Gubernia jelizawietpolska

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Mapa guberni jelizawietpolskiej
Herb guberni jelizawietpolskiej

Gubernia jelizawietpolska – jednostka administracyjna Imperium Rosyjskiego na Kaukazie, utworzona ukazem Aleksandra II w 1868. Stolicą guberni był Jelizawietpol. Wchodziła w skład Namiestnictwa Kaukaskiego. Istniała do 1918.

Gubernia była położona we wschodniej części Kaukazu Południowego pomiędzy 38°50' a 41 1/2 ° długości geograficznej północnej i 44°21' a 48°21' szerokości geograficznej wschodniej. Graniczyła od północy z gubernią tyfliską, okręgiem zakatalskim i obwodem dagestańskim, od wschodu z gubernią bakijską, na zachodzie z gubernią tyfliską i gubernią erywańską, na południu z Persją, od której oddzielała ją rzeka Araks, stanowiąca granicę państwową Imperium Rosyjskiego.

Powierzchnia guberni wynosiła w 1897 - 44 136 km² (38 782,5 wiorst ²). Gubernia w początkach XX wieku była podzielona na 8 ujezdów.

Demografia[edytuj | edytuj kod]

Ludność, według spisu powszechnego 1897 - 878 415 osób – Azerów (60,8 %), Ormian (33,3%), Lezginów (1,7%), Rosjan (1,6%), Białorusinów, Niemców, Kurdów, Tatów i Udynów.

Ludność w ujezdach według deklarowanej narodowości 1897[1][edytuj | edytuj kod]

Ujezd Azerowie Ormianie Lezgini Rosjanie Białorusini Niemcy Kurdowie Tatowie Udyni
Gubernia łącznie 60,8 % 33,3 % 1,7 % 1,6 %
Areski 70,1 % 20,5 % 8,7 %
Dżewanszyrski 74,1 % 23,7 % 1,1 %
Dżabrailski 71,6 % 26,9 %
Jelizawietpolski 63,9 % 26,4 % 4,4 % 1,7 % 1,9 %
Zangezurski 51,6 % 46,1 % 1,3 %
Kazachski 57,2 % 38,9 % 3,0 %
Nuchiński 69,3 % 15,7 % 7,1 % 1,5 % 5,8 %
Szuszeński 45,3 % 53,3 % 1,0 %

Po przewrocie bolszewickim w Rosji i rozpędzeniu Konstytuanty Rosji przez bolszewików, Sejm Zakaukaski proklamował 10 lutego 1918 powstanie Zakaukaskiej Demokratycznej Republiki Federacyjnej w której skład weszła gubernia jelizawietpolska. Od 28 maja 1918 Demokratyczna Republika Azerbejdżanu. Po podboju Azerbejdżanu przez Armię Czerwoną w Azerbejdżańskiej Socjalistycznej Republice Radzieckiej (od 28 kwietnia 1920), w tym w latach 1922-1936 w składzie Zakaukaskiej Federacyjnej Socjalistycznej Republiki Radzieckiej – republiki związkowej ZSRR, w latach 1936-1991 samodzielna republika związkowa ZSRR. Od 1991 niepodległy Azerbejdżan. Region Górskiego Karabachu ( z Szuszą i Stepanakertem) jest nieuznanym międzynarodowo quasi-państwem kontrolowanym przez miejscowych Ormian wspieranych przez Armenię.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]