gdy się urodził, na tronie szwedzkim zasiadał jego pradziadek, król Gustaw V (1858–1950). Karol Gustaw był trzeci w linii do tronu (po dziadku i ojcu). Został ochrzczony 7 czerwca 1946. Jego rodzicami chrzestnymi zostali: przyszły król Danii Fryderyk IX, jego żona królowa Ingrid, przyszły król Norwegii Olaf V, przyszła królowa Holandii Juliana, król Gustaw V, książę Fryderyk Saxe-Coburg Gotha, przyszły król Szwecji Gustaw VI Adolf, i jego żona królowa Luisa, hrabia Folke Bernadotte i Hrabina Maria Bernadotte.
Jego ojciec, Gustaw Adolf, zginął dziewięć miesięcy po narodzinach Karola Gustawa, 9 stycznia 1947 roku w katastrofie lotniczej w Kopenhadze. O śmierci ojca dowiedział się dopiero w wieku 7 lat.
Następcą tronu został 29 października 1950, po śmierci Gustawa V. Przez dwa i pół roku pobierał wojskową edukację, i w 1968 roku został oficerem.
Studiował historię, socjologię, politologię, prawo finansowe i ekonomię na Uniwersytecie w Uppsali.
[edytuj] Małżeństwo i dzieci
W 1972 roku na Igrzyskach Olimpijskich w Monachium, książę Karol Gustaw poznał Niemkę Sylwię Sommerlath (ur. 1943). Gustaw VI Adolf odradzał wnukowi małżeństwo ze względu na pochodzenie jego wybranki. Karol Gustaw nie mógł liczyć na zgodę dziadka na ślub, więc postanowił poczekać do czasu aż sam zostanie królem. 19 czerwca 1976 w Sztokholmie para wzięła ślub, a Silvia została królową Szwecji.
Para doczekała się trójki dzieci, dwóch córek i syna, i jednej wnuczki:
- Wiktoria, następczyni tronu, księżna Västergötland (ur. 1977)
- Estelle, księżna Östergötland (ur. 2012)
- Karol Filip, książę Värmland (ur. 1979)
- Magdalena, księżna Hälsingland i Gästrikland (ur. 1982)
[edytuj] Król
Kompetencje króla od 1975 roku zostały ograniczone jedynie do funkcji reprezentacyjnej. Król nie ma prawa inicjatywy ustawodawczej, nie mianuje premiera, nie jest nawet naczelnym dowódcą sił zbrojnych. Karol XVI Gustaw, tak jak wielu Szwedów był przeciwny zmianie prawa sukcesyjnego. Chciał żeby jego syn, Karol Filip zasiadł po nim na tronie. Parlament przegłosował ustawę w 1979 roku i weszła ona w życie 1 stycznia 1980[1]. Przez siedem miesięcy swego życia książę Karol Filip był następcą tronu, lecz z powodu zmiany prawa, pierwsza w linii sukcesji została najstarsza córka Karola XVI Gustawa – Wiktoria.
Król pełni bardzo ważną rolę w promowaniu swego kraju poza jego granicami. Karol XVI Gustaw wręcza Nagrodę Nobla we wszystkich dziedzinach (oprócz Pokojowej, którą wręcza król Norwegii). Karol XVI Gustaw jest spokrewniony ze wszystkimi obecnie panującymi monarchami w Europie.
