Strefa euro

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Strefa euro – grupa państw, których walutą jest euro.

Kraje strefy euro[edytuj | edytuj kod]

Waluta ta została 1 stycznia 1999 roku wprowadzona w formie transakcji bezgotówkowych a 1 stycznia 2002 roku w formie gotówkowej w następujących krajach członkowskich UE mających podane waluty:

     Kraje strefy euro

     Kraje używające euro, niebędące członkiem Unii Europejskiej

     Kraje Unii Europejskiej, nieużywające euro

Ponadto na mocy podpisanych umów:

1 stycznia 1999 r. wprowadzono euro w formie bezgotówkowej, a 1 stycznia 2002 r. w formie gotówkowej w 3 krajach, które nie są członkami UE:

  •  Monako: 1 frank monakijski = 100 centymów (MCF) 1 € = 6,55957 franków,
  •  San Marino: 1 lir sanmaryński = 100 centesimów (SML) 1 € = 1936,27 lira,
  •  Watykan: 1 lir watykański = 100 centesimów (VAL) 1 € = 1936,27 lira.

Andora podpisała umowę z państwami strefy euro dopiero 30 czerwca 2011 roku (powodem tych opóźnień było stosowanie 'nieuczciwej' konkurencji podatkowej – Andora jest tzw. rajem podatkowym), weszła ona w życie 1 kwietnia 2012 roku - Andora została członkiem Unii Gospodarczej i Walutowej, a od 1 lipca 2013 roku Andora mogła wprowadzić w obieg własne monety[1] – nastąpi to jednak najwcześniej w marcu 2014.

Jednostronnej euroizacji dokonały:

Dwa państwa również używają euro jako swojej waluty, jednakże nie są stowarzyszone w Unii Gospodarczej i Walutowej (przeprowadziły tzw. jednostronną euroizację):

Kraje poza strefą euro[edytuj | edytuj kod]

Państwa, które zobowiązane są do przyjęcia wspólnej waluty:

Do strefy euro nie przystąpiły 3 kraje z 15 będących w 2002 r. członkami Unii Europejskiej:

  • Szwecja Szwecja – obowiązują ją przepisy Traktatu z Maastricht w sprawie wspólnej waluty, ale 4 grudnia 1997 parlament przyjął deklarację w sprawie nieuczestniczenia Szwecji w obszarze euro od 1 stycznia 1999, Szwecja nie weszła do ERM II, a w referendum konsultacyjnym z 14 września 2003 większość Szwedów zagłosowała przeciwko wprowadzeniu euro,
  • Dania Dania – na skutek uzyskania w 1993 r. klauzuli „opt-out” do Traktatu z Maastricht oraz w wyniku negatywnego rezultatu referendum z 28 września 2000,
  • Wielka Brytania Wielka Brytania – na skutek uzyskania w 1993 r. klauzuli „opt-out” do Traktatu z Maastricht.

Gospodarka strefy euro[edytuj | edytuj kod]

Kryzys 2008-2013[edytuj | edytuj kod]

Podczas kryzysu 2008 w strefie euro odnotowano spadek PKB, w trzecim kwartale 2008 o 0,2%, a w czwartym kwartale o 1,3% (rok do roku). W całym 2008 wzrost gospodarczy strefy euro wyniósł tylko 0,8%[6]. Spadki PKB w dwóch kolejnych kwartałach oznaczały wejście „eurolandu” w najgorszą od początków swojego istnienia recesję[7].

Sprzedaż detaliczna w grudniu 2008 spadła o 2,4%, a w styczniu 2009 o 2,2% (rok do roku)[8]. W pierwszym kwartale 2009 PKB strefy euro zmniejszył się o 2,5%[9] W drugim kwartale 2009 PKB strefy euro spadł o kolejne 0,1%.

W 2010 dwa państwa strefy euro otrzymały pomoc finansową – Grecja 110 mld euro w maju oraz Irlandia 85 mld w listopadzie. W związku z kryzysem w Grecji i Irlandii oraz obawami co do sytuacji w Hiszpanii i Portugalii pojawił się termin PIIGS określający grupę państw mających kłopoty finansowe[10].

W 2011 dług publiczny 17 krajów strefy wyniósł 87,2% PKB[11].

Kryzysowi w strefie euro ma zapobiegać pakt fiskalny[12]. W ocenie instytutu European Reform nie wnosi on jednak nic nowego w porównaniu do wcześniejszych „miękkich” sankcji z Paktu Stabilności i Wzrostu[13].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]