Wyspy Morza Koralowego

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Coral Sea Islands Territory
Terytorium Wysp Morza Koralowego
Flaga Wysp Morza Koralowego
Herb Wysp Morza Koralowego
Flaga Wysp Morza Koralowego Herb Wysp Morza Koralowego
Położenie Wysp Morza Koralowego
Język urzędowy angielski
Status terytorium terytorium zewnętrzne
Zależne od Australii
Głowa terytorium królowa Elżbieta II
Powierzchnia
 • całkowita
 • wody śródlądowe

3 km²
0%
Liczba ludności (2007)
 • całkowita 
 • gęstość zaludnienia

0
osób/km²
Jednostka monetarna dolar australijski (AUD)
Rok utworzenia wydzielenie z Queenslandu
1969
Strefa czasowa UTC +10
Mapa Wysp Morza Koralowego

Wyspy Morza Koralowego (Terytorium Wysp Morza Koralowego; ang. Coral Sea Islands, Coral Sea Islands Territory) to terytorium zależne Australii położone na wschód od australijskiego stanu Queensland. Terytorium obejmuje rafy koralowe i niewielkie wyspy rozrzucone na obszarze 780 000 km² Morza Koralowego i Morza Tasmana.

Ustrój polityczny[edytuj | edytuj kod]

Wyspy Morza Koralowego, na mocy Coral Sea Islands Act 1969, są terytorium zewnętrznym Australii administrowanym z Canberry przez Department of Transport and Regional Services.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Wyspy Morza Koralowego zostały naniesione na mapy w 1803. W owym czasie traktowane były jako część kolonii Nowa Południowa Walia. Po powstaniu w 1859 kolonii Queensland (wydzielonej z Nowej Południowej Walii) wyspy znalazły się w jej granicach. Pod koniec XIX wieku bezskutecznie starano się na wyspach wydobywać guano. W 1901, wraz ze stanem Queensland, utworzyły Związek Australijski. W 1969 wyspy leżące na wschód od Wielkiej Rafy Koralowej zostały wydzielone ze stanu Queensland i utworzono z nich terytorium zewnętrzne Australii o nazwie Wyspy Morza Koralowego. W 1997 obszar terytorium został rozszerzony o dwie rafy (Elizabeth i Middleton) leżące na Morzu Tasmana, 800 km na południe od pozostałych raf.

Geografia[edytuj | edytuj kod]

W skład terytorium wchodzi 29 raf i atoli skupionych w trzech grupach i jednej osobnej rafie. 12 z raf stale znajduje się pod wodą, na 17 istnieją zaś niewielkie wysepki (łącznie 51) niezalewane w czasie przypływu. Niektóre z tych wysepek są łachami piachu, niektóre zaś są porośnięte roślinnością. Łączny obszar lądowy tych wysepek wynosi około 3 km². Brak jest tu stałych mieszkańców, a jedynie na Willis Island przebywa czteroosobowa obsługa latarni morskiej.

Grupa północna składa się z 21 raf, atoli lub ich grup:

  1. Osprey Reef - podwodny atol o wymiarach 25 na 12km, zajmujący około 195 km², z laguną o głębokości do 30 m
  2. Shark Reef - podwodna rafa, około 15 km na południe od Osprey Reef
  3. Bougainville Reef - mały podwodny atol o wymiarach 2,5 na 4 km, zajmujący z laguną około 8 km², wynurzający się w czasie odpływu
  4. East Holmes Reef - podwodny atol o wymiarach 14 na 10 km, zajmujący około 125 km²
  5. West Holmes Reef - atol o wymiarach 18 na 7 km, zajmujący około 125 km², z dwoma małymi wysepkami niezalewanymi w czasie przypływów
  6. Flora Reef - mały podwodny atol o wymiarach 5 na 4 km, zajmujący około 12 km²
  7. Diane Bank - podwodny atol o wymiarach 65 na 25 km, zajmujący około 1300 km², z niezalewaną Sand Cay w północno-zachodniej części
  8. North Moore Reef - mały podwodny atol o wymiarach 4 na 3 km, zajmujący około 8 km²
  9. South Moore Reef - mała podwodna rafa położona 5 km na południe od North Moore Reef
  10. Willis Islets - atol o wymiarach 45 na 19 km, zajmujący około 500 km², z 3 wysepkami w północno-zachodniej części: North Cay, Mid Islet, Willis Island (South Islet)
  11. Magdelaine Cays i Coringa Islets - duży atol o wymiarach 90 na 30 km, zajmujący około 1500 km², z 4 wysepkami North West Islet (około 0,2 km²), South East Cay (0,37 km²), Southwest Islet zwana też Coringa Islet (0,173 km²) i Chilcott Islet (0,163 km²)
  12. Herald Cays - 2 wysepki: Northeast Cay o powierzchni 0,34 km², otoczona rafą o wymiarach 3 na 3 km, zajmującą około 6 km²; Southwest Cay o powierzchni 0,188 km², otoczona rafą o wymiarach 2 na 2 km, zajmującą około 3 km²
  13. Lihou Reef and Cays - duży atol o wymiarach 100 na 30 km, zajmujący około 2500 km² z 18 wysepkami, powierzchnia lądu wynosi 1,03 km²: Juliette Cay (78 000 m²), Kathy Cay (40 000 m²), Lorna Cay (168 000 m²), Little Margaret Cay (10 000 m²), Margaret Cay (30 000 m²), Turtle Islet (31 000 m²), Middle Cay (78 000 m²), Observatory Cay (88 000 m²), Licklick Cay (40 000 m²), Anne Cay (112 000 m²), Betty Cay (37 000 m²), Carol Cay (5 000 m²), Dianna Cay (16 000 m²), Fanny Cay (7 000 m²), Edna Cay (73 000 m²), Helen Cay (10 000 m²), Georgina Cay (105 000 m²), Nellie Cay (104 000 m²)
  14. Diamond Islets i Tregosse Reefs - duży atol o wymiarach 80 na 35 km, zajmujący około 1500 km², z 4 wysepkami: West Diamond Islet, Central Diamond Islet, East Diamond Islet i South Diamond Islet
  15. North Flinders Reef - duży atol o wymiarach 34 na 23 km, zajmujący około 600 km², z 2 wysepkami
  16. South Flinders Reef - atol o wymiarach 15 na 5 km, zajmujący około 60 km²
  17. Herald's Surprise - mała podwodna rafa o wymiarach 3 na 2 km
  18. Dart Reef - mała podwodna rafa o wymiarach 3 na 3 km, zajmująca około 6 km²
  19. Malay Reef - mała podwodna rafa
  20. Abington Reef - mała podwodna rafa o wymiarach 4 na 2,5 km, zajmująca około 7 km²
  21. Marion Reef - duży atol składający się z trzech głównych części (Marion Reef, Long Reef i Wansfell Reef) i wielu mniejszych raf z 4 wysepkami

Grupa środkowa składa się z 5 raf, atoli lub ich grup:

  1. Frederick Reefs - rafa o wymiarach 10 na 4 km, zajmująca około 30 km², z niezalewaną Observatory Cay i kilku innymi wysepkami pojawiającymi się w czasie odpływu
  2. Kenn Reef - podwodny atol o wymiarach 15 na 8 km, zajmujący około 40 km², z niezalewaną Observatory Cay
  3. Saumarez Reefs - rafa o wymiarach 27 na 14 km, zajmująca około 300 km², z dwoma wysepkami: North East Cay i South West Cay
  4. Wreck Reefs - atol o wymiarach 25 na 5 km, zajmujący około 75 km², z 3 wysepkami: Bird Islet, West Islet i Porpoise Cay
  5. Cato Reef - rafa o wymiarach 3,3 na 1,8 km, zajmująca około 5 km², z niezatapianą Cato Island

Grupa południowa składa się z dwóch raf:

  1. Middleton Reef - atol o wymiarach 8,9 na 6,3 km, zajmujący około 37 km², z niezatapianą wysepką The Sound (5 000 m²)
  2. Elizabeth Reef - atol o wymiarach 8,2 na 5,5 km, zajmujący około 51 km², z niezatapianą Elizabeth Island (Elizabeth Cay, 0,2 km²)

Mellish Reef położona około 300 km na wschód od grupy północnej, o wymiarach 10 na 3 km i powierzchni 25 km², z niezatapianą Heralds-Beacon Islet (57 000 m²)

Część z raf jet chroniona w ramach rezerwatów:

  • Coringa-Herald National Nature Reserve (utworzony w 1982)
  • Lihou Reef National Nature Reserve (utworzony w 1982)
  • Elizabeth and Middleton Reefs Marine National Nature Reserve (utworzony w 1987)

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]