[edytuj] Genealogia
|
|
| Prapradziadkowie |
król Szwecji i Norwegii |
Wielki Książę Badenii |
Fryderyk Karol Hohenzollern |
Albert Saxe-Coburg-Gotha |
Jerzy Wiktor Waldeck-Pyrmont |
Fryderyk Schleswig-Holstein-Sonderburg-Glücksburg |
Fryderyk VIII Schleswig-Holstein |
|
| Pradziadkowie |
król Szwecji |
Luiza Małgorzata Hohenzollern |
Leopold Koburg |
Fryderyk Ferdynand Schleswig-Holstein-Sonderburg-Glücksburg |
||||
| Dziadkowie |
Król Szwecji |
Karol Edward Koburg |
||||||
| Rodzice |
Gustaw Adolf Bernadotte (1906–1947) |
|||||||
|
Karol XVI Gustaw Bernadotte (ur. 30 kwietnia 1946), król Szwecji |
||||||||
| Żona |
∞19 czerwca 1976 |
|||||||
| Dzieci |
Wiktoria Bernadotte |
Karol Filip Bernadotte |
Magdalena Bernadotte |
|||||
[edytuj] Odznaczenia
- Wielki Mistrz Królewskiego Orderu Serafinów – od 1973[2][3]
- Wielki Mistrz Królewskiego Orderu Gwiazdy Polarnej – od 1973[2][3]
- Wielki Mistrz Królewskiego Orderu Miecza – od 1973[2][3]
- Wielki Mistrz Królewskiego Orderu Wazów – od 1973[2][3]
- Wielki Mistrz Orderu Karola XIII – od 1973[2][3]
- Kollana Orderu Krzyża Ziemi Maryjnej – 1995, Estonia[4]
- Kollana Orderu Białej Gwiazdy – 2011, Estonia[5]
- Ridder Grootkruis Orderu Lwa Niderlandzkiego – Holandia[6]
- Krzyż Wielki Orderu Witolda Wielkiego – 1995, Litwa[7]
- Order Orła Białego – 1993, Polska[8]
- Krzyż Wielki Wojskowego Orderu Wieży i Miecza – 2008, Portugalia[9]
- Wielka Kollana Orderu Infanta Henryka – 1987, Portugalia[9]
- Krzyż Wielki Orderu Dobrej Nadziei – 1997, RPA[10]
- Order Podwójnego Białego Krzyża I Klasy – 2002, Słowacja[11]
- Cavaliere di Gran Croce Decorato di Gran Cordone Orderu Zasługi Republiki Włoskiej – 1991, Włochy[12]
- Order Słonia – 1965, Dania
- Krzyż Wielki Legii Honorowej – Francja[potrzebne źródło]
Przypisy
- ↑ Ustawa sukcesyjna SFS nr: 1810:0926 wraz ze wszystkimi poprawkami (szw.). [dostęp 17 stycznia 2010].
- ↑ 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 Orders (ang.). kungahuset.se. [dostęp 7 marca 2012].
- ↑ 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 The Orders in Sweden (ang.). kungahuset.se. [dostęp 7 marca 2012].
- ↑ Bearers of decorations – Carl XVI Gustaf – Maarjamaa Risti ketiklassi teenetemärk (ang. • est.). president.ee. [dostęp 8 marca 2012].
- ↑ Bearers of decorations – Carl XVI Gustaf – Valgetähe ketiklassi teenetemärk (ang. • est.). president.ee. [dostęp 8 marca 2012].
- ↑ Zdjęcie – Karol XVI Gustaw (z wielką wstęgą orderu) w towarzystwie królowej Holandii, Beartix. purepeople.com. [dostęp 8 marca 2012].
- ↑ Apdovanotų asmenų duomenų bazė (lit.). prezidente.lt. [dostęp 7 marca 2012]. – jako "KAROLIS XVI GUSTAVAS (Karalius)"
- ↑ M.P. z 1993 r. Nr 56, poz. 512
- ↑ 9,0 9,1 Cidadãos Estrangeiros Agraciados com Ordens Portuguesas (port.). presidencia.pt. [dostęp 7 marca 2012]. – jako "REI Carlos XVI Gustavo"
- ↑ National Orders and Awards (ang.). South African History Online. [dostęp 2012-05-15].
- ↑ Rad bieleho dvojkríža, I. trieda (słow.). schuster.prezident.sk. [dostęp 7 marca 2012].
- ↑ Cavaliere di Gran Croce Ordine al Merito della Repubblica Italiana Decorato di Gran Cordone (wł.). quirinale.it. [dostęp 7 marca 2012].
[edytuj] Linki zewnętrzne
- Szwedzki Dom Królewski (szw. • ang.) [dostęp 12 stycznia 2009]
| Poprzednik Gustaw VI Adolf |
Król Szwecji od 15 września 1973 |
Następca — |
- Bernadotte
- Urodzeni w 1946
- Władcy Szwecji
- Odznaczeni Królewskim Orderem Serafinów
- Odznaczeni Królewskim Orderem Gwiazdy Polarnej
- Odznaczeni Królewskim Orderem Miecza
- Odznaczeni Królewskim Orderem Wazów
- Odznaczeni Krzyżem Wielkim Legii Honorowej
- Odznaczeni Orderem Krzyża Ziemi Maryjnej
- Odznaczeni Orderem Białej Gwiazdy
- Odznaczeni Orderem Dobrej Nadziei
- Odznaczeni Orderem Karola XIII
- Odznaczeni Orderem Lwa Niderlandzkiego
- Odznaczeni Orderem Witolda Wielkiego
- Odznaczeni Orderem Orła Białego (III Rzeczpospolita)
- Odznaczeni Wielką Kollaną Orderu Infanta Henryka (Portugalia)
- Odznaczeni Wojskowym Orderem Wieży i Miecza
- Odznaczeni Orderem Podwójnego Białego Krzyża
- Odznaczeni Orderem Zasługi Republiki Włoskiej